5.884
“Hiç Ölmeyecekmiş Gibi Dünya İçin, Yarın Ölecekmiş Gibi Ahiret İçin Çalış” Sözü Hadis midir?
“Hiç ölmeyecekmişsin gibi dünyan için, yarın ölecekmişsin gibi ahiretin için çalış!” sözü, sahih kaynaklarımıza göre Allah Resulü'ne (s.a.v.) ait bir hadis değildir; halk arasında meşhur olmuş, kelam-ı kibar denilen hikmetli ve özlü bir sözdür.1Detaylı bir araştırma yaptığımızda Vehbe Zuhayli'nin tefsirinde bu sözün bir sahabe efendimize ait olduğunu görmekteyiz. Bununla beraber, bahsi geçen sözün aslında bir ayetten kaynaklandığı da anlaşılmaktadır:Allah'ın sana verdiği (servet) ile âhiret yurdunu ara (bol hayır yap); dünyadan da nasîbini unutma!2Bu ayetin tefsiri şu şekilde yapılmıştır:"Allah'ın sana verdiği nimetlerle ahiret yurdunu gözet." Yani Allah'ın sana bağışladığı bu bol malı ve geniş nimeti, Rabbine itaat etme, dünya ve ahirette sevap elde etmeyi temin edecek çeşitli ibadetlerle Allah'a yaklaşma yolunda kullan. Zira dünya, ahiretin tarlasıdır."Dünyadaki nasibini de unutma." Yani Allah'ın yiyecek, içecek, giyinme, barınma ve evlenme gibi mubah kıldığı dünya lezzetlerinden olan nasibini terk etme. Zira Rabbinin senin üzerinde hakkı vardır. Nefsinin senin üzerinde hakkı vardır. Aile halkının senin üzerinde hakkı vardır. Ziyaretçilerinin senin üzerinde hakkı vardır. Her hak sahibine hakkını ver. İşte bu, İslâm'ın bu hayattaki orta yolu izlemesinin delilidir.Abdullah b. Ömer (r.a.) diyor ki: "Hiç ölmeyecekmiş gibi dünya için çalış. Yarın ölecekmiş gibi ahiret için çalış."3Bu sözün manası hakkında, yukarıdaki açıklamalar ışığında, dünya ve ahiret dengesinin hassas bir şekilde kurulması gerektiğini söyleyebiliriz. Yüce dinimiz, biz Müslümanların hem dünyada hem ahirette iyi olmasını ister ve buna göre tavsiye ve emirlerde bulunur. Asr-ı saadette yaşanmış olan şu olay, bu meseleyi daha iyi anlamamızı sağlamaktadır:Resûl-i Ekrem (s.a.v.), ashâbından bir zâtın hastalandığını duydu ve hemen ziyaretine gitti. Hastalanan sahâbî, hastalıktan iyice zayıflamış ve âdeta bir kuş yavrusuna dönmüştü. Allah Resûlü, yanında bir müddet kaldıktan sonra ona, “Herhangi bir konuda Allah'a dua ediyor veya ondan bir şey istiyor muydun?” diye sordu. Hasta zât, “Evet. Allah'ım! Beni âhirette ne ile cezalandıracaksan onu şimdiden dünyada bana ver, diye dua ediyordum.” cevabını verdi. Bunun üzerine şaşkınlığını açıkça ifade eden Allah Resûlü, böyle dua etmemesi konusunda onu uyardı ve ona, “Allâhümme âtinâ fi'd-dünyâ haseneten ve fi'l-âhireti haseneten ve gınâ azâbe'n-nâr.” (Allah'ım, bize dünyada iyilik ver, âhirette de iyilik ver ve bizi cehennem azabından koru!) diye dua etmesini tavsiye etti. Tavsiyeye uyan hasta, bir süre sonra iyileşti.4Uzun yıllar Peygamber Efendimiz'e (s.a.v.) hizmet etmiş olan Enes b. Malik (r.a.) da Resul-i Ekrem'in (s.a.v.) en çok yaptığı duanın bu dua olduğunu nakletmiştir.5 Demek ki Rabbimizden istediğimiz şeylerin belki de en önemlisi, dünya ile ahiret arasındaki dengeyi kurabilmektir. Bu dua daha sonra namazlarımızda okuduğumuz dualar arasına girerek gündelik hayatımızın vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir.Dinimiz, dünya ile ahiret arasındaki dengeyi bozacak aşırı uçları hoş görmemiştir. Bir tarafta tamamen madde odaklı, dünyaya ve içindekilere aşırı bağlılık ve sevgi ile ahiretin unutulduğu bir hayat vardır. Diğer uçta ise dünyadan tamamen el etek çekip insanlardan uzak, miskince sürdürülen sıkıntılı bir hayat vardır. Nitekim Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.), kendilerini tamamen ibadete adayıp ailelerini ihmal eden bazı sahabileri ikaz ettiğini bilmekteyiz. Bu da gösterir ki İslamiyet yalnız bir tarafa yüklenip diğer tarafı ihmal etmeyi değil, kullukta ciddiyetle beraber dünya vazifelerinde de denge ve sorumluluğu emreder.Buradaki “hiç ölmeyecekmiş gibi dünya için çalışmak”, dünyaya kalben bağlanmak ve dünyayı ebedi zannetmek demek değildir. Geçim, ilim, hizmet ve insanlara faydalı olma hususlarında plansız, başıboş ve ihmalkar olmamak demektir. Müslüman, dünyayı ahiretin tarlası bilmeli, çalışmasını da meşru bir şekilde ve ibadet niyetiyle yapmalıdır.Netice olarak insan, her an ölebileceğini bilerek tövbe, ibadet, farzlar ve kulluk vazifeleri gibi ahirete dair işlerini geciktirmeden yapmalıdır. Dünya işleri ise tertip, düzen ve sorumluluk ister; insan bu işlerde de tembellik etmeden vazifesini sağlam ve devamlı bir şekilde yerine getirmelidir.Ayrıca BakınızDÜNYA HAYATINA BAKIŞ AÇISIHİSLERİN DÜNYA İÇİN SARFEDİLMESİDÜNYA HAYATINI SEVMEMEKDÜNYADA AİT İŞLERLE ÇOK MEŞGUL OLMANIN ZARARLARIDÜNYA VE AHİRET MEYVELERİNİ İSTEMEKKaynakçalarHeyet, Hadislerle İslam: Hadislerin Hadislerle Yorumu, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, Ankara 2012, c.3, s.626Kasas, 28/77Vehbe Zuhayli, et-Tefsirü'l-Münir, Risale Yayınları, c.10, s.450-452Müslim, Zikir, 23 (M6835)Müslim, Zikir, 26 (M6840)

