حقیقتلر دە وار. سكزنجی قسمنڭ یدنجی رمزینڭ باشندە، بر سؤٓال جواب واركە، حروف قرآنیەنڭ تبدیلنە هجوم ایدیلدیگی ایچون او زمان او حروفاتە چوق اهمّیت ویریلمش. سز او سؤٓال جوابنی او مقامڭ باشنە یازیڭز. خلوصینڭ منظومەسنی طلسم مجموعەسنڭ آخرندە یازیڭز و مكتوبی ایلە برابر لاحقەیە قید ایدیلسین. عمومە بیڭلر سلام. [حاشیە]

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

قرداشڭز سعید نورسی

[٤٩٧]

عزیز، صدّیق قرداشلرم،

[اوّلا] بونی حروف توافقنە دائر پارچەلرینڭ باشلرندە یازیلسە مناسبدر.

[سكزنجی قسمڭ یدنجی رمزی]

نكتۀ اعجازیەیە مأخذ اولاجق بر فهرستۀ قرآنیەدر.

[سؤٓال] اڭ مهم حقائق قرآنیە و ایمانیە ایلە مشغول اولدیغڭ حالدە، نەدن اونی موقّتًا بیراقوب، اڭ زیادە معنادن اوزاق اولان حروف هجائیەنڭ عددلرندن، توافقلرندن بحث ایدییورسڭ؟

[الجواب] چونكە بو مشئوم زماندە، قرآنڭ بر تمل طاشی اولان حروفنە هجوم ایدیلییور. و اونلرڭ تبدیلنە چالیشییورلر. بو سؤٓال و جواب، طوقوزنجی مكتوبڭ ایكنجی مقامنڭ باشندە یازیلمەسی لازمدر.

[ثانیًا] بر سیّاح، نورس قریەسنە، كویمزە كیتمش، وفات ایتمش ظن ایتدیگم ملّا محمّد قرداشمی بولمش. اوندن، او بنم نظرمدە چوق مبارك مَسْقَطِ رأسمدن بر پارچە تبرّك كتیرمش. سزە او تبرّكدن اوچ ألما، اون طقوز آرمود قوروسنی كوندردم.

[ثالثًا] نور قوماندانلرندن قرداشڭز رأفت بگڭ بو صیرەدە استانبولی بیراقوب اسپارطەیە كلمەسی اصابتدر و خیرلیدر. اهمّیتلی بر ایكی نورجی یی توكیل ایتمسی كوزل اولمش.

[رابعًا] آفیون والیسی، امنیت مدیری و بورادەكی هیئتیلە مسئلەمزە دائر آنقرەیە یازمشلركە: "جمعیتجیلك، طریقتجیلق كبی مسئلەلر یوق. فقط سعید النّورسینڭ، اونڭ سوزیلە كندینی فدا ایدەجك ایكی یوز بیڭ نورجی قرداشلری وار." دییە باشقە بر جهتدە یینە حكومتە بیوك بر اوهام ویرمشلر. فقط اونلرڭ بو یازمەسندە، نورە و نورجیلرە بیوك بر فائدە و بنم شخصمە دە بلكە بر ضرر احتمالی وار. فائدەنڭ بر جهتی شودركە: بو قدر آغیر شرائط ایچندە اویلە دمیر كبی صارصیلماز بر حقیقت واركە، ایكی یوز بیڭ تورك، روحنی اوڭا فدا ایدەجك او حقیقتڭ مشتریسی بولونور. بو نقطەدە، ضعیف ایمانلی اولانلر ایماننی قوّتلندیرر.

اهل سیاست دە و ایماننی غائب ایدنلر، اونلرە ایلیشمكدن قورقارلر، داها چابوق تعرّض ایدەمزلر. بڭا ضرری ایسە شودر: -جناب حق خافظدر- بنی چوروتمك و قرداشلریمی بندن قاچیرمق و قرداشلگمزی قیرمق ایچون، شیطانڭ بیلە خاطرینە كلمەین افترالر و اسنادلر ایلە بنم اهمّیتمی قیرمق ایچون چالیشمەلری محتملدر.

[خامسًا] اهل وقوفدن و دیانت ریاستنڭ مشاورلرندن یوسف ضیا و اورادەكی خواجەلر، رسالۀ نورڭ تمام بر طاقیمنی بزدن ایستەیورلر. هم ذرّەلرە عائد اوتوزنجی سوز و اوتوز ایكنجینڭ برنجی موقفنڭ باشندەكی ذرّە بحثی و هُوَ نكتەسی و طبیعت رسالەسنڭ ذرّە بحثی كبی پارچەلری، رجا صورتندە و حرمتكارانە ایستەدكلرینی، اورایە كوندردیگمز حسن چالیشقان ایلە جواب كوندرمشلر. كویا [وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ] معناسنی آڭلامق ایستەیورلر و بو پارچەلرلە آڭلاشیلیر و شیمدی سربست افسادە باشلایان مادّیونلری صوصدیرر. سز بو ذرّەیە عائد بویلە پارچەلری، اوتوزنجی سوزڭ ذیللری صورتندە طوپلاییڭز هم شیمدی دە او ذاتلرە یوسف ضیا و آرقداشلرینە یازارسڭزكە، ان شٓاء اللّٰه تام بر طاقیم دیانت كتبخانەسنە و بر طاقیم دە رئیسڭ ایستەمسیلە اوڭا مخصوص حاضرلاناجق. عمومە سلام. یشیل آطەدەكی حافظ حسینە سلام ایدییورم. رؤیالری كوزل، تعبیریدە طوغریدر.

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

قرداشڭز سعید النّورسی

[٤٩٨]

شیمدی بو دونمە جریدەلرڭ یالانلری، یایغارەلری، خصوصًا خستە اولان استادیمز بدیع الزّمان حقّندە ارتجاع و ارتجاع لیدری دیمەلری و "شیمدی اگە ولایتلرندە پروپاغاندە یاپارق كزییور و كوتاهیەدە أوینی تحرّی ایتمشلر و كندینە توقیف امری ویریلمش" دییە، حق و حقیقتدن پك اوزاق اولان یالان و افترالرینی، اوتوز بش سنەدنبری هیچ غزتەلری اوقومایان و دیڭلەمەسنی مراق ایتمەین و یڭی یازینڭ هیچ بر حرفنی دە بیلمەین استادیمزڭ، یالڭز كندینە عائد غزتەلردەكی قسمنی اوقودق. استادیمز بویوردیلركە:

اونلرڭ ارتجاع دیدكلری، اسلامیت و حقیقت قرآندر. چونكە بن و بتون نورجی قرداشلریمز بو حقیقتە كندیمزی فدا ایتمشز. بو حقیقتە مقابل و معارض ایسە ارتداددر، مرتد اولمقدر.

اونلردن بریسی مقالەسندە استادیمزە دیمشكە: "اوتوز بر مارت مسئولی و مرتجع لیدری." بوڭا قارشو استادیمز دیدیكە: "قرق سنە اوّل دیوان حرب عرفیدە پاشالر، سن مرتجعسڭ دیمەلرینە قارشو دیمش: اگر مشروطیت، خلاف شریعت حركت ایسە، بتون دنیا شاهد اولسونكە بن مرتجعم. چونكە، اسلامیتی ترك ایتمك مرتد اولمقدر. او زمان اون كوندە ایكی دفعە طبع ایدیلن دیوان حربدەكی مدافعاتمدە، یالڭز آخرندە مرتد كلمەسی طی ایدیلوب، شیمدی یە قدر دائما اللردە

كزمش و او شدّتلی دیوان حرب عرفی دە تام برائت ویرمش. دیمك شیمدیكی یایغارەجیلر، ارتجاعی حقیقت قرآنیەیە پردە، انقلابی دە دینسزلگە پردە و ارتدادە تشویق صورتندە اورتەلغی قاریشدیرییورلر.

[ثانیًا] بتون امرطاغ خلقی بیلییورلركە، آلتی آیدر امرطاغندە هم خستە، هم ایكی آیدر شدّتلی بر زهرلنمكلە یاتاغندە یاتان و اوتوز بش سنەدنبری سیاستی ترك ایدوب، بتون دوستلرینە، سیاستە قاریشماییڭز دییە درس ویرن استادیمزە و هیچ عمرندە كوتاهیەیە كیتمەمش و باشقە یرلردە هیچ بر خانەسی بولونمایان استادیمزە، شیمدیكی او دونمە غزتەلر نشر ایدییورلركە: "ولایتلردە كزەرك شبكەلر قورویور و كوتاهیەدەكی أوینی تحرّی ایتمشلر، توقیف ایتمشلر، امری ویریلمش." ایشتە اونلرڭ بو سوزلری بر یالان و افترا دگل، یگرمی وجهلە یالان و افترا اولمقلە برابر، افكار عمومیەیی بوزمەیە بر وسیلەدر.

[ثالثًا] بر آدمڭ یارەلانمسی ایلە، یگرمی بیڭ آدمڭ تحرّیات ایلە حضوری سلب ایتمەیە تشویق ایتمك و یایغارەلرلە عدلیەنڭ و ضابطەنڭ رسمی، خفیف بر علاقەدارلقلرینی، پك بیوك بر حادثۀ وطنیە و تحرّیات عمومیە شكلندە نشر ایتمك، اعظام ایتمك، آسایش و وطن و ملّت علیهندە بر سٓوء قصد اولدیغنە شبهە قالمییور. اسلامیتە و دینە چالیشانلر علیهندە پك حقسز اولارق تعرّض ایدن بر آدمڭ، بر ایكی حدّتلی آدم طرفندن یارەلانمەسیلە یوز بیڭ وطنداش مسلمانلری اینجیتمك و محزون ایتمك ایچون ضابطە و عدلیەیی سوق ایتمك

طرزندە نشریات، طوغریدن طوغری یە اشدّ ظلملە بو وطن و ملّتە بر سٓوء قصددر.

خدمتكارلری و طلبەلری

خلیل، مصطفی، محمد، طاهری، نوری، حمزە، داود

[٤٩٩]

قانونجە افادەمی آلمق لازمكن افادەمی آلمدیلر. بن دە افادەمی، شیمدی عدلیەنڭ شخص معنویسنە و داخلیە وكیلنە برای معلومات بیان ایدییورم:

بو قرق سنە ظرفندە، بو وطنە و ملّتە هیچ ضرر ایتمەیوب پك چوق منفعتی طوقونان. ازجملە مارت اختلالندە عصیان ایدن سكز طابوری بر نطقلە اطاعتە كتیرن و چوق ضابطلری قورتاران. و حركات ملّیەدە خطوات ستّە رسالەسی ایلە علمایی و شیخ الاسلامی، استانبولی اشغال ایدن اجنبی طرفدارلغندن قورتاران. و اسكی حرب عمومیدە مرحوم انور پاشانڭ چوق تقدیر و تحسینی ایلە فداكارانە خدمت ایدن. و اوچ دهشتلی قوماندانلر اوڭا حدّت ایتدكلری حالدە، ایلیشمەیە جسارت ایدەمەین. و كیزلی زندیقلرڭ افترالرینە بناءً قانونلر اونی مسئول ایتدیگی حالدە، اوچ محكمە اونڭ تعقیب ایتدیگی حقیقتە قارشو مغلوب اولوب، محكومیتنە جسارت ایتمەین. و رسالەلری اهل فن و اهل علم یانندە چوق تقدیر و تحسینلرلە قارشیلانان و او رسالەلر حسابنە قونوشان بر آدمی بر ساعت دیڭلەمەڭز، وظیفەڭز اعتباریلە الزمدر و واجبدر.

ایشتە باشلایورم. المزدە حق وار. حقّمزی قوّتلە و باشقە صورتلە آرامەیە جناب حق مجبور ایتمەسین. آمین.

بو یگرمی سنەدە یوزر تجربە ایلە عنایت الٰهیە بزی حمایە ایتدیگی و دهشتلی ظلملردن قورتاردیغی كبی، بو یڭی، معناسز، بتون بتون قانونسز، غدّارانە ظلمدن دە قورتاراجغنە قطعی قناعت ایتملی ییز. شاید بر پارچە صیقینتی، زحمت، ضرر دە كورسەك، بیڭلر درجە او زحمتدن زیادە رحمت و احسان الٰهیەیە و ثوابە مظهر اولمقلە برابر، پك چوق بیچارە اهل ایمانڭ ایمانلرینە باشقە بر طرزدە بر قدسی خدمت حكمنە كچەجگنی رحمت الٰهیەدن پك قوّتلی امید ایدییورز.

دڭزلی برائتمزدن صوڭرە اوچ سنە منزوی و سیاستدن علاقەسز اولدیغم حالدە، آفیون حپسنی نتیجە ویرن بو یڭی حادثەنڭ [اون وجهلە] قانونسز اولدیغنی بیان ایدییورم.

[برنجیسی] اوچ محكمەنڭ و اوچ اهل وقوفڭ و آنقرەنڭ یدی مقاماتندە و عدلیەلرڭ ألندە ایكی سنە رسالۀ نور تدقیقدن كچدیگی حالدە، اتّفاق ایلە هیچ بری مخالف قالمدن هم عموم رسالەلرڭ برائتنە، هم سعید ایلە برابر یتمش بش آرقداشی برلكدە برائت ایتدیریلدیگی و بر كون بیلە جزا ویریلمدیگی حالدە، یڭیدن اوراق مضرّە كبی او رسالەلرە ال اوزاتمق، نە درجە قانونسزدر، ذرّە قدر انصافی اولان بیلیر.

[ایكنجیسی] برائتدن صوڭرە اوچ بوچوق سنە امرطاغندە منزوی، غریب، قاپوسنی

هم طیشاریدن كلید ایلە، هم ایچریدن سوركو ایلە قپایان و یوزدە بر آدمی ضروری بر ایش اولمادن یاننە قبول ایتمەین و یگرمی سنەدنبری دوام ایدن تألیفنی دە بیراقوب، داها تألیف ایتمەین بر آدمە، دنیا سیاستی ایچون قاپوسنڭ كلیدینی قیرارق كلوب، عربی اورادندن و باشندەكی لوحۀ ایمانیەدن باشقە تحرّیجیلر بر شی بولامدقلری حالدە، بو اذیتڭ ویریلمسی نە درجە خلاف قانون اولدیغنی، ذرّە قدر انصافی بولونان آڭلار.

[اوچنجیسی] محكمەدە دیدیگم كبی، یتمش شاهدڭ تصدیقیلە، یدی سنە حرب عمومی یی بیلمەین و مراق ایتمەین و صورمایانكە- شیمدی اون سنەدر عین حالدە بولونان- و یگرمی بش سنەدنبری هیچ بر غزتەیی اوقومایان و دیڭلەمەین و اوتوز سنەدنبری (اَعُوذُ بِاللّٰهِ مِنَ الشَّیْطَانِ وَالسِّیَاسَةِ) دییوب سیاستدن بتون قوّتیلە قاچان و یگرمی ایكی سنە اشكنجەلی صیقینتیلر چكدیگی حالدە، اهل سیاستڭ نظر دقّتنی كندینە جلب ایتمەمك و سیاستە قاریشمامق ایچون بر دفعە استراحتی ایچون حكومتە مراجعت ایتمەین بر آدمە، دهشتلی بر سیاسی كبی و سیاسی انتریقەجیسی كبی، اونڭ منزلنی و انزواگاهنی باصوب خستە حالندە امثالسز بر صیقینتی ویرمك، هیچ بر قانونە موافق كلیرمی؟ ذرّە قدر وجدانی بولونان، بو حالە آجییاجقدر.

[دردنجیسی] اسكیشهر محكمەسندە آلتی آی تدقیقدن صوڭرە، سببی دە جمعیتجیلك، طریقتجیلق اولدیغی، او اوهام بهانەسیلە بیوك رئیسڭ اوڭا شخصی غرضی ایلە

اونڭ علیهندە بعض عدلیەجیلری تشویق ایتدیگی حالدە، جمعیتجیلك و طریقتجیلق و رسالۀ نور جهتندە برائت ایتدیروب، یالڭز رسالۀ نورڭ بر كوچك پارچەسی اولان تستّر رسالەسنی بهانە ایدرك قانون ایلە دگل دە، یالڭز قناعت وجدانیە ایلە یوز شاكرد ایچندە بش اون شاكردە آلتیشر آی جزا ویردیلركە، تدقیق زماننە قدر درت بوچوق آی موقوف، یعنی بر بوچوق آی حپس قالدقلری و اون سنە صوڭرە دڭزلی محكمەسی، یینە طقوز آی جمعیتجیلك و طریقتجیلق كبی برقاچ بهانە ایلە یگرمی سنەلك بتون مكتوبات و تألیفاتلرینی اینجەدن اینجەیە تدقیق ایلە برابر، آنقرەنڭ آغیر جزا محكمەسنە بش صندوق كتابلری كوندردكلری حالدە و ایكی سنە او كتابلر و مكتوبلر آنقرە و دڭزلی محكمەلرندە تدقیقدن كچدكلری حالدە، او محكمەلر اتّفاقلە جمعیتجیلك [حاشیە] و طریقتجیلق و سائر بهانەلر

جهتندە برائت قراری ویروب، او كتاب و مكتوبلری عینًا صاحبلرینە اعادە ایتدكلری و سعیدی آرقداشلریلە برابر برائت ایتدیردكلری حالدە، بر سیاسی جمعیتجی نظریلە و انتریقەجی بر آدم طرزندە اونی اتهام ایتمك و عدلیە مأمورلرینی اونڭ علیهندە طریقت نقطەسندە سوق ایتمك، نە قدر قانونسز اولدیغنی انسانیّتی سقوط ایتمەین بیلیر.

[بشنجیسی] بنم و رسالۀ نورڭ مسلگنڭ اساسی و اوتوز سنەدنبری بر دستور حیاتم اولان شفقت اعتباریلە بر معصومە ضرر كلمەمك ایچون، بڭا ظلم ایدن جانیلرە، دگل ایلیشمك، بلكە بد دعا ایلە دە مقابلە ایدەمییورم. حتّی اڭ شدّتلی بر غرض ایلە بڭا ظلم ایدن بعض فاسقلرە، بلكە دینسز ظالملرە حدّت ایتدیگم حالدە، دگل مادّی مقابلە، بلكە بد دعا ایلە دە مقابلەدن بنی او شفقت منع ایدییور. چونكە او ظالم غدّارڭ، یا پدر و والدەسی كبی اختیار بیچارەلرە ویا اولادلری كبی معصوملرە مادّی ضرر كلمەمك ایچون، او درت بش معصوملرڭ خاطرینە بناءً او ظالم غدّارە ایلیشمییورم. بعضًا دە حقّمی حلال ایدییورم.

ایشتە بو سرّ شفقت ایچوندركە، ادارە و آسایشە قطعیًّا ایلیشمدیگم كبی، بتون آرقداشلریمە دە او درجە توصیە ایتمشمكە، اوچ ولایتڭ انصافلی ضابطەلرینڭ بر قسمی اعتراف ایتمشلر: "بو نور شاكردلری معنوی بر ضابطەدر، ادارە و آسایشی محافظە ایدییورلر" دیدكلری بو حقیقتە بیڭلر شاهد و یگرمی سنە حیاتیلە تصدیق و بیڭلر شاكردلرڭ دە ضابطەجە هیچ بر وقوعات قید ایتمەمەلری ایلە

تأیید ایتدكلری حالدە، او بیچارە آدمڭ اختلالجی و انصافسز بر قومیتەجی كبی منزلنی باصمق و انصافسز آدملر اوڭا اهانت ایتمك و منزلندە بر شی بولمامقلە برابر، یوز جنایتی بولونان بر آدم كبی، حتّی غایت قیمتدار و آنتیقە و معجزەلی قرآننی و باشندەكی لوحەلرینی اوراق مضرّە كبی طوپلامق، عجبا هانكی قانون مساعدە ایدر؟ بویلە آسایشە و حسن اخلاقە خدمت ایدن دیندار بیڭلر ذاتلری اوهام یوزندن ادارە و آسایش علیهنە زورلە سوق ایتمك، هانكی مصلحت ایجابیدر؟

[آلتنجیسی] بوندن اوتوز سنە اوّل، جناب حقّڭ عنایتیلە دنیانڭ موقّت شان و شرفنڭ و انانیتلی خودفروشلغنڭ و شهرتپرستلگنڭ نە قدر فائدەسز و معناسز اولدیغنی حدسز شكرلر اولسونكە، قرآنڭ فیضیلە آڭلامش بر آدمڭ، او زماندنبری بتون قوّتیلە نفس امّارەسیلە مجادلە ایدوب محو ایتمك، بنلگنی بیراقمق و تصنّع و ریاكارلق یاپمامق ایچون الدن كلدیگی قدر چالیشدیغنە، اوڭا خدمت ایدن و آرقداشلق ایدنلر قطعی بیلدكلری و شهادت ایتدكلری حالدە و یگرمی سنەدنبری هركس كندی حقّندە خوشلاندیغی زیادە حسن ظندن و توجّە ناسدن و شخصنی مدح و ثنادن و كندینڭ معنوی مقام صاحبی اولدیغنی بیلمكدن هركسە مخالف اولارق بتون قوّتیلە قاچدیغی و هم خاص قرداشلرینڭ اونڭ حقّندەكی حسن ظنلرینی رد ایدوب او خالص قرداشلرینڭ خاطرلرینی قیرمەسی و یازدیغی جوابٖی مكتوبلرندە اونڭ حقّندەكی مدحلرینی و زیادە حسن ظنلرینی

قبول ایتمەمسی و كندینی فضیلتدن محروم كوستروب بتون فضیلتی قرآنڭ تفسیری اولان رسالۀ نورە و طولاییسیلە نور شاكردلرینڭ شخص معنویسنە ویروب كندینی عادی بر خدمتكار بیلمسی قطعی اثبات ایدییوركە، شخصنی بگندیرمگە چالیشمدیغی و ایستەمدیگی و ردّ ایتدیگی حالدە، اونڭ رضاسی اولمادن بعض دوستلری اوزاق بر یردن اونڭ حقّندە زیادە حسن ظن ایدوب مدح ایتمەلری و بر مقام ویرمەلری و كوتاهیە حوالیسندە طانیمادیغی بر واعظڭ بعض سوزلریلە و كوتاهیەیە هیچ بر مكتوب كوندرمدیگمە و بنم امضامی تقلید ایلە یازیلان و مدار مسئولیت توهّم ایدیلن بر مكتوب ایلە و كیمڭ یازیسی بیلینمەین طوقوناقلی بر كتاب بولونمەسیلە، عجبا هانكی قانون ایلە مدار مسئولیت اولوركە، او بیچارە، خستە و چوق اختیار و غریبڭ منزوی اوطەسنە، بیوك بر جنایت ایشلەمش كبی كلیدینی قیروب تحرّی مأمورلرینی صوقمق، هم اورادندن و لوحەلرندن باشقە بر بهانە بولامامق، عجبا دنیادە هیچ بر قانون، هیچ بر سیاست بو تعرّضە مساعدە ایدرمی؟

[یدنجیسی] بو صیرەدە داخلدە او قدر داخلی و خارجی، هیجانلی پارتی جریانلری واركن و بوندن تام استفادە ایتمك، یعنی محدود برقاچ آرقداشنە بدل، چوق دیپلوماتلری كندیسنە طرفدار قزانمق ایچون زمین حاضر ایكن، صرف سیاستە قاریشمامق و اخلاصنە ضرر ویرمەمك و حكومتڭ نظرینی كندینە جلب ایتمەمك و دنیا ایلە مشغول اولمامق ایچون، بتون آرقداشلرینە یازدیكە: "صاقین جریانلرە قاپیلماییڭز، سیاستە كیرمەییڭز، آسایشە طوقونماییڭز!" دیدیگی

و ایكی جریان بو چكینمەسندن اوڭا ضرر ویردكلری، اسكیسی اوهامندن، یڭیسی دە بزە یاردیم ایتمییور دییە اوڭا چوق صیقینتی ویردكلری حالدە، اهل دنیانڭ دنیالرینە هیچ قاریشمایوب كندی آخرتی ایلە مشغول اولان و مملكتندە نورس قریەسندە ئوز قرداشنە یگرمی ایكی سنە ظرفندە بر تك مكتوب یازمایان و او ولایتلردەكی دوستلرینە یگرمی سنەدە اون مكتوب یازمایان بر بیچارەیە و اونڭ آخرت مشغولیتنە بو قدر ایلیشمەیە، هانكی قانون مساعدە ایدییور؟

وطنە و ملّتە و اخلاقە چوق ضررلی اولان دینسزلرڭ كتابلرینڭ انتشارینە و قومونیستلرڭ نشریاتنە سربستیت قانونی ایلە ایلیشیلمدیگی حالدە، اوچ محكمە مدار مسئولیت اولاجق، ایچندە هیچ بر مادّەیی بولمایان و ملّت و وطنڭ حیات اجتماعیەسنی و اخلاقنی و آسایشنی تأمینە یگرمی سنەدنبری چالیشان و بو ملّتڭ حقیقی نقطۀ استنادی اولان عالم اسلامڭ اخوّتنی و بو ملّتە دوستلغنی اعادەیە و او دوستلغی تقویەیە تأثیرلی بر صورتدە چابالایان و دیانت ریاستنڭ علماسی تنقید نیّتیلە داخلیە وكیلنڭ امریلە اوچ آی تدقیقدن صوڭرە، تنقید ایتمەیەرك تام قیمتنی تقدیر ایدوب قیمتدار اثر دییە دیانت كتبخانەسنە قونولان ذوالفقار و عصای موسی كبی قبر پیغمبریؐ اوزرندە علامت مقبولیت اولارق عصای موسی مجموعەسنی حاجیلر كوردكلری حالدە، نور اجزالرینی اوراق مضرّە كبی طوپلایوب محكمە النە ویرمك، عجبا هیچ بر قانون، هیچ بر وجدان، هیچ بر انصاف بوڭا مساعدە ایدرمی؟

[سكزنجیسی] یگرمی ایكی سنە صیقینتیلی، سببسز بر نفیدن صوڭرە تام سربستیت ویریلدیگی حالدە، بیڭلر اقربا و احبابی بولونان طوغدیغی مملكتە كیتمەیەرك، غربتی و كیمسەسزلگی ترجیح ایدرك، تاكە دنیایە و حیات اجتماعیەیە و سیاستە تماس ایتمەسین. و چوق ثوابلی اولان جامعدەكی جماعتڭ خیرینی بیراقوب اوطەسندە یالڭز نمازینی قیلوب اوتورمەسنی ترجیح ایدن، یعنی خلقڭ حرمتندن چكینمك اولان بر حالت روحیەیی طاشییان و یگرمی سنە حیاتنڭ شهادتیلە و بیڭلر تورك، قیمتدار ذاتلرڭ تصدیقیلە، دیندار، متّقی بر توركی، لاقید چوق كردلرە ترجیح ایدن، حتّی محكمەدە حافظ علی كبی قوّتلی ایمانی بولونان بر تورك قرداشنی، یوز كردە دگیشدیرمدیگنی اثبات ایدن و حرمت و احترام كورمەمك ایچون ضرورت اولمادن خلقلرلە كوروشمەین و جامعە كیتمەین و قرق سنەدنبری بتون قوّتیلە، بتون آثاریلە اسلامیتڭ اخوّتنە و مسلمانلرڭ بربرینە محبّتنە چالیشان و تورك ملّتی قرآنڭ بایراقداری و ثنای قرآنیەیە مظهر اولدیغی ایچون، او ملّتی چوق سَون و حیاتنی اونلر ایچندە كچیرن بر آدم حقّندە، سابق والی رسمی لسانلە اهانت ایچون پروپاغاندە یاپمەسی و دوستلرینی ئوركوتمك ایچون: "او كرددر، سز توركسڭز. او شافعیدر، سز حنفیسڭز" دییوب هركسی ئوركوتوب اوندن چكیندیرمەیە چالیشمەسی و یگرمی سنەدە و ایكی محكمەدە، طرز قیافتی دگیشدیریلمەیە مجبور ایدیلمەین و شاپقە یاری عسكرڭ