FIKIH VE İBADET

09.08.2026

İslam’da Kabir Yapımı Nasıl Olmalı? Mezar Taşı Koymak, Kabri Yükseltmek ve Süslemek Caiz mi?

Sesli Dinle

Yapay zeka ile seslendirilmiştir

Bazıları, kabrin başına isim yazan bir taş koymanın yeterli olacağını, fazlasını yapmanın israf ve haram olduğunu söylüyor. En güzeli nedir? İslam'a göre ölçü nasıldır?

11.08.2026 tarihinde cevaplandı.

Cevap

Sünnete uygun olan kabir, yer seviyesinden bir karış veya bundan biraz daha fazla (dört parmak kadar) yükseltilerek deve hörgücü (balık sırtı) şeklinde tümsek yapılanıdır.1 Ölenlerin başlarının ucuna birer taş dikip isimlerinin yazılmasında bir beis görmeyenler vardır.2 Bununla beraber mezar yaptırmak ile ilgili Halil Gönenç Hoca Efendi şöyle demektedir:

...Kabir üzerine kubbe inşa etmek caiz olmadığı gibi, asırlarca kalmasına vesile olacak şekilde taş ve beton ile kabri inşa edip yükseltmek de doğru değildir.3

Birçok yerde kabir mermer ve yontulmuş taşlarla inşa edilip süsleniyor. İslam’da bunun yeri var mıdır?

Tanınsın ve basılmasın diye kabri bir karış kadar yükseltmekte beis yoktur. Fazlasını yapmak caiz değildir. Hz. Ali (ra)’den rivayet edilmiştir ki, Peygamber (sav) bir cenaze merasiminde iken şöyle buyurdu: Sizden kırmayacağı put, düzeltmeyeceği kabir, bozmayacağı suret bırakmamak üzere Medine’ye kim gider?
Adamın biri, ben giderim ey Allah’ın Resulü, dedi ve gitti. Fakat Medine halkından korktuğundan geriye döndü. Bunun üzerine Hz. Ali (ra): “Ey Allah’ın Resulü, ben giderim.” dedi. Gitti, sonra dönüp dedi ki: “Ey Allah’ın Resulü, kırmadığım put, düzeltmediğim kabir, bozmadığım suret bırakmadım.” dedi, sonra Peygamber (sav), “Böyle bir şeyi tekrar yapan kimse, Muhammed’e (sav) indirilmiş olana inanmamış olur.” buyurdu.
İmam Şafıi (ra) şöyle buyuruyor: “Kabri bina etmek mekruhtur.” İslam aleminde, bu husus Türkiye’de fakr u zaruret içerisinde kıvranan yüz binlerce insan var iken, böyle lüzumsuz şekilde büyük servetleri toprağa verip heder etmek hangi insafa sığar.4

Celal Yıldırım ise Kaynakları ile İslam Fıkhı kitabında şöyle demektedir:

Fukaha, kabrin dikdörtgen biçiminde köşeli olarak yükseltilmesinin mekruh olduğunu söylemiştir. Bunun gibi, kabir sıva ve badana yapılmaz, üzerine kubbe ve benzeri şeyler inşa edilmez, üzerinde oturulmaz, tabii ihtiyaçlar giderilmez, basılmaz ve üzerinde uyunmaz, şahsın kimliği de yazılmaz.

...O halde kabirlere sünnet dışı sarf edilmek istenen paranın sadaka olarak fakirlere dağıtılması, ölüyü fazlasıyla memnun edeceğinde hiç şüphe yoktur. Ama mermer ya da betondan şatafatlı yapılan bir kabir, sahibi için bir sıkıntıdan başka hiçbir şey ifade etmez.
Ancak kabir çöker, belirsiz hale gelme tehlikesiyle karşı karşıya kalırsa, o takdirde onu çamur ile yeniden yapmakta bir sakınca yoktur. Sahih olan da budur. Fetva da buna göredir.5

Diyanet İşleri Başkanlığı ise bu hususta şunları söylemektedir:

Kaybolmalarını önlemek üzere, gösteriş ve israftan uzak kalarak kabir yapılmasında, mezarların başuçlarına, üzerinde ölenin kimliğini belirleyen ifadelerin yer aldığı sade bir taş ve benzeri levhaların yerleştirilmesinde dinen bir sakınca yoktur. Ancak kabirlerin bir-iki karıştan yüksek yapılması, üzerlerine bina veya kubbe inşa edilmesi; kabir taşlarına kimlik bilgilerinin ötesinde aşırı övgü sözlerinin; ölümden ve kaderden şikayet eden ifadelerin yazılması uygun görülmemiştir.6

Kaynakçalar
  1. Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, Bilmen Yayınları, İstanbul ts., s. 243.; Celal Yıldırım, Kaynaklarıyla İslam Fıkhı: İbadat-Muamelat-Feraiz. Uysal Kitabevi, Konya t.y., c.2, s. 81.

  2. Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, Bilmen Yayınları, İstanbul ts., s. 247.

  3. Halil Gönenç, Günümüz Meselelerine Fetvalar, Yasin Yay., İstanbul 2012, c.1, s. 213.

  4. Halil Gönenç, Günümüz Meselelerine Fetvalar, Yasin Yay., İstanbul 2012, c.1, s. 212.

  5. Celal Yıldırım, Kaynaklarıyla İslam Fıkhı: İbadat-Muamelat-Feraiz. Uysal Kitabevi, Konya t.y., c.2, s. 81.

  6. Heyet, Fetvalar, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, Ankara 2024, s. 269.


Paylaş

Facebook'ta paylaş

Whatsapp'da paylaş

Kanallarımız

Hesaplarımıza abone olun sorularımızdan ilk siz haberdar olun.

Yorumlar (0)

Yorumunuz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız