Rahman: Rahmet ve merhamet sahibi Allah Teala Hazretleri’nin ism-i şerifidir.¹

Allah’ın Rahman ismi, insanı yoktan var etmesi, yaşatması, hava, su, güneş gibi temel unsurları insanın adeta emrine vermesi, bedeni ihtiyaçlar gibi hayatın devamı için gerekli her türlü ihtiyacı karşılaması şeklinde kendini gösterir. Rahman ismi rızıkla doğrudan ilişkilidir. İnsanın yediği her bir lokma, aldığı her nefes ve sahip olduğu maddi-manevi imkanlar bu ismin geniş çaplı rahmetinin adeta birer yansımasıdır. Bununla ilgili Bediüzzaman Hazretleri şöyle der:

Hikmet-i Kur’aniye ve imanın dürbünü ile gördüm: Rahman ismi, Rezzak burcunda, parlak bir güneş gibi tulu‘ etti. O aç, biçare zihayat alemini rahmet ışığı ile yaldızladı.²

Cenab-ı Allah’ın Rahman ismi, hiçbirini ayırt etmeksizin dünyadaki bütün canlılara, mümin veya kafir, iyi veya kötü olduğuna bakmaksızın rızık, hayat, nefes, sağlık ve sayısız nimetler vermesi şeklinde tecelli eder. Konuyla ilgili şu ifadeler çok dikkat çekicidir:

Sen yalnız Rahman ismine bak ki: cennet bir cilvesi ve saadet-i ebediye bir lem‘ası ve dünyadaki bütün rızık ve ni‘met bir katresidir.³

Yani cennet ve sonsuz saadet gibi büyük bir nimet bile Allah’ın merhametinin tamamı değil, yalnızca bir cilvesi ve parıltısıdır. Dünyada gördüğümüz bunca nimet ise Rahman isminin, yani o merhamet denizinin, sadece bir damlası gibidir. Bir hadis-i şerifte Sevgili Peygamberimiz (sav) şöyle buyurmuştur:

Muhakkak ki Allah, insanı Rahman'ın sureti üzere (bütün isimlerini gösterir bir surette) yaratmıştır.⁴

Onun misli gibi hiçbir şey yoktur ve O Semi' (her şeyi işiten)dir, Basir (hakkıyla gören)dir.⁵

Bu ayetin açık beyanıyla Allah'ın şeriki, naziri, misli ve misali yoktur ve olamaz. Öyleyse hadis-i şerifte geçen Rahman'ın sureti ifadesini şöyle anlamak doğru olacaktır:

İnsan, Rahman ismini tamamıyla gösterir bir surettedir. Koca kâinat çapında ve simasında bin bir ismin şua'larından tezahür eden Rahman ismi göründüğü gibi, zemin yüzünün simasında (yeryüzünde de) Rahman ismi tecelli eder, görünür. Kâinat çapında geniş mikyasta ve yeryüzü sayfasında görünen Rahman isminin tecellisi insanda da görünür. Zira insan kâinatın küçük bir misalidir.