Öncelikle ifade etmek gerektir ki hadislerde geçen "وَزَغً" kelimesi bütün kertenkeleleri değil belli bir türü ifade etmektedir. Mütercim Âsım Efendi’nin bu kelime hakkında verdiği bilgi şöyle: “el-Vezeğa: Sâmm-ı Ebrâs ismidir ki, Alaca keler ve Ağulu keler dedikleri kelerdir.¹ Hadislerde öldürülmesi istenen kelerin işte bu iri, siyah benekli zehirli türleri olduğu anlaşılmaktadır.² Bu konudaki hadisler şöyledir:

Ümmü Şerîk radıyallahu anhâ’dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona zehirli iri keleri öldürmeyi emretti ve: “O, İbrâhim aleyhisselâm’a ateş üflerdi” buyurdu.³

Ebû Hüreyre radıyallahu anh’den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:

Zehirli iri keleri ilk vuruşta kim öldürürse ona şu kadar iyilik sevabı vardır. Onu ikinci vuruşta kim öldürürse, birincisinden daha az olmak üzere ona da şu kadar iyilik sevabı vardır. Eğer bir kimse onu üçüncü vuruşta öldürürse ona da şu kadar iyilik sevabı vardır.⁴

Kim zehirli iri keleri ilk vuruşta öldürürse ona yüz iyilik sevabı yazılır. İkinci vuruşta öldürene bundan daha az sevap verilir. Üçüncü vuruşta öldürene de daha az sevap verilir.⁵

Zehirli keleri ilk vuruşta öldürene yüz sevap, bazı rivayetlerde yetmiş sevap, ikinci ve üçüncü vuruşta öldürene daha az sevap verilmesi onu öldürmeye, elden kaçırmamaya teşvik etmek için söylenmiş, bu zararlıyı ortadan kaldırmak sûretiyle insanlara hizmet eden kimsenin daha çok sevap kazanacağı belirtilmiştir. ⁶

Kelerin, İbrahim aleyhisselâm’ı yakan ateşe üflemesi bir gerçeğin ifadesi olabileceği gibi, onun insanoğluna verdiği zararın mecâzî bir anlatımı da olabilir.⁷