İlgili bölümü cümle cümle şu şekilde açıklayalım:

İnâdın gözü, meleği şeytan görür.
İnâdın işi budur: Şeytan yardım ederse birisine, melek der, rahmeti de okutur.

Cenab-ı Hak, insana her iki cihanın saadetini temin etmek için pek çok duygu vermiştir. İnsan, bu duygular sayesinde maddi manevi makamları elde edebilir. Yaratılışı itibarıyla bu duyguların tabiatına bir sınır çizmeyen Cenab-ı Hak, İslamiyet ile onlara bir sınır koymuştur. Aşırılıklardan sakındırmış ve orta yolu seçmemizi istemiştir.
Cenab-ı Hak, duyguların kullanımını insanın iradesine bırakmıştır. İşte bu duygulardan biri de inattır. İnsana inadın verilmesinin hikmetleri vardır. İnat; insanın hakta, hakikatte, İslamiyet’in prensiplerinde karar kılması ve ahirete yönelik amellerdeki çalışmalarını devam ettirmesi için verilmiştir. Haramları işlememekte, terk etmekte kararlı olması için verilmiştir. İyiyi, doğruyu, güzeli alması ve kötüyü, yanlışı, çirkini terk etmesi için verilmiştir.

Maalesef insanlar, çoğu zaman inadı veriliş hikmetine uygun kullanmamaktadırlar. İnadın, lüzumsuz işlerde kullanıldığı çokça görülmektedir. İnsan, bir dakika inada değmeyen bir işte bir sene inat eder. Hakkın zıddına gider. Hikmete muhalefet eder. İnsan batıl bir şeyde inat etse ve bu noktada şeytan bile ona destek verse, ondan taraf görünse, o kişi şeytana melek der; şeytanın arkasından kötü bir şey söylemek bir yana, aksine inadının yüzünden şeytana rahmet okutur. O insan, şeytandan iyi birisi olarak söz eder. Böylece insan, hakta kullanması gereken inadını batılda sarf eder.

Muhâlif tarafında eğer meleği görse, libâsını değişmiş, onu şeytan zanneder, adâvet, la‘net eder.¹

İnsan, batıldaki inadından dolayı kendisine zıt olan tarafta bir meleği görse, melek ona: “Yanlış yapıyorsun, günaha giriyorsun, hakkı çiğniyorsun, tövbe et.” dese, insan o meleği, kıyafetini değiştirmiş bir şeytan olarak görür. Onu şeytan zanneder, düşmanlık eder, ona la‘net eder. Batılda inat edenin hâli böyledir. Kendini savunduğu sürece şeytanı bile dost olarak, kendine muhalefet ettiği sürece de melekleri dahi düşman olarak görür. ²