AŞURE GÜNÜ ORUÇ TUTMANIN FAZİLETİ

Muharrem ayının onuncu günü ise “Âşûrâ” diye adlandırılır. İbn Abbas’ın (r.a.) rivayetine göre Sevgili Peygamberimiz (sav), Muharrem ayının onuncu günü oruç tutmuş ve oruç tutmaya ümmetini teşvik etmiştir:

Resûlullah (s.a.s.) Medine’ye gelince, Yahûdilerin âşûre günü oruç tuttuklarını gördü. Onlara, ‘Bu da ne, niçin oruç tutuyorsunuz?’ diye sordu. ‘Bu, salih (hayırlı) bir gündür. Allah, o günde İsrailoğullarını düşmanlarından kurtardı. (Şükür olarak) Mûsâ o gün oruç tuttu.’ dediler. Resûlullah (s.a.s.) da, ‘Ben Mûsâ’ya sizden daha yakınım.’ buyurup o gün oruç tuttu ve Müslümanlara da tutmalarını tavsiye etti.¹

Sevgili Peygamberimiz (s.a.v.) önce Müslümanlara bu orucu tutmalarını emretmiş, Ramazan orucunun farz kılınmasıyla birlikte bu orucu isteğe bırakmıştır. Bu hususta Hazret-i Âişe validemiz şöyle demektedir:

Âşûrâ, Kureyş kabilesinin Cahiliye döneminde oruç tuttuğu bir gündü. Resûlullah da buna uygun hareket ediyordu. Medine’ye hicret edince bu orucu devam ettirdi ve başkalarına da emretti. Fakat Ramazan orucu farz kılınınca kendisi Âşûrâ gününde oruç tutmayı bıraktı. Bundan sonra Müslümanlardan isteyen bu günde oruç tuttu, isteyen tutmadı.²

Sevgili Peygamberimiz (s.a.v.) bu mübarek günde oruç tutmanın geçmiş yılın günahlarına kefaret olacağını şöyle ifade etmiştir:

Âşûrâ günü orucunun önceki yılın günahlarına keffâret olacağını umarım.³

Sevgili Peygamberimiz (sav), Aşûra Günü’nde ev halkına ikramda bulunmayı da şöyle teşvik etmiştir:

Her kim Âşûra Günü’nde ailesine ve ev halkına ikramda bulunursa, Cenâb-ı Hak da senenin tamamında onun rızkına bereket ve genişlik ihsan eder.⁴

Ancak hemen şunu da belirtmek gerekir ki Sevgili Peygamberimiz (s.a.v.), Yahudilere benzememek ve onlara muhalefet etmek için ertesi sene aşûre orucunu Muharrem’in dokuzuncu günü de tutacağını söylemiştir.⁵ Bu, orucun Muharrem ayının dokuzuncu ve onuncu veya onuncu ve on birinci günlerinde, iki gün olarak tutulmasının daha doğru olacağına işaret etmektedir. Bu rivayetler şöyledir:

Aşûre orucunu tutun; ancak bir gün önce veya bir gün sonra da tutmak suretiyle Yahudilere muhalefet edin!⁶

Gelecek seneye kadar yaşayacak olursam, Muharrem ayının dokuzuncu günü oruç tutarım.⁷

AŞURE GÜNÜ ORUÇ TUTMANIN MEZHEPLERE GÖRE HÜKMÜ

Yukarıdaki hadislerden hareketle Hanefî ve Mâlikî mezheplerinde Muharrem’in dokuzuncu günü ile birlikte onuncu günü ya da onuncu günü ile on birinci günü oruç tutulması sünnet kabul edilmiştir. Şâfiî mezhebinde ise bu ayın dokuz ve onuncu günlerinde oruç tutmak müstehap kabul edilmiştir.

Hanefî mezhebine göre Muharrem’in sadece onuncu günü oruç tutulması, Yahudileri taklit etme anlamına gelebileceği için mekruhtur. Hanefîler dışındaki cumhura göre ise onuncu günü oruç için tahsis etmek mekruh değildir. ⁸