İlgili kısım şöyle geçmektedir:

İkincisi: Öz kardeşim ve en birinci ve yüksek ve fedâkâr bir talebem olan Abdülmecîd’dir. Abdülmecîd’in Van’da güzel bir evi vardı. İdaresi yerinde idi, hem muallim idi. Hizmet-i Kur’âniyenin daha revâclı bir yeri olan hududa gitmekliğim için -arzumun hilâfına olarak- teşebbüs edenlere, ictihâdınca, güya menfaatim için iştirâk etmedi, re’y vermedi. Güya ben hududa gitse idim, hem hizmet-i Kur’âniye siyâsetsiz, sâfî olmayacaktı, hem de onu Van’dan çıkaracaklar, diye iştirâk etmedi. Maksadının aksiyle şefkatli bir tokat yedi. Hem Van’dan, hem güzel evinden, hem memleketinden ayrıldı; Ergani’ye gitmeye mecbûr kaldı.¹

Bediüzzaman Hazretlerinin çok yakın ve fedakar bir talebesi olan Abdülmecid Van’da düzenli bir hayatı olan, evi ve mesleği yerinde bir öğretmendir. Yazarın, Kur’an hizmetinin yoğun olduğu sınır bölgesine gitmesi söz konusu olduğunda, bazı kişiler bu gidişi destekler. Ancak Abdülmecid, kendi düşüncesine göre bunun doğru olmayacağını düşünür ve bu karara katılmaz. Sınıra gitmesi durumunda hizmetin zarar görebileceğini ve ayrıca kendisinin de Van’dan uzaklaştırılabileceğini düşünür.
Fakat sonuç, düşündüğünün tam tersi olur. Abdülmecid hem Van’dan ayrılmak zorunda kalır, hem güzel evini ve düzenini kaybeder, hem de Ergani’ye gitmek mecburiyetinde kalır. Yani yaptığı bir tercih, beklemediği şekilde aleyhine sonuçlanır. Bu durumda "şefkatli tokat" olarak ifade edilmektedir. Yani bir çeşiti ders verici, uyarıcı bir sonuçtur.