RİSALE-İ NUR

12.03.2026

1

Medresetü’z-Zehra Projesi İçin Ayrılan Paranın Hüsrev Efendi’ye İntikal Ettiği İddiası

Kadir Mısırlıoğlu, bir konuşmasında Bediüzzaman Hazretlerinin, Sultan Reşad’dan üniversite yapımı için aldığı paranın bir kısmını saklayıp daha sonra Hüsrev Efendi'ye verdiğini ve bu paranın Hayrat Vakfı’nın kuruluşunda kullanıldığını söylüyor. Bu iddia doğru mu?

13.03.2026 tarihinde cevaplandı.

Cevap

Bediüzzaman Hazretlerinden Hüsrev Efendi’ye intikal eden paranın Bedîüzzaman Hazretlerinin Van’da kurmak istediği Medresetü'z-Zehra adlı Dârü'l-Fünûn (üniversite) için Sultan Reşad tarafından tahsis edilen para olduğu iddiası tamamen asılsızdır. Bu hususu kendisi şöyle ifade eder:

İttihatçılar zamanında Sultan Reşad’ın Rumeli’ye seyahati münasebetiyle Kosova’ya gittim. O vakit Kosova’da büyük bir İslâmî Dârü’l-Fünûn tesisine teşebbüs edilmişti. Ben orada hem İttihatçılara, hem Sultan Reşad’a dedim ki: “Şark böyle bir Dârü’l-Fünûna daha ziyade muhtaç ve Âlem-i İslâm’ın merkezi hükmündedir. O vakit bana vaad ettiler. Sonra Balkan harbi çıktı. O medrese yeri istilâ edildi. Ben de dedim ki: ‘Öyleyse o yirmi bin altın lirayı Şark Dârü’l-Fünûnuna veriniz.’ Kabul ettiler. Ben de Van’a gittim. Ve (Van Vâliliği emrine gönderilen) bin lira ile Van Gölü kenarında Edremit’te temelini attıktan sonra Harb-i Umumî çıktı. Tekrar geri kaldı.1

Yukarıdaki izahlardan da anlaşıldığı gibi böyle bir projeyi Bedîüzzaman Hazretleri zamanın padişahı Sultan Reşad'a arz ederek, padişahtan söz alır ve üniversite projesi uygulanmaya başlar. Temeli atılır; fakat Birinci Dünya Savaş’ı sebebi ile geri kalır.

Devlet umurunu bilen herkesçe malumdur ki; böyle durumlarda tahsisat, kişilerin kendilerine değil, devlet idari yapısı içerisinde, resmi kanallardan ödemeler yapılır ki burada da böyle olmuştur.

Bedîüzzaman Hazretleri padişaha Doğu'da böyle bir üniversitenin ehemmiyetini ve nasıl bir program uygulanacağını anlatmış, padişah ve devlet erkânı ikna olarak yirmi bin lira tahsisat yapmışlardır. Sonraki işlemler üniversitenin yapılması için karar verilen Van valiliği vasıtasıyla yürütülmüştür. Diğer bir ifade ile üniversitenin inşası için tespit edilen rakam Bedîüzzaman Hazretlerine değil devletin mevzuat ve geleneği icabı, Van valiliğine gönderilmiştir. Bu husus Başbakanlık Osmanlı Arşivleri Genel Müdürlüğü’nde mevcut arşiv belgeleri ile de sabittir.  Birinci Dünya Savaş’ı başlayınca temeli atılan üniversitenin inşası durdurulmuş ve binanın temeli için sadece bin lira kullanılmıştır.

Özetle; yukarıdaki izahlardan da açıkça anlaşılacağı üzere Bedîüzzaman Hazretleri’nin şahsına ne Sultan Reşad, ne de herhangi bir devlet adamı tarafından Medresetü'z-Zehra projesi için para verilmemiştir. Dolayısıyla Hayrât Vakfı'nın kuruluşunda böyle bir paranın intikali asla söz konusu değildir.

Kaynakçalar
  1. Bediüzzaman Said Nursi, Emirdağ Lahikası, Hayrat Neşriyat, Isparta 2021, c. 4, s. 466.


Paylaş

Facebook'ta paylaş

Whatsapp'da paylaş

Hesaplarımıza abone olun sorularımızdan ilk siz haberdar olun

Yorumlar (0)

Yorumunuz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız