Helal ve Harama Dikkat Etmezsek Ne Olur? Manevi Tokatlar ve Kalbin Zarar Görmesi
Bir Müslüman helal-haram hususunda umursamazlık gösterirse ne gibi tokatlar yer veya ne gibi zorluklar çeker?
6.487
Yeme İçmede Şüphelilerden Kaçmak
Yeme içme noktasında haram ve şüphelilerden kaçmaya çalışıyorum. Bundan dolayı akarbaların veya arkadaşların bazı ikramlarını geri çeviriyorum. Bu da bazen kırılmalara ve alınmalara sebep oluyor. Ne yapmamız lazım?
Hanımlar Namaz Kılarken Kamet Getirir mi?
Ezan ve ikaamet yalnız erkeklere sünnettir. Hanefî mezhebine göre kadınların tek başlarına veya kendi aralarında namaz kılarken ezan okumaları da ikamet getirmeleri de mekruhtur.1 Okuyacak olurlarsa namazları caiz olur, ne var ki uygun olmayan bir fiilde bulunmuş sayılırlar.2Ayrıca BakınızEZAN OKUNURKEN YATILIR MI?EZAN DİNLEME ADABIKAZA NAMAZI KILARKEN EZAN VE KAMET ŞART MI?EZAN VE KAMET DUASI NEDİR? HADİSLERDE GEÇER Mİ?KaynakçalarÖmer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, Bilmen Yayınları, İstanbul ts., s. 127Celal Yıldırım, Kaynaklarıyla İslâm Fıkhı: İbâdât-Muâmelât-Ferâiz. Uysal Kitabevi, Konya t.y., c.1, s. 151.
3.055
Musibet Umumi Olduğunda Elem Neden Hem Hafifler Hem de Artar?
"Musibet taammüm ettiğinde elem hafif olur. Ben de emsalim gibiyim." diye yine yük altından kaçar. Fakat musibet am olduğunda elemi muzaaf olur, kat kat ziyade olur."Bediüzzaman Hazretleri, bu paragrafın ilk başında musibetin umumi olması halinde kişinin, "Herkes gibiyim." diyerek musibetin hafiflemesinden bahsederken, sonrasında da yine eğer musibet umumileşirse bu sefer de musibetin kat kat ziyade olacağını ifade ediyor. Yani musibet umumi olduğunda hem hafiflemesini hem de ziyadeleşmesini anlayamadık; bir tezat mı var acaba, izah edebilir misiniz?
3.278
17. Lemadan
"Cüz'i bir emirden meyus olmak" ifadesini biraz açar mısınız?
6.603
Cenab-ı Hakkın İsim ve Ünvanları
Cenab-ı Hakkın isim ve ünvanlarının hakimiyeti nasıldır?
2.752
Rahim İsminin Dünyadaki Tecellisi
Cenab-ı Hakk'ın Rahim ismi dünyada tecelli eder mi? Ederse nasıl eder?
Sünnete Uygun Musafaha (Tokalaşma) Nasıl Yapılır?
Bayanların ve erkeklerin kendi aralarında selamlaşma ve tokalaşmaları sünnete uygun bir şekilde nasıl olmalıdır?
Hakikati Kabul Etmeyen İnsanlara Karşı Nasıl Davranılmalıdır?
İslâmî hakikatleri delilleriyle anlattığımız halde kabul etmeyen insanlar neden inkârda ısrar ederler ve böyle kimselere karşı tebliğde nasıl bir usûl takip edilmelidir?
358
Denizde Gusül Abdesti Nasıl Alınır? Deniz Suyunda Gusül Geçerli midir?
Guslün farzları, ağzı, burnu ve bütün vücudu birer kez yıkamak üzere üçtür. 1 Dolayısıyla kişi ağza ve burna su verdikten sonra deniz, havuz vb. temiz su birikintisine bütün vucudu ile girerek gusletmiş olacaktır. Bu konuda Ömer Nasuhi Bilmen İslam İlmihalinde şunları ifade etmektir:Bir kimse, ağzına ve burnuna su almak suretiyle akar bir suya veya büyük bir havuza dalsa veya yağmur altında durup bütün vücudu ıslansa gusül farizasını yerine getirmiş olur. Bu hallerde uzuvlarını kımıldandırsa veya su içinde abdest ile gusle müsait bir müddet durursa sünnete de riayet etmiş olur.2Ayrıca BakınızGUSÜLÜN FARZLARI VE FARZLARDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLARGUSÜL ABDESTİ ALIRKEN NİYET VE SIRA ŞART MIDIR?GUSÜL ABDESTİNDE KULAKLARIN İÇİNİ YIKAMAKGUSÜLSÜZ YAPILAMAYACAKLAR ŞEYLERGUSÜL ABDESTİ ALIRKEN GELEN AŞIRI VESVESEKaynakçalarÖmer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, Bilmen Yay., İstanbul ts., s.84Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, Bilmen Yayınları, İstanbul ts., s. 86.
268
Ahir Zaman Müjdesi Olarak "Kişi Emredilenin Onda Birini Yaparsa Kurtulur" Hadisi Nasıl Anlaşılmalıdır?
Bir rivayette, sizler dinin onda birini tatbik etmezseniz helak olursunuz; fakat öyle bir zaman gelecek ki dinin onda birini tatbik ettiklerinde kurtuluşa erecekler, geçiyor. Bu mana hadis midir? Böyle bir rivayet biliyor musunuz?
Nübüvvet, Hilafet, Isırıcı Saltanat ve Ceberut Krallar'dan Haber Veren Hadis
Nübüvvetten sonra gelen hilâfet, ısırıcı saltanat ve ceberut krallık dönemlerinden haber veren hadisler neyi ifade eder; bu safhalar İslâm tarihinde nasıl tahakkuk etmiş ve yeniden nübüvvet yolu üzere bir hilâfet müjdesi nasıl anlaşılmalıdır?
548
Namazda Fatiha ve Zamm-ı Sure Okumanın Hükmü Nedir?
Namazda kısa bir ayet de olsa Kur'an okumak farzdır. Üç ve dört rekâtlı farz namazların ikişer rekâtında, iki rekâtlı farz namazlar ile vitir ve nafile namazların her rekâtında Kur'an okumak farzdır ve kıyamda iken okunur.1 Namazda Fâtiha suresini okumak ve farz namazların ilk iki rekâtında, vitir ve nafile namazların her rekâtında sure veya zamm-ı sure okumak ise vaciptir.2Ayrıca BakınızBEŞ VAKİT NAMAZ İLE KAZANILAN SONSUZ HAYAT/ DÖRDÜNCÜ SÖZHANGİ KIRAAT HATALARI NAMAZI BOZARKUR'ÂN VE SÜNNETTE NAMAZIN ÖNEMİNAMAZI BOZAN VE BOZMAYAN ŞEYLERKaynakçalarLütfi Şentürk, Seyfettin Yazıcı, İslâm İlmihali, Diyanet İşleri Yayınları, Ankara 2019, s. 147.Lütfi Şentürk, Seyfettin Yazıcı, İslâm İlmihali, Diyanet İşleri Yayınları, Ankara 2019, s. 147.
111
Bediüzzaman Hazretleri Talebelerine Neden “Keçeli” Diye Hitap Ederdi?
Keçeli ne demektir? Üstad Bediüzzaman neden talebelerine keçeli diye mi hitap etmiştir?
254
Kadının Kocasından İzinsiz Dışarı Çıkması
Kadın, kocasından izinsiz dışarı çıkamaz, bir yere gidemez diye bir hadis-i şerif var. Koca, hanımını bir arkadaşının Kur'ân-ı Kerîm okumaya çağırdığını söylüyor, hanım da "Nasipse gelirim." diyor. Bunun üzerine eşi, "Benden izin almadan gelirim, dedin." diye günlerce küsüyor ve bu hadis-i şerifi öne sürüyor. Bu davranış doğru mudur?
Vahhabilik Bahsinde 2. Nükte'nin Üçüncü Esasında Neden Sadece "Sükut..." Yazıyor?
Vahhabilik bahsinde Hz. Üstadın 2. Nüktede zikrettiği esasların 3.sünde sadece "Sükut..." yazıyor. Bunun hikmeti nedir? Bu esasla ilgili şifahen gelen bir detay var mıdır?
Hasta Birisinin Tedavi Masraflarını Karşılamak Zekat Yerine Geçer mi?
Zekât ve fıtır sadakasının sahih olmasının şartlarından biri temliktir. Temlik, eşya üzerindeki mülkiyet hakkını veya malî bir hakkı başkasına devretmeyi ifade eder. Diğer bir şart da verilen kimselerin durumudur. Bunlar ise şöyledir: Fakirler, miskinler, zekât toplamakla görevlendirilen memurlar, müellefe-i kulûb adı verilen kalpleri İslâm'a ısındırılmak istenen kimseler, esaretten kurtulacaklar, borçlular, Allah yolunda cihad edenler ve yolda kalmış olanlardır. 1Bu itibarla, görüldüğü gibi doğrudan hastaların tedavi masrafları zekât olur ifadesi yoktur. Ancak fakir ve miskin tabirleri vardır. Bunlar ise temel ihtiyaçları dışında herhangi bir maldan nisap miktarına sahip olmayan kimselerdir. Ancak temel ihtiyaçları dışında, ister artıcı (nâmî) vasıfta olsun ister olmasın, herhangi bir maldan nisap miktarına sahip olan kimseler, fakir veya miskin kapsamında olmazlar.2Bu iki şart çerçevesinde, hasta bir kimseye zekât verilebilmesi için öncelikle zekât alacak kişinin dinen zengin sayılmaması, yani nisap miktarı mala sahip olmaması gerekmektedir. Şayet hasta çocuk ise çocuğun malî durumu değil, nafakasını üstlenmekle yükümlü velisinin malî durumu esas alınır. Buna göre, velisi nisap miktarı mala sahip ise çocuğa verilen zekât sahih olmayacaktır.İkinci olarak, zekât malının hasta kişiye temlik edilmesi, yani mal üzerindeki tasarruf hakkının tamamen kendisine devredilmesi gerekmektedir.Bu sebeple, zekâtın doğrudan hastane masraflarına tahsis edilmesi veya tedavi giderlerinin zekât veren kişi tarafından bizzat karşılanması, temlik şartı gerçekleşmediğinden, zekâtın geçerliliği için yeterli değildir. Elbette bu kişi, kendisine zekât olarak verilen malı hastalık ve tedavi masrafları için kullanabilir.Ayrıca BakınızEVİ OLMAYAN ZEKAT VERECEK Mİ?ZEKAT HAKKINDAZEKAT NİSABIBORÇLUYA PARAYI BAĞIŞLAMAK ZEKAT YERİNE GEÇER MİZEKAT VEREN KİŞİ, VERDİĞİ KİŞİYE HARCAMA ŞARTI KOŞABİLİR Mİ?KaynakçalarTevbe, 9/60İbnü'l-Hümâm, Fethu'l-kadîr, c. 2, s. 266.
Kıyamet Gününde İnsanlar Çıplak mı Diriltilecek?
Müslümanların çırılçıplak değil de kefenle diriltileceği, diğer insanların çırılçıplak, anadan doğma haşr olacağı konusunda bir hadis var mı? Varsa sıhhati nasıl? Bu konuda bizi aydınlatır mısınız?
Ölmek Üzere Olan Kimseye Telkin Vermenin Hükmü ve Telkin Verilemeden Vefat Edenlerin Durumu
Sekarât hâline giren kimseye telkin vermek farz mıdır? Özellikle hastanelerin yoğun bakım ünitelerinde bulunan, yalnız olan veya bilinci kapalı hâlde vefat eden hastalar için telkin verilememiş olmaktadır. Hastanın yakınlarının son anlarında yanında bulunamaması ve bu sebeple telkin verememesi, hasta veya yakınları açısından bir sorumluluk doğurur mu? Böyle bir durumda ne yapılmalıdır?
321
Büyüklere Saygı İçin Ayağa Kalkmak Caiz midir? Hadislerde Ayağa Kalkmanın Hükmü
“Acemlerin / Arap olmayanların birbirine karşı saygı göstermek için kalktıkları gibi kalkmayın.” (Ebû Dâvûd, Edeb, 165) hadisi nasıl anlaşılmalıdır? Büyüklerin veya saygı duyulan kimselerin karşısında ayağa kalkmak bu hadise aykırı mıdır? Günümüzde büyük zatlara ve hocalara saygı göstermek amacıyla ayağa kalkmanın hükmü nedir?
Tehaddi Ayetleri Hangi Sıra İle İnmiştir?
Tehaddi; Kur'ân-ı Kerîm'in ilâhî kaynaklı olduğunu kabul etmeyenlere Kur'an'ın benzerini getirmeleri hususunda meydan okuması anlamında bir terimdir. İnsanların Kur'an'ın benzerini ortaya koymaktan âciz olduğunu belirtmek için “Tehaddî âyetleri” olarak bilinen âyetlerle inkârcı muhataplara meydan okunarak onlardan Kur'an'ın benzerini getirmeleri talep edilmiştir.Tehaddî âyetlerinin nüzûl sırası hakkında farklı görüşler bulunmakla birlikte, tefsir ve belâgat âlimlerinin çoğuna göre bu âyetlerin nüzûl sırası şöyledir:Tûr, 52/33-34Hûd, 11/13Yûnus, 10/38Bakara, 2/23İsrâ, 17/88.Zemahşerî1, İbn Kesîr2, Cessâs,3 Semerkandî,4 ve Süyûtî5 gibi klasik dönem müfessirlerinin yanı sıra; Elmalılı Hamdi Yazır,6 Mustafa Merâğî,7 İbn Âşûr,8 Mevdûdî9 ve Şa'râvî10 gibi modern dönem müfessirleri ile Mustafa Sâdık er-Râfiî11 Mennâ'u'l-Kattân12 gibi i'câz araştırmacıları da tehaddî âyetlerinin bu sırayla nâzil olduğunu ifade etmişlerdir.Bununla beraber Kur'ân'ın i'cazı hakkında klasik dönemde yazılmış ve günümüze kadar ulaşmış önemli bazı kaynaklarda tehaddî âyetleri üzerinde durulduğu halde bunların nüzûl kronolojisi üzerinde doğrudan bir tartışmanın içine girilmediği anlaşılmaktadır. 13Bununla birlikte Hâlidî, tehaddî âyetlerinin belirli bir sıra içerisinde değerlendirilmesinin önemli olmadığını belirtmektedir. Ona göre asıl önemli olan, Kur'ân'ın muhataplarına onun bir sûresinin veya on sûresinin benzerini getirmeleri hususunda meydan okuması ve kâfirlerin bu meydan okumaya karşılık verememiş olmalarıdır. Kur'ân kâfirlere nicelik ile değil, tür ile meydan okumuş ve onların âcizliği nicelik olarak değil, tür açısından olmuştur.14Yukarıda zikredilen âyetlerin dışında, başta İbn Kesîr olmak üzere bazı müfessirler Kasas sûresinin 49. âyetini de tehaddî bağlamında değerlendirmişlerdir.15 Buna karşılık bazı müfessirler ise tehaddîyi yalnızca yukarıda zikredilen âyetler çerçevesinde ele almışlardır. Zira Kasas 49. âyette, Kur'ân'ın benzerinin getirilmesine yönelik açık bir talep bulunmadığını ifade etmişlerdir.16Mehmet Salmazzem söz konusu âyetin tehaddî bildirmediğini söylemenin güç olduğunu ifade etmektedir. Zira bir eserin benzersizliği ifade edilirken onun benzerinin getirilemeyeceği sonucu kendiliğinden ortaya çıkar.Ayrıca BakınızBEDİÜZZAMAN'A GÖRE TEHADDİ/ KUR'AN'IN MEYDAN OKUMASINDAKİ DOKUZ MERTEBETEHADDİ NEDİR? TEHADDİ AYETLERİ NELERDİR?KaynakçalarCârullah Ebu'l-Kasım Mahmûd b. Ömer ez-Zemahşerî, el-Keşşâf 'an Hakaiki Gavamizi't-Tenzîl ve Uyûni'l-Ekâvîl fî Ucûhi't-Te'vîl, thk. Adil Ahmed Abdulmevcûd-Ali Muhammed Muavviz, Mektebetu'l-Ubeykan, Riyad, 1998, C. 3, s. 187.kkEbu'l-Fida İmâdüddin İsmâil b. Ömer, İbn Kesir, Tefsîrü'l-Kur'âni'l-Azîm, thk. Mustafa Seyyid Muhammed ve bşk., Müessesetu Kurtuba, Kahire, 2000, C. 1, s. 26.Ebû Bekr Ahmed b. Ali er-Râzî el-Cessâs, Ahkâmu'l-Kur'ân, thk. Muhammed Sadık Kamhavî, Daru İhyâi't-Turasi'l-Arabî/Müessesetu't-Tarihi'l-Arabî, Beyrût, 1992, C. 1, s. 34; Yazır, Hak Dini Kur'ân Dili, C. 4, s. 2770.Ebu'l-Leys Nasr b. Muhammed b. Ahmed b. İbrahim es-Semerkândî, Bahru'l-Ulûlm, thk. Ali Muhammed Muavviz ve bşk., Dâru'l-Kutubi'l-İlmiyye, Beyrût, 1993; C. 1, s. 102.Ebü'l-Fazl Celâlüddîn Abdurrahman b. Ebî Bekr es-Suyûtî, el-İtkân fî Ulûmi'l-Kur'ân, thk. Şuayb el-Arnavûd, Müessesestu'r-Risâ-le, Beyrût, 2008, s. 646.Yazır, Hak Dini Kur'ân Dili, C. 4, s. 2770.Ahmet Mustafa el-Merâğî, Tefsiru'l-Merağî, Dâru İhyâi'tTurâsi'l-Arabî, Beyrût, 1985, C.1/1, s. 65.Muhammed Tahir İbn Âşûr, et-Tahrir ve't-Tenvîr, Daru Sahnun li'n-Neşri ve't-Tevzi', Tunus, trs., C. 2/1, s. 337.Ebü'l-A'la Mevdûdî, Tefhimu'l-Kur'ân, Çev. Komisyon, İnsan Yayınları, İstanbul, 1995, C. 2, s. 380, C. 5, s. 542.Muhammed Mütevellî eş-Şa'ravî, Tefsiru'ş-Şa'râvî, el-Ezher Mecmeu'l-Buhûsi'l-İslâmiyye, el-İdâretu'l-'Amme, el-Buhûs ve't-Telif ve't-Tercüme, Ahbaru'l-Yevm, Kahire, trs., C. 14, s. 8729, a.y., Mu'cizetu'l-Kur'ân, C.1, s. 120-121.Mustafa Sadık er-Râfiî, İ'câzu'l-Kur'ân ve Belâgatü'n-Nebeviyye, Dâru'l-Kitâbi'l-Arabî, Beyrût, 1973, s. 169-170.Mennâ'u'l-Kattân, Mebâhis fî Ulûmi'l-Kur'ân, Mektebetu Vehbe, Kahire, trs., s. 250-251.Bkz: el-Hattâbî, Beyânu İ'câzi'l-Kur'ân, s. 21-71; er-Rummânî, en-Nuket fî İ'câzi'l-Kur'ân, s. 75-113; el-Bâkıllânî, İ'câzu'l-Kur'ân, s. 19- 29.Hâlidî, el-Beyân fî iʿcâzi'l-Ḳurʾân, 70İbn Kesir, Tefsîrü'l-Kur'âni'l-Azîm, C. 1, s. 313-314; benzer görüşler için bkz.: Ebü'-Tayyib Muhammed Sıddîk Bahâdır Hân b. Hasan b. Ali el-Kannevcî, Fethu'l-Beyân fî Makâsidi'l-Kur'ân, el-Mektebetu'l-Asriyye, Beyrut, 1992, C. 1, s. 107.Salah Abdulfettâh el-Hâlidî, İ'câzu'l-Kur'âni'l-Beyânî ve Delâilu Mesderihi'r-Rabbânî, Dâru Ammâr, Amman, 2000, s. 51-52.