Şafiî mezhebine göre, akşam namazından önce iki rekât nafile namaz kılmak müstehaptır. Bu namaz gayri müekked -Peygamberimiz (a.s.m.)’ın her zaman devam etmeyip arada bir işlediği- sünnettir. ¹ Şafii Mezhebinde akşam namazından önce iki rekat hafif bir namaz kılınması şu hadislere dayanmaktadır:

Biz Medine'de iken, müezzin akşam namazı için ezan okuduğu vakit, birçok Sahâbî acele ile direklere doğru durup herbiri ikişer rekât kılardı. Hatta yabancı bir kimse, mescide girdiğinde, bu iki rekât kılanların çokluğundan dolayı farz namazı kılınıyor sanardı.²

Abdullah İbni Mugaffel radıyallahu anh’den rivayet edildiğine göre Peygamber (sav) üç defa: “Akşamın farzından önce (iki rekat) namaz kılınız.” buyurdu. Üçüncü defasında “Dileyen kılsın!..” diye ekledi. ³

Hanefi ve Malikilere göre, akşam namazından önce nafile namaz kılmak mekruhtur. Çünkü akşam namazını acele, yani erken kılmanın gerekli olduğu hususunda rivayet edilen hadisler umumidir.

Seleme bin Ekva (ra) Rasûlullah (sav) akşam namazını güneşin üst kenarı kaybolup battığı anda kıldırırdı. ⁴

Ukbe b. Amir (ra) aktarıldığına göre Rasûlullah (sav) şöyle demiştir: Ümmetim akşam namazını yıldızların doğup birbirine karışmasına bırakmadıkça hayırda veya sünnet üzere devam edecekler. ⁵

Akşam namazından önce nafile namaz kılmak, akşam namazının tehirine sebep olur. Oysa akşam namazının acele olarak yerine getirilmesi müstahaptır.⁶

Şâfiî mezhebine göre öğle namazının farzından sonraki sünnet toplam dört rekâttır. Bu dört rekâtın ilk iki rekâtı müekked sünnet olup Hz. Peygamber'in (s.a.s.) devamlı eda ettiği sünnetlerdendir. Son iki rekât ise gayr-i müekked sünnet kabul edilmiş olup Resûlullah'ın (s.a.s.) zaman zaman kılıp zaman zaman terk ettiği nafileler arasında değerlendirilmiştir.⁷ Bu uygulamanın dayandığı delillerden biri Hz. Peygamber'in (s.a.s.) şu hadisidir:

Her kim öğlenin farzından önce dört, ondan sonra da dört rekât kılarsa, Allah-u Teâlâ o kimseyi cehennem ateşine haram eder.⁸

Hanefî mezhebinde ise öğle namazının farzından sonraki müekked sünnet iki rekât olarak kabul edilmiştir. Bununla birlikte, yukarıdaki hadise binaen bu iki rekâta iki rekât daha ilave edilerek toplam dört rekât kılınması mendup görülmüştür.⁹

Görüldüğü gibi söz konusu hadisler, fakihler tarafından farklı usûlî yaklaşımlar çerçevesinde yorumlanmıştır. Hadislerin delâlet biçimi, umum-husus ilişkisi, sünnetin teşrîî değeri ve rivayetler arasında tercih (tercîh) yöntemlerine dair usûl-i fıkıh ilkelerindeki farklılıklar, mezhepler arasında farklı içtihatların ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. Bu sebeple Hanefî ve Şâfiî mezheplerinin konuya ilişkin görüş ayrılığı, hadislerin sıhhatiyle değil, onların anlaşılması ve istinbat metodundaki farklılıklarla ilgilidir. Dolayısıyla her iki mezhebin benimsediği hüküm de kendi usûlî esasları çerçevesinde isabetli ve meşru bir içtihaddır.