Rabbimiz Kur’an-ı Kerim’de, Peygamber Efendimiz (sav) ise hadis-i şeriflerinde birliğe çağırmakta ve birlik üzerinde önemle durmaktadır. Kur’an-ı Kerim’de Rabbimiz şöyle buyurmaktadır:

O halde hep birlikte Allah’ın ipine (Kur’an’a) sımsıkı sarılın ve parçalanmayın!¹

Bu ayet-i kerime, biz Müslümanları birliğe ve beraberliğe davet edip Kur’an’ın hakikatlerine sımsıkı sarılmamızı emretmektedir. Peygamber Efendimiz (sav) ise şu hadis-i şerifi ile bizi cemaat olmaya, yani bir ve beraber olmaya davet etmektedir:

Cemaate yapışın, ayrılıktan kaçının.²

Ayrılmaktan ve ayrılıktan bizi men eden Efendimiz (sav), bu hadis-i şerifiyle bizleri birlikteki rahmete, maddi ve manevi büyük karlara çağırmış ve bu emre uymayanları ise uyarmıştır.

Bediüzzaman Hazretleri ise bu ayet ve hadisler başta olmak üzere daha birçok ayet ve hadisten ders alarak zamanımızda şahsi çalışmaların çok bir netice vermeyeceğini, verse bile uzun süreli olamayacağını ve Müslümanların ancak birlikte hareket ederek başarılı olabileceklerini ifade etmiştir. Bu gerçeği Bediüzzaman Hazretleri şöyle dile getirir:

Bu zaman cemaat zamanıdır. Ehemmiyet ve kıymet, şahs-ı ma‘neviye göre olur.³

Döneminde hem alem-i İslam’ı hem de dünyanın halini iyi okuyup analiz eden Bediüzzaman Hazretleri, zamanın birlik zamanı olduğunu, hayatın ancak birlikle olacağını, o birlikten ortaya çıkacak manevi şahsiyetin harika halleriyle hem içeride hem de dışarıda başarılı olunabileceğini ifade etmiştir. Çalışmalarının şahsi olmasından ziyade cemaatle olmasına dikkat etmiş ve kendisi ile beraber hizmet edecek kim varsa hizmetine ortak etmek gayretinde olmuştur.

Hayatı boyunca birlikte hareket etmenin önemini çok iyi bilen Bediüzzaman Hazretleri, tesis etmiş olduğu iman ve Kur’an davasında bu hakikati bir ilke haline getirmiş ve bu ilkeyi Yirmi Birinci Lem’a İhlas Risalesi şeklinde telif kisvesine büründürmüştür.

Bediüzzaman Hazretleri, İhlas Risalesi’nde talebelerinin meydana getirdiği bu birlikteliği ‘Kamil Bir İnsan İsmine Layık Manevi Bir Vücudun Azaları’, ‘Bir Fabrikanın Çarkları’ ve ‘Bir Rabbani Geminin Çalışanları’ olarak tavsif eder. Bu kadar önemli bir misyonu yüklenen talebelerinin bu manevi yükün altından ancak birlik ve dayanışma ile kalkabileceklerini belirtir. Bu birlik ve dayanışma öyle bir sırra sahiptir ki dört kişiyi bin yüz on bir (1111) kişi hükmüne getirir ve onlara büyük bir manevi kuvvet verir. Bediüzzaman Hazretleri, bu sırrı ikinci düsturda şu ifadelerle dile getirmektedir:

Dört kerre dört ayrı ayrı olsa, on altı kıymeti var. Eğer sırr-ı uhuvvet ve ittihad-ı maksad ve ittifak-ı vazife ile tevafuk edip bir çizgi üstünde omuz omuza verseler, o vakit dört bin dört yüz kırk dört kuvvetinde ve kıymetinde olduğu gibi, hakiki sırr-ı ihlas ile, on altı fedakar kardeşlerin kıymet ve kuvve-i ma‘neviyesi dört binden geçtiğine, pek çok vukūat-ı tarihiye şehadet ediyor.⁴

Bu ifadelerdeki üç şartın üzerinde önemle durmak lazım. Zira Bediüzzaman Hazretleri, bu manevi güç ve kazancın ancak bu üç şart yerine getirildiğinde ortaya çıkacağını söylüyor. Bu şartları şöyle sıralayabiliriz.

1. Sırr-ı Uhuvvet: Kardeşlik sırrı demektir. Yani bir davaya, bir yola baş koyanlar, ana baba bir kardeşlerin birbirlerine karşı hissettikleri duyguları beslemelidirler. Akılları aynı dava için düşünmeli, kalpleri aynı hakikat için atmalıdır.

2. İttihad-ı Maksat: Hedefte birlik demektir. Yani aynı hedefi amaç edinmeli, başka gayeleri olmamalıdır.

3. İttifak-ı Vazife: Vazifelerin birliği demektir. Her birinin dava içinde, davanın faydasına göreceği vazife farklı olmakla birlikte, bunların hepsinin aynı hedef için görülmesidir.

   Yani kalpler, hedefler ve vazifeler bir olmalıdır.

İşte Bediüzzaman Hazretleri, bu manevi kuvvetin ve kazancın ortaya çıkmasının bu şartlara bağlı olduğunu ifade eder. Bu şartları yerine getiren cemaat bir fert, fert ise bir cemaat gibi olur. Bu sırlarla bir kişi, dünya hayatında tek olmakla beraber; onun gibi düşünen, onun gibi hareket eden ve onun hedefleri için çalışan kardeşleri olduğundan, bir kişi olmaktan çıkar, bazen bin kişi gibi olur.

Bu hakikat, büyük bir manevi şirketin ortaya çıkmasına vesile olmuştur. Bediüzzaman Hazretleri, dünya malları için kurulan ortaklıkların ne kadar büyük kârlar ortaya çıkardığını anlatmak için iğne ve gaz lambası yapmak örneklerini verir. İlkinde yukarıda ifade edilen kardeşlik sırrı, hedefte birlik ve vazifede birlik olmayınca neticenin de ona göre az olduğunu; ancak bu üç sırla bir araya gelinince kâr va kazancın çok daha fazla olduğunu, her bir ferdin kendi güçlerinin çok üstünde işleri ortakları vesilesi ile yaptıklarını ifade eder.

Ardından Bediüzzaman Hazretleri, bu hakikatin ahiret işlerinde de geçerli olacağını ifade edip kardeşlik sırrıyla, aynı hedef için vazife birlikteliği yapanların manevi olarak çok büyük sevaplar ortaya çıkaracağını, bu şartlarla bir araya gelenlerin o sevabın ve neticenin sahibi olacağını söyler.

Hz. Üstad, İkinci Düstur'un haşiyesinde, bu ortaklığın ve ortaklıktan kaynaklanan manevi kazancın öldükten sonra da devam edeceğini şöyle ifade eder:

Evet، sırr-ı ihlas ile samimi tesanüd ve ittihad, hadsiz menfaate medar olduğu gibi.. korkulara, hatta ölüme karşı da en mühim bir siper ve bir nokta-i istinaddır. Çünkü ölüm gelse, bir ruhu alır. Sırr-ı uhuvvet-i hakikiye ile rıza-yı İlahi yolunda, ahirete müteallik işlerde, kardeşleri adedince ruhları olduğundan, biri ölse, "Diğer ruhlarım sağ kalsınlar. Zira o ruhlar, her vakit sevabları bana kazandırmakla ma‘nevi bir hayatı idame ettiklerinden, ben ölmüyorum" diyerek, ölümü gülerek karşılar. Ve "O ruhlar vasıtasıyla sevab cihetinde yaşıyorum، yalnız günah cihetinde ölüyorum" der، rahatla yatar.⁵

Evet, Bediüzzaman Hazretleri, hakiki kardeşlik sırrıyla Allah yolunda kurulan manevi ortaklıktan doğan sevapların, kişi vefat ettikten sonra da devam edeceğini ifade etmektedir. Dünyevi şirketlerde bir ortağın vefat etmesiyle ortaklık hakkının mirasçılarına geçmesi gibi, bu manevi şirkette de hizmet devam ettiği müddetçe ortaklıktan doğan sevaplar devam eder.

Bu hakikat için Bediüzzaman Hazretleri herhangi bir kaynak zikretmemiştir. Ancak şu hadis-i şeriflerden bu mananın çıkabileceğini düşünüyoruz. Peygamber Efendimiz (sav) şöyle buyuruyor:

İnsan ölünce, şu üç ameli dışında bütün amellerinin sevabı kesilir:
Sadaka-i cariye, kendisinden istifade edilen ilim, arkasından dua eden hayırlı evlat.⁶

Evet, Risale-i Nur davası; Müslümanların Allah’ın rızasını kazanmak, Müslümanların imanlarını her türlü yanlış fikirden korumak, Kur’an-ı Kerim’i ve hakikatlerini yaymak için Bediüzzaman Hazretleri tarafından kurulmuş manevi bir şirkettir. Bu şirkete, Bediüzzaman Hazretlerinin ortaya koyduğu şartlara uyarak ortak olanlar, hayatta iken o manevi şirkete katkı vererek sevap kazandıkları gibi, öldükten sonra da ortaklığı devam ettiğinden, o şirket hizmete devam ettikçe sevap kazanmaya devam ederler.

Başka bir hadis-i şerifte ise Peygamberimiz (sav) şöyle buyurur:

Hayra vesile olan, hayrı yapan gibidir.⁷

Bu hadis-i şeriften anlaşıldığına göre bir insan, başka bir insanın hayra ulaşmasına vesile olursa o hayrı bizzat kendisi yapmış gibi sevap kazanır. Kişi vefat etse bile, hayra vesile olduğu kimse hayatta olup o hayrı işlemeye devam ettikçe, vesile olan kişi de sevap kazanmaya devam eder. İşte insanları imana, Kur’an’a ve hakikatlere ulaştırmaya vesile olan Risale-i Nur hizmetinde bulunan bir kişi, kardeşlik sırrıyla hedef ve vazife birliği yaptığı kardeşlerine bu dünyada destek vererek nasıl sevap kazanıyorsa, vefatından sonra da o kardeşleri aynı hedef doğrultusunda hizmet etmeye devam ettikleri müddetçe sevap kazanmaya devam eder. Bu manevi kazanca ulaşmak için elbette o manevi şirketin şartlarına riayet etmek gerekmektedir. Bu şartları Bediüzzaman Hazretleri şöyle sıralamaktadır:

1) İhlasla Manevi Şirkete İştirak Etmek ve Kardeşçe Tesanüd ve İttihad İçinde Çalışmak

Bu husus Risale-i Nur’da şöyle aktarılır:

Emval-i uhreviyede sırr-ı ihlas ile iştirak ve sırr-ı uhuvvetle tesanüd ve sırr-ı ittihad ile teşrikü’l-mesai, o iştirak-i a‘malden hasıl olan umum yekün ve umum nur, herbirinin defter-i a‘maline bitamamiha gireceği, ehl-i hakikat mabeyninde meşhud ve vaki‘dir. Ve vüs‘at-i rahmet ve kerem-i İlahinin muktezasıdır.⁸

2) İhlas, Takva ve Sadakat

Elbette bu büyük kazancı kaçırmamak için takvada, ihlasta, sadakatte çalışmak gerektir.⁹

3) Mahviyet ve Sebat

Madem sizde büyük bir himmet ve kuvvetli bir iman var; tam bir ihlas ve tam bir mahviyetle, sebatkarane Risale-i Nur'a şakirt ol ta binler, belki yüz binler şakirtlerin şirket-i maneviye-i uhreviyelerine hissedar ol. Ta senin hayırların, iyiliklerin cüz'iyetten çıkıp küllileşsin, ahirette tam karlı bir ticaret olsun.¹⁰

4) Kalemle Nurlara Hizmet

Risale-i Nurları yazmak sureti ile hizmet etmek, bu manevi sevaplardan istifadenin önemli bir şartıdır:

Kalemle Nurlara hizmet ve sadakatla talebesi olmanın iki mühim neticesi var:

1- Ayat-ı Kur’aniye işaretiyle, imanla kabre girmektir.

2- Bütün şakirdlerin manevi kazançlarına, Nur dairesindeki şirket-i maneviye sırrıyla, umum onların hasenatlarına hissedar olmaktır.¹¹

İşte bu şartları yerine getiren bir kişi, Risale-i Nur davasının manevi şirketine iştirak etmiş olur ve bu büyük manevi kazançlardan kendi kabiliyeti ölçüsünde istifade eder.

Bu manevi kazanç, aynı amaç ve gaye ile hareket eden her meslek ve meşrep için mümkündür. Zira Allah’ın rahmeti, Allah’ın dinine hizmet eden ehl-i sünnet ve cemaat dairesindeki her cemaat, her meslek grubu ile beraberdir.

Herhangi bir mesleğe veya meşrebe bağlı olmadan da insan hizmet edebilir. Ümmeti hedef edinerek onun için çalışabilir ve niyetine göre manevi kazançlar elde edebilir. Ancak bugün maalesef ümmet dağılmış, birçok noktada farklı yönlere savrulmuştur. Ümmetin yeniden bir araya gelmesi ve birlik içinde hareket edebilmesi için kardeşlik sırrıyla hedef birliği ve vazife ortaklığı oluşturulması gerekmektedir. Dolayısıyla bu büyük manevi sevaba ulaşmak, aynı amaç doğrultusunda birlikte hareket etmekle mümkündür. Bununla beraber herkes, az veya çok, dar veya geniş ölçekte yaptığı her iyiliğin sevabını mutlaka alacaktır.