زیارتنە كلن دیگر قرداشمز و فعّال آرقداشمز، فیضی محمد افندی یە اكمالنی رجا ایدرك دنیایە وداع و ابدی حیاتنە ان شٓاء اللّٰه بو كلمۀ طیّبە ایلە حیاتنڭ صوڭنی مهرلەیەرك ایمانلی اولارق قبرە كیردیگنی اظهار و رسالۀ نورڭ طلبەلرینە آچیق بر مژدە و تبشیراتدە بولونمشدر.

اشارات قرآنیەنڭ، یگرمی آلتنجی آیتنڭ [فَفِی الْجَنَّةِ خَالِدٖینَ] سرّیلە، (رسالۀ نور طلبەلری، ایمان ایلە قبرە كیرەجكلردر) تبشیراتنڭ صدقنی كوسترن بو آچیق كرامتڭ و تبشیرات عظیمەنڭ بتون قرداشلریمزە تعمیم اولونمەسنی، رسالۀ نورڭ درجۀ علویتنی و خادملرینڭ مكافاتلرینڭ نە زمان و نە صورتلە ویریلمكدە اولدیغنی عین الیقین بیلینمك و كورولمك اوزرە شو حقیقت موافق ایسە اشارات قرآنیە رسالەسنە تحشیە اولونمەسنی رجا ایدرم، قیمتلی استادم.

رسالۀ نور شاكردلرندن

احمد نظیف چلبی

[٣٣]

[رسالۀ نورڭ فعّال بر شاكردی اولان احمد نظیفڭ بر استخراجی و بر فقرەسیدر]

بونی هم برنجی شعاعڭ اوتوز ایكنجی آیتی اولارق، هم یگرمی یدنجی مكتوبڭ فقرەلرندە قید ایتمك مناسب كورولدی. او كندیسی، احمد نظیف دییور: كلن آیتلری حافظدن دیڭلەدم. سورۀ احزابدن

بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖیمِ

[یَٓا اَیُّهَا الَّذٖینَ اٰمَنُوا اذْكُرُو اللّٰهَ ذِكْرًا كَثٖیرًا ٭ وَسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَاَصٖیلاً ٭ هُوَ الَّذٖی یُصَلّٖی عَلَیْكُمْ وَمَلٰٓئِكَتُهُ لِیُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ اِلَی النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنٖینَ رَحٖیمًا ٭ تَحِیَّتُهُمْ یَوْمَ یَلْقَوْنَهُ سَلَامٌ وَاَعَدَّ لَهُمْ اَجْرًا كَرٖیمًا ٭ یَٓا اَیُّهَا النَّبِیُّ اِنَّٓا اَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذٖیرًا ٭ وَدَاعِیًا اِلَی اللّٰهِ بِاِذْنِهٖ وَسِرَاجًا مُنٖیرًا ٭ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنٖینَ بِاَنَّ لَهُمْ مِنَ اللّٰهِ فَضْلاً كَبٖیرًا ٭ صَدَقَ اللّٰهُ الْعَظٖیمُ]

بو آیتلردە رسالۀ نورە ایما و رمز و بلكە اشارتلر وار دییە حسّ ایتدم. اوت، مادام بو آیت كبی وظیفۀ رسالت و دعوتە باقان آیتلر، هر عصرە باقییورلر، هر عصردە افرادلری و ماصدقلری وار. و مادام بو آیتلردە رسول اكرم علیە الصّلاة والسّلامە ویریلن صفتلر و عنوانلر هر زماندە جریان ایدییور. و هر بر عصردە حكم ایتمك حیثیتیلە او عنوانلرڭ آلتندە معنای رمزی ایلە رسالۀ نور كبی او وظیفەیی یرینە كتیرن اثرلر و ذاتلر بو كبی آیاتڭ شموللی دائرەلرینە كیرمەلری، قرآندەكی اعجاز معنوینڭ شأنیدر. بلكە مقتضاسیدر و لازمیدر. و مادام رسالۀ نور بو عجیب عصردە مستثنا بر صورتدە بو آیتڭ اشارت ایتدیگی وظیفەیی یاپییور و معناسنڭ دائرۀ كلّیەسندە بر فردیدر. البتە متعدّد امارەلرلە و كیزلی قرینەلرلە دییەبیلیرزكە، بو آیت دخی، برنجی شعاعڭ سائر اوتوز بر عدد آیتلری كبی، رسالۀ نورە معنای اشاری ایلە باقار. شویلەكە:

[لِیُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ اِلَی النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنٖینَ رَحٖیمًا] جملەسی، معنای اشاریسیلە بیڭ اوچ یوز یتمشە قدر تجاوز ایدن اڭ قراڭلق بر ظلمتدن، سزی ای اهل ایمان و قرآن، قرآندن كلن نورلرە و ایمانڭ ایشیقلرینە چیقاران و اسمندە نور و معناسندە رحیمیّت بولونان و اسم نور و اسم رحیمڭ مظهری اولان بر لمعۀ قرآنیەیە و بو عصریمزە باقوب ایما ایدییور.

معنا مطابقتندن باشقە بر امارە و قرینەسی بودركە: [اِلَی النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنٖینَ رَحٖیمًا] فقرەسنڭ مقام جفریسی طقوز یوز قرق یدی ایدوب، رسالة النّور ویا رسالت نور اولان اسمنڭ مقامی اولان طقوز یوز قرق یدی عددینە تام تامنە توافق ایدییور.

[اِنَّٓا اَرْسَلْناَكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا] جملەسی، (شدّەلر صاییلماز و آخركی تنوین وقفدر، الف صاییلیر) مقام جفریسی بیڭ اوچ یوز یگرمی اوچ تاریخنی كوستریر. و او تاریخدە مركز خلافتدە دهشتلی بر انقلابڭ مبدأ انفلاقی ایچندە یأسە دوشن اهل ایمانە مژدە ویروب، اسلامیتڭ حقّانیتنە و قوّتنە قوّتلی شهادت ایدن و وراثت نبوّت نقطەسندە دعوتدە بولونان بر شاهدە اشارت ایدر.

[وَنَذٖیرًا وَدَاعِیًا اِلَی اللّٰهِ] جملەسی، (تنوینلر وقف اولمدیغندن صاییلیر) مقام جفریسی بیڭ ایكی یوز اللی آلتی تاریخنی كوسترمكلە، بو عصرە و بو زماندەكی اسلامیتڭ انخسافنی بر عصر اوّل احضار ایدن مقدّماتنە

باقارق [وَدَاعِیًا اِلَی اللّٰهِ] [حاشیە] كلمەسی، رسالۀ نورڭ بر اسمی اولان بدیع الزّمانڭ یوز طقسان بر عددینە تام تامنە توافقلە ایما ایدركە، رسالۀ نور دخی او انخساف ایچندە بر [دَاعٖٓئِ اِلَی اللّٰهِ] در.

[بِاِذْنِهٖ وَسِرَاجًا مُنٖیرًا] [حاشیە] كلمەسی ایسە، تام تامنە رسائل النّورڭ بر اسمی اولان سراج النّورە لفظًا و معنًا و جفرًا توافقلە باقار. [مُنٖیرًا] دەكی [م] [ی]، [اَلنُّورُ] دەكی شدّەلی [ن] مقابلیدر. اوت، امام علیؓ كرامت غیبیّەسندە رسالۀ نورە سراج النّور نامنی ویرمسی، بو آیتڭ بو فقرەسندن ملهمدر دینیلەبیلیر و چكینمەیەرك دیرز.

[وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنٖینَ بِاَنَّ لَهُمْ مِنَ اللّٰهِ] جملەسی، شدّە صاییلمق جهتیلە مقام جفریسی بیڭ اوچ یوز اللی طقوز تاریخنی كوسترمكلە، بو عصریمزڭ تام بولوندیغمز بو سنەسنە باقارق اهل ایمانە بر بیوك احسانی وار دییە، معنای رمزیلە خبر ویرییور.

بز باقییورز، بو زماندە اڭ بیوك احسان ایمانی قورتارمقدر. و كورویورز، ایمانی خارقە برهانلرلە قورتاران باشدە رسالۀ نوردر. دیمك بو زمانە نسبتًا بر فضل كبیر، رسالۀ نوردر.

بو اشارتی قوّتلندیرن شودر: [فَضْلاً كَبٖیرًا] [حاشیە]دەكی [فَضْلاً] كلمەسی، طقوز یوز آلتمش ایدوب رسالۀ نورڭ بو اسمی اضافتدن توصیف طرزینە كچمكلە رسالت نوریّە اولوب، طوقوز یوز آلتمش ایكی عددینە معنیدار ایكی فرقلە توافقی، اونڭ باشنە رمزًا و ایماءً پارماق باصمەسیدر.

الٰهی یا رب! سن رسالۀ نوری و رسالۀ نور مؤلّفی عزیز استادیمز سعید نورسی حضرتلرینی و رسالۀ نور طلبەلر و شاكردلرینی و منسوبلرینی محافظۀ حفظڭدە و قلعۀ الٰهیەڭ ایچندە محافظە و امین أیلە. آمین. و خدمت قرآن و ایماندە ثابت و دائم أیلە. آمین. و بو قدسی خدمتلرندە موفّقیتلر و یاردیم و معاونتلر احسان أیلە. آمین.

قرآن معجز البیانِ عظیم الشّانڭ سرّ اعظمنە، معرفت اللّٰه، محبّت اللّٰه و محبّت رسول اللّٰه سرّ قدسیسنە و [حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكٖیلُ] سرّ عظماسنە و رضاء اللّٰه و رؤیت جمال اللّٰه لطف او احساننە مظهر أیلە. آمین. اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰی سَیِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَعَلٰٓی اٰلِهٖ وَصَحْبِهٖ وَاَهْلِ بَیْتِهٖٓ اَجْمَعٖینَ الطَّیِّبٖینَ الطَّاهِرٖینَ اٰمٖینَ بِحُرْمَةِ سَیِّدِ الْمُرْسَلٖینَ وَالْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمٖینَ

احمد نظیف چلبی

[برنجی شعاعدن اوتوز برنجی آیت]

پدریلە برابر رسالۀ نور طلبەلرندن اولان صلاح الدّین چلبینڭ رسالۀ نورە عائد بر آیتدن بر استخراجیدر.

[وَاِنْ كُنْتُمْ مَرْضٰٓی اَوْ عَلٰی سَفَرٍ اَوْ جَٓاءَ اَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَٓائِطِ اَوْ لٰمَسْتُمُ النِّسَٓاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَٓاءً فَتَیَمَّمُوا صَعیٖدًا طَیِّبًا ] آیتی، معنای ظاهریسیلە دییوركە: صو بولامدیغڭز وقت، تمیز طوپراق ایلە تیمّم ایدیڭز.

و معنای اشاریسیلە دییوركە: بیڭ اوچ یوز اللی یدیدە معنوی آب حیات منبعلری قاپاتیلدیغی زماندە، تمیز طوپراغە قصد و توجّه ایدیڭز. اوندە بر منبع حیات و بر معدن نور بولورسڭز. بو آیتڭ اشارتی خصوصی بر صورتدە رسالۀ نورە باقدیغنە ایكی امارە وار:

[برنجیسی] بو [فَلَمْ تَجِدُوا مَٓاءً فَتَیَمَّمُوا صَعیٖدًا طَیِّبًا] آیتنڭ مقام ابجدیسی و جفریسی، بیڭ اوچ یوز اللی یدی ایدر. او تاریخلردە مدرسەلرڭ و ارشادگاهلرڭ سدّیلە و اهل علمڭ صاریقلرینڭ آچیلمەسیلە معنوی صوسزلق باشلادیغی هنگامدە، رسالۀ نور حقائق ایمانیە جهتندە اون بش سنەدە قزانیلان ایمان تحقیقی یی اون بش هفتەدە، بلكە اون بش كوندە، بلكە تام مستعدلرە اون بش ساعتدە، صارصیلمایاجق درجەدە ایمان تحقیقی یی قزاندیرمسی، قوی بر امارەدركە، شو اشارت اوڭا خصوصی باقار.

[ایكنجی امارە] [ص] و [س] بربرینە تام قرداش اولمسی و بر كلمەدە بربرینڭ یرینە كچمەسی مناسبتیلە، بو آیتدەكی [صَعٖیدًا] كلمەسندەكی [ص] [س] اوقونسە، رسالۀ نورڭ ترجماننی كوسترمسی.. هم بو جملەنڭ برنجی مقدّمەسی اولان [اَوْ لٰمَسْتُمُ النِّسَٓاءَ] فقرەسنڭ اشارتیلە، قادینلرڭ چیپلاق باجاق اولارق ارككلرە قاریشمەسی و رسالۀ نورڭ شدّتلی تعرّضلر ایچندە تستّر لهندە قوّتلی مقاومتی زماننە، شدّەلی [ن] ایكی [ن] اولمق اوزرە مقام ابجدیسی [فَلَمْ تَجِدُوا مَٓاءً] ایلە برابر بیڭ اوچ یوز قرق یدی عددیلە پارماق باصمەسی..

[اَوْ عَلٰی سَفَرٍ] فقرەسنڭ اشارتیلە، عمومی حربلرڭ عصرندە هر ملّت سفربرلك وضعیتندە بولونمسی.. و [اَوْ جَٓاءَ اَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَٓائِطِ] فقرەسنڭ عینًا بیڭ اوچ یوز اللی یدی مقام ابجدیسیلە، هم بو سنەنڭ تاریخنی، هم [فَلَمْ تَجِدُوا مَٓاءً فَتَیَمَّمُوا صَعٖیدًا طَیِّبًا] جملەسنڭ عین تاریخنی كوسترمسیلە برابر، متعفّن چوقور معناسندە اولان [غَٓائِطٍ] دن، یعنی (معنوی باتاقلقدن چیقدیغڭز و تمیزلنمك ایچون صو آرادیغڭز زمان) معناسنی افادە ایتمسی لطیف و قوّتلی بر امارەدركە، [فَلَمْ تَجِدُوا مَٓاءً فَتَیَمَّمُوا صَعٖیدًا طَیِّبًا] آیتنڭ اشارتی، بو عصرە و رسالۀ نورە بر خصوصیتی وار و رمزًا اوڭا باقار.

اوت، مقام ابجدیسی و جفریسی، تنوینلر حالت وقفدە الفلر صاییلمق و شدّەلی بر صاییلمق جهتیلە بیڭ اوچ یوز اللی یدی ایدر. چونكە ایكی [ت] سكز یوز، برنجی [ف] سكسان، اوچ [م] ایكنجی [ف] ایكی یوز,

دردنجی [م] بر [ص] بر [ع] ایكی یوز, [ل] و ایكی [ی] اللی، ایكی [و] ایكی [د] بر [ج] درت [الف] یگرمی یدی ایدر. یكونی بیڭ اوچ یوز اللی یدی اولور. [حاشیە] [حاشیە] [حاشیە] [حاشیە] [حاشیە]

[اوتوز برنجی آیتڭ] برنجی مقدّمەسی اولان [وَاِنْ كُنْتُمْ مَرْضٰی] جملەسندن [كُنْتُمْ مَرْضٰی] بیڭ بش یوز كسور اولان مقام جفریسیلە، اهل ضلالت طرفندن آشیلانان معنوی خستەلقلرڭ قسم اعظمی، رسالۀ نورڭ قرآنی علاجلریلە ازالە ایدیلەبیلیر دییە اشارت ایتمكلە برابر، مع التّأسّف ایكی یوز سنەیە قدر دنیانڭ عمری باقی قالمشسە، بر فرقۀ ضٓالّەدە معنوی خستەلقلرڭ دوام ایدەجگنە ایما ایدییور.

[تَیَمَّمُوا صَعٖیدًا] جملەسنڭ معنای اشاریسندە، ایكنجی امارەنڭ برنجی نقطەسندە [س] حرفی [ص] حرفنڭ آلتندە كیزلنمەسی و [ص] كورونمەسنڭ ایكی رمزی وار.

[بریسی] سعید، طوپراق كبی محویّت و ترك انانیت و تواضع مطلقدە بولونمسی شرطدر. تاكە رسالۀ نوری بولاندیرماسین، تأثیرینی قیرماسین.

[ایكنجیسی] شیمدیكی باتاقلغە و معنوی طاعونە سقوطڭ سببی ایسە، ترقّی ایتمك فكرندن نشئت ایتدیگی جهتیلە اونلرڭ خطالرینی كوستروب، مسلمان ایچون صعود و ترقّی، آنجق اسلامیتدە و ایمانلی اولمقدە اولدیغنە اشارت ایتمكدر.

صلاح الدّین چلبی

[٣٤]

عزیز قرداشلرم، بو فقرەیی بر مكتوب یرینە قبول ایدیڭز. شیمدی وقت بولامدم. بونڭ مستنسخی كندیسی كوچك خسرو نامنی آلمش، جدّی چالیشییور.

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

سعید النّورسی

[ (اَوَمَنْ كَانَ مَیْتًا) آیتنڭ تتمّەسی]

[اَوَمَنْ كَانَ مَیْتًا فَاَحْیَیْنَاهُ وَجَعَلْنَا لَهُ نُورًا یَمْشٖی بِهٖ فِی النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُهُ فِی الظُّلُمَاتِ لَیْسَ بِخَارِجٍ مِنْهَا] آیتنڭ قوّتلی اشارتنی هم تأیید، هم لطافتلندیرن اوچ مناسبت بردن رمضاندە قلبمە كلدی.

[برنجیسی] بڭا قطعی بر قناعت ویردیكە، [مَیْتًا] كلمەسنە تام مناسب [سعید]در. بو آیت، رسالۀ نورڭ ترجمانی اولان سعیدی میّت عنوانیلە كوسترمەسنڭ حكمتی بودركە: موتڭ معمّاسنی و طلسمنی رسالۀ نورلە او آچمش. او دهشتلی یوزڭ آلتندە اهل ایمانە چوق انسیّتلی و سرورلی و نورلی بر حقیقت كشف ایدوب اثبات ایتمش.

و موت آلود حیات فانیەدە بوغولان اهل الحادە قارشو، باقیانە، حیات آلود، موقّت بر موت ظاهری ایلە غالبانە مقابلە ایدر. [كَمَنْ مَثَلُهُ فِی الظُّلُمَاتِ] سرّینە مظهر اولان اهل الحاد، غیر مشروع مشتهیّاتڭ اباحەسیلە فانی دنیایی سوسلندیرمسنە مقابل، رسالۀ نور، موتی او آلداتیجی فانی حیاتە قارشو چیقاروب، لذّت و زینتنی زیر و زبر ایدر. و دیر و اثبات ایدركە: موت، اهل ضلالت ایچون اعدام ابدیدر. و او دهشتلی دار آغاجندن قورتاران و موتی مبارك بر ترخیص تذكرەسنە چویرن، یالڭز قرآن و ایماندر.

ایشتە بونڭ ایچوندركە، بو حقیقت معظّمۀ موتیە، رسالۀ نوردە غایت مهم و كنیش بر موقع آلمش. حتّی اكثر هجومندە موتی ألندە طوتوب اهل ضلالتڭ باشنە اورور. عقلنی باشنە كتیرمگە چالیشیر.

[ایكنجیسی] اهل طریقتڭ و بالخاصّە نقشیلرڭ درت اساسندن بری و اڭ مؤثّری اولان رابطۀ موت، اسكی سعیدی یڭی سعیدە چویرمش. و دائما حركت فكریەدە یڭی سعیدە یولداش اولمش. باشدە اختیارلر رسالەسی اولارق، رسالەلردە او رابطۀ كشفیّاتی كوسترە كوسترە، تا اهل ایمان حقّندە موتڭ نورانی و حیاتدار و كوزل حقیقتنی كوروب كوستردی.

[اوچنجیسی] بو آیت، جفر و ابجد حسابیلە، هر طرفدە سعیدە هجوم ایدن اوچ چشید موتڭ تماس زماننی و تاریخنی عینًا كوستروب توافق ایدر.

دیمك، آیتدەكی [مَیتًا] كلمەسنڭ افرادندن مدار نظر بر فردی و جفرجە اونڭ اسمی [مَیْتًا] عددینە تام توافقلە خصوصی اشارتە مظهر بر ماصدق سعید النّورسیدر.

سعید النّورسی

[صبرینڭ صداقتنڭ بر كرامتیدر]

بن نمازدن صوڭرە بو تتمّەیی یازاركن صدّیق سلیمانڭ خلفی امین، صبرینڭ [اَوَمَنْ كَانَ مَیْتًا] آیتنە دائر پارچەیی آلدیغنی و رمضانڭ فیضندن اونڭ ایضاحی كبی نورلر ایستەدیگنی كوردم. نە یازدیغمی امینە كوستردم. حیرتلە دیدی: بو هم صبرینڭ، هم رسالۀ نورڭ بر كرامتیدر.

بو آیتدەكی اسرارلی موازنۀ قرآنیەیی دوشونوركن، سورۀ هوددەكی [فَاَمَّا الَّذٖینَ شَقُوا] فقرەسنە قارشو، [وَاَمَّا الَّذٖینَ سُعِدُوا فَفِی الْجَنَّةِ] دەكی موازنە خاطرە كلدی. و بیلدیردیكە: ناصلكە بو ایكنجی آیت و برنجی

فقرە، رسالۀ نورڭ مسلگنە، شاكردلرینە تام تامنە معنًا و جفرجە باقییور. اویلە دە [فَاَمَّا الَّذٖینَ] آیتی دخی، رسالۀ نورڭ معارضلرینە و دوشمانلرینە و اونلرڭ جریانلرینڭ مبدأینە و فعّالیت دورەسنە و منتهاسنە جفر ایلە، توافق ایلە اشارت ایدر.

شویلەكە: [یُرٖیدُونَ اَنْ یُطْفِؤُا نُورَ اللّٰهِ بِاَفْوَاهِهِمْ] كبی آیتلرڭ بحثندە، برنجی شعاعدە یدی سكز آیاتڭ اهمّیتلە كوستردكلری بیڭ اوچ یوز اون آلتی و یدی تاریخیكە، قرآنە قارشو اولان سٓوء قصدڭ مبدأیدر. [فَاَمَّا الَّذٖینَ شَقُوا] جفرجە عین تاریخی كوسترییور. اگر شدّەلی [م] ایكی [م] صاییلسە بیڭ اوچ یوز اللی یدی اگر شدّەلی [ل] ایكی [ل] صاییلسە بیڭ اوچ یوز قرق یدی ایدركە، بو عصرڭ طاغیانە فعّالیت تاریخیدر.

هر ایكی شدّەلی ایكیشر صاییلسە بیڭ اوچ یوز سكسان یدی ایدر. [لَا یَعْلَمُ الْغَیْبَ اِلَّا اللّٰهُ] دهشتلی بر جریانڭ منتهاسی تاریخی اولمق احتمالی وار.

[فَفِی النَّارِ لَهُمْ فٖیهَا زَفٖیرٌ وَشَهٖیقٌ] ایسە، بیڭ اوچ یوز آلتمش بر اگر [فَفِی النَّارِ] دەكی اوقونمایان [ی] صاییلمازسە، بیڭ اوچ یوز اللی بر تاریخنی.. اگر شدّەلی [ن] اصل اعتباریلە بر [ل]، بر [ن] صاییلسە، یینە بیڭ اوچ یوز اوتوز بر تاریخنی و حرب عمومی آتشنڭ فریاد و فیزار ایچندەكی یانغیننی كوسترەرك جهنّم آتشندە زفیر و شهیق ایدن اهل شقاوتڭ عذابنی خبر ویروب، اهل ایمانی فتنەلرە دوشورن شقیلرڭ هم دنیادە، هم آخرتدە جزالرینە اشارت ایدر.

عینًا اویلە دە، بو عصرە دە ظاهرًا باقان، اسرارلی اولان سورۀ [وَالسَّمَٓاءِ ذَاتِ الْبُرُوجِ] دن شو آیتڭ [اِنَّ الَّذٖینَ فَتَنُوا الْمُؤْمِنٖینَ وَالْمُؤْمِنَاتِ ثُمَّ لَمْ یَتُوبُوا فَلَهُمْ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَلَهُمْ عَذَابُ الْحَرٖیقِ] افادەسی كبی، استانبولڭ ایكی حریق كبیرینە، هم حرب عمومینڭ دهشتلی یانغیننە، جهنّم عذابی كبی او فتنەنڭ بر جزاسیدر دییە اشارت ایدر.

[الحاصل] بو آیت هر عصرە باقدیغی كبی، بو عصرە داها زیادە نظر دقّتی جلب ایتمك ایچون، جفرجە بو عصرڭ اوچ درت دورەسنڭ تاریخلرینە و حادثەلرینە اشارت.. و معناسنڭ صورتیلە و طرز افادەسیلە ایكی جریانڭ كیفیتلرینە و وضعیتلرینە ایما ایدر.

صبرینڭ مكتوبی یولدە ایكن و كلمدن اوّل، او مكتوبڭ معنوی تأثیری ایلە بو آیتی، [اَوَمَنْ كَانَ مَیْتًا] آیتیلە برابر دوشونوركن خاطریمە كلدی. رسالۀ نور بو درجە قوّتلی اشارات قرآنیەیە و شاكردلرینڭ بو قدر قیمتلی بشارت فرقانیەیە و اقطابلرڭ التفاتنە مظهریتڭ سرّی و حكمتی، مصیبتڭ عظمتی و دهشتیدركە، رسالۀ نور هیچ بر اثرڭ مظهر اولمدیغی بر قدسی تقدیر و تحسین آلمش.

دیمك اهمّیت اونڭ فوق العادە بیوكلگندە دگل، بلكە مصیبتڭ فوق العادە دهشتنە و تخریباتنە قارشو مجاهدەسی جزئی و آز اولدیغی حالدە، غایت بیوك بر اهمّیت كسب ایتمشكە، بو آیتدە اشارت و بشارت قرآنیە افادە ایدر. رسالۀ نور دائرەسی ایچنە كیرنلر، تهلكەدە اولان ایمانلرینی قورتارییورلر و ایمان ایلە قبرە كیرییورلر و جنّتە كیدەجكلر دییە مژدە ویرییورلر. اوت، بعض وقت اولویوركە، بر نفر كوردیگی خدمت ایچون بر مشیرڭ فوقنە چیقار، بیڭلر درجە قیمت آلیر.

سعید النّورسی

[٣٥]

[رسالۀ نور شاكردلرندن امین و تحسین و حلمینڭ بر فقرەسیدر]

یگرمی یدنجی مكتوبڭ فقرەلری ایچنە كیرمگە مناسب كورولدی.

بوكونلردە زیادە بر حسّاسیتلە رسالەلرە باقیلدیغندن، عنایتڭ حمایەسی دخی، بر نوع حسّاسیتلە اكرامنی كوستردی. غایت جزئی بر نمونەسی شودر:

رسالۀ نور شاكردلرینە معیشت جهتندە بر اكرام الٰهی و كوچك، فقط شایان حیرت و غایت لطیف بر توافق و بر واقعەدر. و رسالۀ نور خدمتنڭ شبهەسز بر كرامتیدر. اوت، رسالۀ نورڭ بر سلسلۀ كرامتنڭ منبعی اولان توافق، بو واقعەدە او جنسدن اولان آلتی عدد توافقاتڭ اتّفاقی ایسە، تصادف احتمالنی كوكیلە كسر دییە حكم ایتدك. شویلەكە:

برقاچ كوندنبری استادیمزڭ زیارتنە كیتمەمشدك. قرداشم امین ایلە برابر استادیمزڭ زیارتنە كیتدك. ایكیندی وقتی برابر نماز قیلدقدن صوڭرە بزە امر ایتدیكە: سزە ییمك ییدیرەجگم. بورادە تعیینڭز وار. مكرّرًا دیدی:

ییمزسەڭز بڭا طقوز ضرر اولور. چونكە یییەجگڭزە قارشو جناب حق كوندرەجك. ییمك ییمكدن عفویمزی رجا ایتدك. امر ایتدی: رزقڭزی یییڭ، بڭا كلیر دیدی. امرینی قیرمامق ایچون لطف بویوردیغی ترەیاغی و قباق طاتلیسنی اكمك ایلە ییمگە باشلادق. داها سفرەدە ایكن، امید ایدیلمەین بر وقتدە و بر طرزدە و عین مقداردە، بر آدم كلدی، ألندە ییدیگمز قدر تازە اكمك، عین ییدیگمز مقداردە فندق قدر ترەیاغی و دیگر ألندە بزە ویریلنڭ تام بر مثلی قباق طاتلیسی اولارق قاپویی آچدی. آرتق تعجّب ایدیلەجك، هیچ بر جهتدە تصادفە محل قالمدی. رسالۀ نور شاكردلرینڭ رزقندەكی بركت ربّانیەیی كوزیمزلە كوردك. استادیمز بویوردیلر: احسان اون مثلی اولاجق. حالبوكە بو اكرام تام تامنە مثلیدر. دیمك تعیین جهتی غلبە ایتدی. تعیین تأمینی ایسە میزان ایلە اولور.

صوڭرە عین آقشامدە صدقە جهتی دە حكمنی كوستردی. بز كوردككە، اكمك اون مثلی، ترەیاغی طاتلیسی، او دە اون مثلی، قباق طاتلیسی یرینە چوق سومدیگی ایچون قباق و پاطلیجان طورشوسی اولارق اون مثلی، مأمولڭ خلافندە [رسالۀ نوردن ایكنجی شعاعڭ بر هفتە مطالعەسنە مقابل بر معنوی اجرت اولارق] كلدی. كوزیمزلە كوردك. دیمك قباق طاتلیسنڭ طاتلیلغی، ترەیاغی اون حلواسنە كیردی. كندیسی طورشودە قالدی.

رسالۀ نور شاكردلری حسن خدمت ایچندە عجلە بر مكافات كوردكلری كبی، خدمتدە قصور ایدنلر دخی طوقات ییدكلرینی، اسپارطەدە اولدیغی كبی بورادە دخی كوزیمزلە كوردك. پك چوق وقوعاتندن بش آلتیسنی بیان ایدییورز.

[برنجیسی] بن، یعنی تحسین، بر كون یڭی آچدیغم دكّان مشغلەسیلە بڭا امر اولونان وظیفۀ نوریەیی تنبللك ایدوب یاپامدم. عین وقتدە شفقتلی بر طوقات ییدم. دكّاندە اوتوروركن بریسی بڭا كلدی. تبدیل ایدیلمك ایچون امانت اولمق اوزرە یوز لیرە ویردی. بو پارەنڭ صاحبنە اللّٰه ایچون بر خدمت یاپمق اوزرە تبدیل ایچون مالیە صندیغنە كیتدم. بو پارەیی صایاركن آرالرندە بر قالپ لیرە بولوندی. بو یوزدن افادەیە، سؤآل جوابە و مؤاخذەیە معروض قالدیغم كبی، أویمزی دە تحرّی ایتمك ایجاب ایتدی. بنی محكمەیە ویردیلر. فقط تربیە و شفقت طوقادی اولمق جهتیلە، یینە رسالۀ نور كرامتنی كوستردی، ضررسز قورتولدق.

[ایكنجیسی] استادیمزە و رسالۀ نورە درت بش سنە خدمت ایدن و اوقوتدیران و جدًّا طرفدار بولونان بر ذات، ألندە دینە عائد بر غزتە ایلە كلدی. رسالۀ نورڭ مسلگنە مخالف بر جریانڭ صاحبلرینە طرفدارانە بر طور كوستردیگی زمان، استادیمڭ جانی چوق صیقیلدی. بر ایكی كون صوڭرە شدّتلی، فقط شفقتلی بر طوقات ییدی. بر دوقتور اوڭا دیدیكە: اگر عملیات یاپدیرمازسەڭ یوزدە یوز ئولوم وار. او دە بالمجبوریە عملیات یاپدیردی. فقط شفقت جهتی امدادە یتیشەرك چابوق قورتولدی.

[اوچنجیسی] بر مأمور، رسالۀ نوری كمال اشتیاقلە اوقوردی. هم استاد ایلە كوروشمەیە و تام درس آلمەیە چالیشییوردی. بردن بر قومیسر طرفندن اوڭا اوهام ویریلدی. او دە كوروشمەیی و اوقومغی بیراقوب باشقە شهرە كیدركن، بردن سببسز بر طرزدە بر آیاغی قیریلدی. بر آی چكدی. یینە شفقت یار اولدی. شیمدی اوقومغە شوق ایلە باشلادی.

[دردنجیسی] اهمّیتلی بر ذات، رسالۀ نوری كمال تقدیر ایلە اوقور یازاردی. بردن ثباتسزلق كوستردی. شفقتسز بر طوقات ییدی. غایت مفتون اولدیغی رفیقەسی ئولدی. ایكی اوغلی دە باشقە یرە كیتدی. آجیناجق بر حالە كیردی.

[بشنجیسی] درت سنەدر، استادڭ چارشو ایشندە خدمتنە باقان بر ذات، بردن صداقتنی بیراقوب مسلگنی دگیشدیردی. بردن شفقتسز بر طوقات ییدی. بر سنەدر داها چكییور.

[آلتنجیسی] بر خواجەیە عائد بر حادثەدر، بلكە حلال ایتمز. بز دە اونی كورمییورز. شیمدیلك طوقادی قالدی.

بو وقوعات نوعندن هم چوق وار، هم رسالۀ نورە قارشو قصورە بناءً طوقات اولدیغندە قطعیًّا شبهەمز قالمدی.

رسالۀ نور شاكردلرندن

امین، تحسین، حلمی

اوت، بن دە تصدیق ایدییورم.

سعید النّورسی

هم رسالۀ نورڭ سهولتلە انتشارینڭ بر كرامتنی، بو مكتوبی یازدیغمز زماندە و ییمكدەكی كرامت دقیقەسندە كوزیمزلە كوردك. شویلەكە:

اهمّیتلی یدی سكز رسالە و اشارات قرآنیە شعاعی و مهم بر مكتوبلە برابر، بر طوربەدە، بر شهرە اهمّیتلی بر قرداشمزە كوندرمشدك. شوفور او پاكتی دوشورمش. بویلە بر زماندە بویلە اثرلر، منافقلر، جاسوسلر خبر آلمدن امین بر ال ایلە بش كون صوڭرە المزە كچدی. قناعتمز كلدیكە، بر عنایت بزی حمایە ایدییور.

هم رسالۀ نورڭ حقّندە عنایت ربّانیەنڭ لطیف بر حمایەسی شودركە: قراڭلق بر وضعیتدە، قورقوتوجی بر زماندە، جاسوسلرڭ و تحرّی مأمورلرینڭ تجسّسلری استادیمزڭ منزلنی صاردیغی دقیقەسندە، بر فارە، استادیمزڭ بر چورابنی آلمش. نە قدر آرادق، هیچ بر یردە بولامدق. او فارەنڭ یووەسنی كوردك. قابل دگل، چوراپ اورایە كیرەمز. ایكی كون صوڭرە كوردككە، او حیوان او چورابی كتیرمش، اویلە بر یرە صاقلامشكە، محتویاتی اونوتولمش اولان محرم مكتوبلرڭ و اوراقلرڭ تام یانندە بیراقمش. حالبوكە ایكی دفعە اورایە باقمشدق، كورەمەمشدك. هم او چورابی او یرە كتیرمك، صوبە بوروسنە چیقوب یوقاریدن بیراقمقلە اولور. غایت قورناز و ذكی آدم آنجق او ایشی یاپابیلیر. هیچ بر جهتدە تصادف احتمالی قالمدیغندن، استادیمز دیدی: بو مكتوبلری اورادن قالدیراجغز. بز اونلرە باقدق، كرچە سیاستلە علاقەلری یوقدر. فقط وهّام جاسوسلر علیهمزدە حبّەیی قبّە یاپمغە اهمّیتلی بر وسیلە اولور. بز هم اونلری، هم داها بهانەیە مدار اولابیلن باشقە شیلری قالدیردق. او هیجانمزدن جاسوسلر خبر آلوب آڭلادیلركە، حاضرلاندق. داها هجوم ایتمدیلر. یالڭز ایكنجی كون امین، ألندە بر طوربە ایلە منزلە كیردی. تام آرقەسندە قرەقول قومیسری كیزلیجە حسّ ایتدیرمدن كیردی. امینڭ ألندە كتابلر یرندە یوغوردی كوردی، طورینی دگیشدیردی. محمد فیضی او زمان عسكردی، یوقدی. یوقسە برنجی امضا اونڭ حقّی ایدی.

[الحاصل] رسالۀ نورڭ انتشارینە قارشو كلن دوشمان و جاسوسلرە مقابل، بر تك فارە چیقدی، پلانلرینی زیر و زبر ایتدی.

اوت اوت اوت اوت اوت اوت

توفیق احمد تحسین حلمی فیضی سعید النّورسی

عزیز، صدّیق قرداشلرم،

بو دفعە سزە مكتوبم یرندە امین، تحسین، حلمینڭ فقرەسی كوندریلدی. پك چوق سلام، هم شیمدی یانمدە تحسین و امین سزلرە عرض حرمت و سلام ایدرلر.

قرداشڭز

سعید النّورسی

[٣٦]

[احمد نظیفڭ مكتوبندن بر پارچەدر]

مادّی و معنوی بورجمز اولان خدمتلری ایفادن كندیمزی چكمك، حسسزلك و بیگانەلك فطرتمزدە و یارادیلیشمزدە یوقدركە قالالم. مادام جناب خالق رحیم بزلری انسان یاراتمشدر. انسانلغڭ امر ایتدیگی وظائفڭ بیڭدە برینی دخی ایفا ایدەمدیگمز حالدە، بوس بتون ناصل بیگانە قالالم؟ بو خصوصدە معذور كورمەڭزلە برابر، عزمكار و جفاكار و فداكار و حدسز متحمّل، غریب و قدسی و عزیز بر مسافریمز اولان چوق قیمتلی استادیمزڭ بز عاصی و كناهكارلرڭ قلبلرینی نورلرلە طولدیردیغی حالدە، مقابل بورجمزی، معنویاتە اوزانامدیغمزدن آنجق دگرسز و قیمتسز اولان مادّیاتلە أودەیەبیلیرز ظنّیلە تسلّی بولمقدەیز.

عفو بویوریڭز استادم! دلّال قرآنڭ ندالرینی ایشیتن هانكی مسلمان واردركە، قولاقلرینی طیقاسین. حاشا ثمّ حاشا! نورلریڭزڭ شعاعی كوزلریمزی قاماشدیرییور. قلبلریمزی بتون صافیتیلە اللّٰهە، قرآنە و رسول مجتبی یەؐ و ایكی جهان سَرْوَرینڭ عزیز وارثلرینە باغلایور و باغلامشدر. بو باغ اویلە بر باغكە، عنایت حقلە هیچ بر مادّیونڭ و هیچ بر ملحد و فرق ضالّەنڭ دگل، بتون دنیا كافرلرینڭ بتون قوّتلری بر آرایە كلسە، بو قدسی رابطۀ قلبیّە باغنی قوپاراماز. [اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبّٖی]

ذات فاضلانەلرنجە لزوم كورولوب، ایجاب ایتمدن هیچ بر زمان مكتوب یازمق زحمتلرینی اختیار ایتمەڭزە راضی اولامام. بو خصوصدە كوجنمك شویلە طورسون، قیمتلی استادیمڭ قدسی وظیفەلرینڭ ایفاسنە مانع تشكیل ایدن اشغالی، بیوك خطا و حرمتسزلك صایارم.

احمد نظیف چلبی