RİSALE-İ NUR

27.10.2025

80

Günümüz Yenilikleri Işığında ‘İctihad Kapısı Kapandı’ Beyanının Kapsamı

Bediüzzaman hazretlerinin içtihat kapısı kapandı beyanı yalnızca mutlak içtihada mı işaret eder? Yoksa ferdi meseleler, yahut mezhep içi içtihada kadar bütün içtihat çeşitlerini de mi dahil eder? Günümüzün yenilikleri ışığında bu ikinci yorumu kabul etmek mümkün müdür?

16.11.2025 tarihinde cevaplandı.

Cevap

İçtihat, bir mesele hakkında Kur'an ve sünnete dayanarak ve bütün yönlerini detaylı araştırarak, yeniden hüküm vermektir. Bunu yapacak kişinin de müctehid olabilecek vasıflara sahip olması gerekir.

Fetva ise, verilmiş bir hükme dayanarak yapılan bir çıkarım ve sorulan soruya yapılan izahtır. Sizin sorunuzdaki ikinci kısım, bu fetva kısmına girmektedir. Çünkü içtihad hangi meselede olursa olsun, ister mezhep içi, ister mezhep dışı, geniş bir araştırmayı, Kur’an ve sünnete hâkimiyeti ve müctehidlik sıfatlarına sahip olmayı gerekli kılar. Hem kıyamete kadar ihtiyaç duyulacak içtihatlar, müctehid imamlarımız tarafından yapılmıştır. Günümüzde ise zamanın getirdiği yeniliklere, mezhep imamlarının yaptığı içtihatlar esas alınarak ve onlara kıyasla bazı fetvalar verilebilmektedir. Yani bu durumlar için yeni içtihatlara ihtiyaç yoktur. Bununla birlikte, İslam’ın ilk döneminde yapılan bu içtihatlar, sadece Allah rızasını bulmak niyetiyle ve ihtiyaca binaen yapılmıştır, yani semavidir. Fakat günümüzde daha ziyade içtihat kapısı insanların işlerini kolaylaştırmak gibi arızi sebeplerle yapılmak istenmektedir. Bu ve benzeri sebeplerle Bediüzzaman hazretleri İctihad Risalesi'nde, içtihat kapısı açıktır, fakat maniler vardır demiştir. Bizim bu ifadeden anladığımız kadarıyla bu maniler, içtihadın her türlüsü için geçerlidir.


Paylaş

Facebook'ta paylaş

Whatsapp'da paylaş

Hesaplarımıza abone olun sorularımızdan ilk siz haberdar olun

Yorumlar (0)

Yorumunuz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız