Kadınların Kabir Ziyaretinde Bulunması

Öncelikle kadınların kabir ziyaretine ilişkin hüküm, hayızlı olup olmamalarından ziyade ziyaretin kendisiyle ilgilidir. Hayızlı olmak, kabir ziyaretini yasaklayan bir durum değildir. Çünkü kabir ziyareti için abdestli olmak veya cünüplükten arınmış bulunmak şart değildir. Dolayısıyla hayızlı bir kadın, sırf hayız halinde olduğu için kabristana girmekten, kabir başında dua etmekten veya ölüler için istiğfar etmekten menedilmez.

Cumhura göre ibret almak, Allah’ı anmak ve unutmamak için yapılan kabir ziyareti müstehap (sevilen, tercih edilen) sayılmakla beraber, fıkıh âlimleri kadınların kabir ziyaretinde bulunmaları hakkında da farklı görüşler beyan etmişlerdir. Aslında kadınların kabir ziyaretinin sakıncalı ve yasak olmasındaki sebep kadın olmaları değil, ziyaret kurallarına uyulmamasıdır. Fakat kurallara uymama konusunda kadınlar daha çok dikkat çektiği için, sınırlayıcı ve yasaklayıcı hükümler de kadınlar hakkında verilmiştir.

Kadınların kabir ziyaretinde bulunması hakkında olumlu düşünen bilhassa Hanefi âlimleri, Hz. Peygamber’in (sav) kabir ziyaretini kadınlar ve erkekler için yasakladığı, sonrasında ise izin verdiği rivayetlere, ahireti hatırlamak ve dünya hayatına meyletmemek için kabir ziyaretinin gerekli olduğu fikrine dayanmaktadır. Bu bağlamda Hanefi mezhebine göre kabir ziyareti kadınlar için caizdir. Ancak ziyaret esnasında bağırıp çağırmak, ağıt yakarak feryat etmek veya mahremiyet ölçülerini ihlal etmek kesinlikle yasaklanmıştır

Kadınların kabir ziyaretinde bulunmasını genel olarak caiz görmeyen Şafii ve Hanbeli alimleri, kabir ziyaretini yasaklayan hadisleri esas almaktadır. Bu alimlere göre, kadınların kabir ziyareti amacıyla evden çıkması zarar kapsamında değerlendirilmekte ve dinde bir fiilin zararı faydasından fazla olduğunda haram kılınmasının esas olduğu belirtilmektedir. Kadınların kabir ziyareti yapmasının mekruh olması, hassas ve yumuşak bir kalbe sahip olmaları, dert ve sıkıntılar karşısında dayanma güçlerinin az olmasına bağlı olarak feryat edip ağlama ihtimallerinin bulunması gibi akli gerekçelere dayandırılmaktadır. Eğer bu durumlardan emin olunursa, ölümü hatırlamaları ve ders çıkarmaları için kadınların kabir ziyaretinde bulunmalarında mahzur olmadığı kabul edilmektedir. Bu bağlamda Şafii ve Malikiler’den kadınların kabir ziyaretini ilke olarak caiz görenler de vardır.

Sonuç olarak kabir ziyaretinin ölümü hatırlamak ve ölüye rahmet dilemek amacıyla yapılması, dinen hoş görülmeyen davranışlardan uzak durulması halinde kadınların da kabirleri ziyaret etmesinde herhangi bir sakınca görülmemiştir.¹²³

Halk arasında dile getirilen "kabir ziyaretinde avret mahalline yedi kat örtü koyma" iddiasının hiçbir mezhepte ve temel fıkıh kaynaklarında fıkhi dayanağı yoktur. Bu tamamen kulaktan kulağa yayılmış asılsız bir hurafedir. Fıkıh kaynaklarında geçen katlı örtü hükümleri: Vefat etmiş bir kadının beş parçadan oluşan (kamis, izar, lifafe, hımar, göğüs örtüsü) kefenlenme adabı veya defin esnasında kadın cenazenin kabre konulurken üzerinin örtülmesiyle ilgilidir.⁴ Hayatta olan bir kadının kabir ziyaretindeki tek yükümlülüğü ise dinen farz olan normal şer'î tesettür ölçülerine riayet etmektir.