Kur’an hakkında sıkça dile getirilen konulardan biri de onun bazı ayetlerinin bilimsel gerçeklerle ilişkilendirilmesidir. Ancak burada önemli bir noktayı doğru anlamak gerekir. İslam inancına göre Kur’an, Allah’ın ezelî ve ebedî kelâmıdır. Yani başlangıcı yoktur ve sonsuza kadar geçerlidir. Allah’ın ilmi mutlak/sonsuz olduğu için Kur’an’da hata veya yanılma olması düşünülemez. Buna karşılık bilimsel bilgiler ise insan aklı ve gözlemleriyle elde edilir. Bu nedenle zaman içinde değişebilir, gelişebilir veya yanlışlanabilirler. Bu yüzden Kur’an ile bilim arasında görünürde bir çelişki ortaya çıktığında meseleye doğru açıdan bakmak gerekir. Bu durumda iki ihtimal söz konusu olur.

Birincisi; ayetin yorumunun yanlış yapılmış olmasıdır. Çünkü Kur’an ayetleri farklı anlam katmanlarına sahiptirler ve insanlar bazen kendi dönemlerinin bilgisine göre ayetleri yorumlayabilirler. Eğer daha sonra bilimsel gelişmeler o yorumu doğrulamazsa, bu durumda yanlış olan Kur’an değil, ayete yapılan yorumdur. Nitekim tarihte bazı âlimlerin veya düşünürlerin dünyanın düz olduğu yönünde görüşler ileri sürdüğü bilinmektedir. Fakat bilimsel çalışmalar dünyanın yuvarlak olduğunu açık şekilde ortaya koymuştur. Bu durumda hatalı olan -haşa- Kur’an değildir. Yalnızca o dönemde yapılmış bazı yorumlar yanlıştır.

İkinci ihtimal ise; bilimin o konuda henüz tam doğru sonuca ulaşamamış olmasıdır. Bilim tarihi incelendiğinde pek çok teorinin zamanla değiştiği veya yerini yeni teorilere bıraktığı görülür. Bu nedenle bazen Kur’an’daki bir ifade başlangıçta tam anlaşılmayabilir fakat bilimsel gelişmeler ilerledikçe ayetin anlamı daha iyi anlaşılmaktadır. Konunun daha iyi anlaşılması adına birkaç örnek verelim:

Biz demiri de indirdik ki onda büyük bir kuvvet ve insanlar için faydalar vardır.¹

Kur'an'daki indirdik ifadesi uzun süre İslam'a yönelik eleştirililer arasında yer almaktaydı. Biz demiri çıkartıyoruz fakat Kur'an indirdik diyor, deniliyordu. Fakat modern astronomi ve astrofizik çalışmaları demir elementinin büyük yıldızların patlamasıyla, yani süpernova olaylarıyla oluştuğunu ve daha sonra uzaydan dünyaya geldiğini göstermiştir. Yani demir aslında kozmik süreçler sonucunda âdeta "indirilen" bir elementtir.² Bu gelişmeler Kur’an’ın ifadelerinin ne kadar derin ve mucizevî anlamlar taşıdığını ortaya koymuştur.

Hem dağları görürsün de, onları (yerlerinde) sâbit sanırsın; hâlbuki onlar, bulutların yürümesi gibi geçer gider.³

Bilim dünyası uzun süre dağların ve karaların hareketsiz olduğu şeklinde fikir yürütmüştür. Fakat bu yorum, 1912’de Alfred Wegener’in levha tektoniği teorisiyle değişmiş ve dağların ve kara kütlelerinin sürekli hareket halinde olduğu bilimsel olarak ortaya konmuştur.⁴ Buradan da anlaşıldığı üzere, Kur’an’ın kendisi yanılmaz, yalnızca önceki yorum eksik veya hatalıdır.

Netice itibariyle her iki örnek de aynı gerçeği göstermektedir. Allah’ın sözü ezelî ve ebedîdir, asla yanılmaz. Kur’an ile bilim arasında gerçek bir çelişki yoktur. Çünkü Kur’an Allah’ın değişmeyen sözüdür. Bilim ise insanın sürekli gelişen, değişen ve yenilenen bilgi birikimidir. Eğer bir ayet ile bilimsel bilgi arasında çelişki gibi görünen durum varsa, bu ya ayetin yorumundaki eksiklikten ya da o konudaki bilimsel bilgi eksikliğinden kaynaklanmaktadır. Bu da bize göstermektedir ki zamanla bilim ilerledikçe Kur’an’ın ayetleri ve hükümleri daha iyi anlaşılmaktadır.