Bağış Yap

Muhtelif Meseleler

9662

Etkili Tebliğ Nasıl Yapılır? Dikkat Edilecek Hususlar

Sesli Dinle

Yapay zeka ile seslendirilmiştir

Arkadaşlarıma etkili bir tebliği nasıl yapabilirim? Neyi, ne zaman, ne kadar ve kime anlatacağım? Tebliğde dikkat etmemiz gereken hususlar nelerdir? Maddeler halinde yazar mısınız?

31.10.2026 tarihinde soru cevabı güncellenmiştir.

Cevap

İnsanlara İslâmi, imani konuları anlatırken bazı noktalara dikkat etmemiz, olumlu bir netice almamız için gereklidir. Maddeler halinde yazmaya çalışalım:
1. Tebliği Yapan
• İlmi yönden kendinizi olgunlaştırınız. Bilhassa en temel İslami bilgilerde kendinizi yetiştiriniz.
• Peygamber Efendimizin (s.a.v.) hayatını ve ahlakını iyi öğreniniz ve onun ahlakıyla hâlinizi şekillendirmeye çalışınız.
• Başkalarına tavsiye edeceğiniz şeyleri önce kendiniz yaşayınız. Unutmayınız ki sizin maneviyatınız sohbet esnasında muhataplarınıza yansır ve onları etkiler.
• İnsanlara söz söylerken, maksadınız muhataba faydalı olmak olsun. Kendi bilginizi, ilminizi sergileme düşüncesi niyetinizi bozabilir.
• İlmi konuları anlatırken, kendi şahsınız için maddi veya manevi hiç bir şey beklemeyiniz.
2. Muhatap
• Her şeyden önce muhataplarınızı tanıyınız.
• Bazı insanlar önyargılı, olumsuz şartlanmış kimselerdir. Onları ikna etmek mümkün olmadığından böyle kimselerle uğraşmak netice alamamanıza yol açabilir.
• Ciddiyetsiz, laubali, alçak karakterli, ahlaksız insanlarla mecbur kalmadıkça muhatap olmayınız.
• Batıl ehli de olsa, insaflı, hakka, doğruya talip kimselerle muhatap olunuz.
3. Davranışlar
• İnsanları olduğu gibi kabul ediniz. Onlara kızmayınız.
• İnsanlara sözünüzü kabul ettirmek istiyorsanız, önce güzel ahlakınızla onların güven ve muhabbetini kazanınız.
• Güler yüzlü olunuz!
• Siz muhataplarınıza nasıl davranırsanız, muhataplarınız da size öyle davranacaktır. İnsanlarla ilgilenirseniz, onlar da sizinle ilgilenir. Soğuk davranırsanız, soğuk muamele görürsünüz. Dinlerseniz, dinlenirsiniz.
• Yumuşaklık, insanların muhabbetine; sertlik ise nefretine sebep olur. Yumuşak olunuz.
• Karşılık beklemeden iyilik yapınız.
• İnsanların değişmesi yavaş olur. Sabırlı olunuz ve İslam’daki tedricilik yani aşama aşama ilerleme prensibine göre hareket ediniz. Acele etmeyiniz!
• Muhatabınızın on hatası varsa, siz ondan yalnızca bir hatasını düzeltmesini isteyiniz. Yaparsa ikincisine geçiniz.
4. Üslup
• Söylediğiniz sözün içeriğinden ziyade, üslubunuz insanlara tesir eder. Üslubunuza dikkat ediniz.
• Kavgacı, bilgiç, kibirli değil; arkadaşça, dostça bir üslup kullanınız.
• Nerde, ne zaman, ne konuşacağınızı biliniz. Söylediğiniz her söz doğru olsun, fakat her doğruyu her yerde söylemeyiniz.
• İnsanları tenkit etmeyiniz, kızmayınız, azarlamayınız. Çünkü bu davranışlar muhatabı değiştirmez, daha çok inat etmesine ve size düşman olmasına sebep olur.
• Mümkün mertebe münakaşalardan kaçınınız. Mecbur kaldığınız takdirde de muhatabı rencide etmemeye çalışınız.
• İslami konuları anlatırken, konuları ispata ve muhatabı ikna etmeye ehemmiyet veriniz. Fakat “Kabul et!” diye muhatabı zorlamayınız. Konuyu güzelce ortaya koyunuz, kabul edip, etmemeyi muhataba bırakınız.
• İyiliklerde daha dünyada iken cennet lezzetlerine benzer lezzetler, kötülük ve günahlarda cehennem elemlerine benzer elemler olduğunu gösteriniz.
• İslamiyet'te, hatalara verilecek cezalardan çok, iyi hallere verilecek mükafatlardan bahsediniz. (Namaz kılmayana verilecek cezadan değil, namaz kılanın kazanacağı mükafatlardan, cehennemden çok, cennetten bahsediniz.)
• Atalarımızın “Kızım sana söylüyorum, gelinim sen anla” sözündeki gibi, muhatabın yanlışını doğrudan değil, dolaylı yoldan değiştirmeye çalışınız.
• Muhatabın önce güzel olan taraflarını takdir ediniz, sonra yanlışını düzeltmesini söyleyiniz.
• Telkin metodunu kullanınız.
5. Tebliğin neticesi
• Eğer tebliğ neticesinde muhataplarınızı etkilemiş ve değiştirmişseniz; gururlanmayınız, kibirlenmeyiniz. Bunu nefsinizden değil, Allah'tan bilip şükrediniz.
• Başarılı olamamışsanız, kendinizi kontrol ediniz. Yanlışlarınızı görünüz ve düzeltiniz.
• Yanlışınız olmadığı halde başarılı değilseniz, unutmayınız ki başarılı olmakla mükellef değilsiniz, vazifenizi yapmakla mükellefsiniz.
• Pek çok peygamber tebliğ vazifesini yapmış, fakat onlardan bazılarının hiç ümmeti dahi olmamıştır.

Bu konu hakkında geniş bilgiler bulup istifade edebileceğiniz kitap tavsiyesi vermek isteriz:

Tebliğ Usulleri (İdris Tüzün),

İslam'da Tebliğ (M. Zakir Çetin)

Paylaş

Facebook'ta paylaş

Whatsapp'da paylaş

Kanallarımız

Hesaplarımıza abone olun sorularımızdan ilk siz haberdar olun.

Yorumlar (1)

Allah razı olsun...tam aradığım cevap...Maşallah

02.08.2011

Yorumunuz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız