Kur’ân-ı Kerîm

07.10.2025

26

Kur'an-ı Kerim'deki “Muhakkak ki, Doğrusu” Gibi Te'kid İfadeleri

Kur’ân-ı Kerîm’de geçen “muhakkak ki” kelimesi ne mânâya gelir? Veya bazı âyetlerde de “doğrusu” geçer. “Doğrusu ben rüyamda kendimi görüyorum ki...” şeklinde devam eden âyet var mesela (Yûsuf Sûresi). Bu terimlerin mânâsı nedir, ne için Kur’ân’da defâaten zikredilmiş?

Bir diğer sorum ise Kur’ân’da “biz” tâbiri. Allah bir değil mi; neden “biz” tâbirini kullanıyor tarzında bir argüman ile gelebiliyor karşıdaki? Bunun hikmeti nedir?

08.10.2025 tarihinde cevaplandı.

Cevap

Muhakkak ki, şüphesiz ki şeklinde mealleri verilen ifadeler genellikle “inne” “انًَ” edatlarıdır. Müfessirlerin, Kur’ân’da yer alan ‘inne’ edatına verdikleri anlamları te’kid, ta’lîl ve “نعم /evet” olmak üzere üç grupta toplamak mümkündür. Bunlardan te’kid’in asıl anlam olduğu ve Kur’ân’da en fazla bu anlamı ile kullanıldığı görülmektedir.1  Te’kid yani vurgulama, pekiştirme manası ise Türkçeye “şüphesiz, kesinlikle, muhakkak, gerçekten vb.” şekillerde çevrilmiştir. Bu Arapça ’da çok sık bir rastlanılan bir edat kullanımıdır.

Üstad Bediüzzaman Hazretleri ise “inne” “انًَ” edatı için şöyle demektedir;

Tahkîkî ifade eden (اِنَّ) deki nükte, şöyle tasvîr edilebilir ki: (اِنَّ) herhangi bir cümlede bulunursa, o cümlenin damını deler, hakîkate nüfûz eder. Ve o da‘vâyı veya hükmü aşağıya indirir. Hakîkate yapıştırmakla, o hükmün hayâlî veya zannî veya mevzu‘ veya hurâfe hükümlerden olmadığını ve ancak hakāik-i sâbiteden olduğunu isbat eder.2 

Diğer sorunuz için bakınız;

https://risale.online/soru-cevap/kuranda-gecen-biz-ifadesi-zamiri

  1. Ahmed b. Muhammed en-Nehhas, Meʿâni’l-Ḳur’ân, thk. Muhmmed Ali Sabunî, (Riyâd: Camiʿatu Ümmü’lKurrâ, 1408/1988), c.3, s.239.

  2. Bediüzzaman Said Nursî, İşaretü'l İcaz, Hayrat Neşriyat, Isparta 2015, s. 59


Paylaş

Facebook'ta paylaş

Whatsapp'da paylaş

Hesaplarımıza abone olun sorularımızdan ilk siz haberdar olun

Yorumlar (0)

Yorumunuz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız