yakındır görüşmek isteyen, Fârisî ve Arabî bilen bu zât eserlerden yazmak niyetindedir. Allâh muvaffak etsin. Âmîn.

Cenâb-ı Hakk mâni‘leri bertaraf eder İnşâallâh, nûrlardan peyderpey tertîp ettiğim mev‘izaların neşir ve teblîği Lillâhilhamd devam ediyor. Geçen Cum'a günkü mev‘izanın câmiʻde cemâati ağlattığını söyleyebilirim. Azîz ve muhterem Üstâdım, siz hasta değilsiniz. Cenâb-ı Hakk âfiyette dâim etsin. Hasta benim. Çünkü nefsimin ıslâhına muktedir olamadım. İkincisi, maddî uzaklık yalnız başıma zâhir, garîp, ancak başta azîz ve muhterem, mübârek Üstâdım olduğu hâlde bütün uhrevî kardeşlerimin duâları eseri olarak bir dest-i gayb tarafından hidemât-ı nûriyede sevk olunuyorum. مَٓا اَصَابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللّٰهِ hakîkatini ve bu dersinizi çok iyi biliyorum

Hulûsî

[342]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُٓ اَبَدًا دَٓائِمًا

Azîz, Sıddîk Kardeşlerim, evvelâ Zülfikār’ınız ümîdimizin fevkinde güzel ve yanlış pek az zannederim. Daha bakamadım, fakat Husrev’in dikkatli kalemi çok yanlışlara meydan vermemiş. İnşâallâh.

Buraya arkadaşlara nüshaların her birine on beşer banknot ve Medrese-i Nûriyenin kahramanlarından mübârek Süleymân ve Mustafâ Yıldız tarafından hediye edilen Sözler, Mektûbâtlar, Şuâ‘lar bin lira kadar, arkadaşlar sevindiler. Onlara mukābil bin lira kadar mukābele lâzım geldiğinden, maddî yüz elli liraya indirmemek için hediye olarak umûm Medrese-i Nûriye şâkirdleri nâmına kabûl edildi.

Mübârekler pehlivânı Küçük Alî’nin Lemeâtları, o güzel ve dikkatli hattıyla iki yüz lira kadar makbûl oldu. Onun için altmış lira ona küçücük bir hediye ve fiyatının üçten birisidir diye verilsin, Buradan oraya gönderilen, bâkî kalan yüz kırk liraya mukābil dokuz Zülfikār’ı buradaki arkadaşlara gönderirsiniz. Ben de Zülfikār’a bakacağım, ma‘nâya çok zarar vermeyen yanlışların ehemmiyeti yok. Eğer varsa İnşâallâh yirmi gün sonra yanlışları hâvî bir pusula göndereceğiz.

Sâniyen: Homa taraflarında nûrun kahramanlarından kardeşlerimiz Sâmî Bey ve Mehmed Alî’nin vâsıtasıyla gönderilen İzzeddîn Hoca’nın mektûbunda, isimleri yazılan yedi-sekiz yeni kardeşlerimizi ve on sekiz sene evvel Barla’da gelip benimle görüşen Homalı Mehmed Alî kardeşimizle gönderilen diğer mektûbda dokuz yeni kardeşlerimiz ve Denizli şehir otelinde bulunduğum vakit görüştüğümüz zâtın mektûbunda isimleri yazılı üç-dört Osmân içinde bulunan on dokuz kardeşimiz beraber, bu üç

mektûbdaki o isimlerin her biri Risâle-i Nûr şâkirdleri olarak duâmıza dâhil edip kabûl edildi. Cenâb-ı Hakk onları nûrun hizmetinde muvaffak eylesin. Âmîn. Başta Sâmî ve Mehmed Alî ve İzzet ve Haydar olarak umûmuna selâm ve duâ ediyoruz.

Merhûm Hasan Feyzî’nin küçücük bir numûnesi, fa‘âl kardeşimiz Sabrî Bey’in mahdûmu ve üniversitenin bahâdır bir talebesi Feyzî’nin güzel manzûmesini dinledim. Çok güzel Elli def‘a nûr kelimesi ile hâtime verilen nûrânî kasîdesini kahraman pederinin ve Konya Nûrcularının nâmına kabûl ettik. Onları da tebrîk ediyoruz ki, böyle bir kalpte bir genç, şimdi çok bîçâre gençleri nûrla aşılar, kurtarır İnşâallâh.

Eğirdir’den gelen Zülfikār sandığı altında, oradaki ciddî ve hakîkî kardeşlerimizin nûra hizmetleriyle bizi çok minnetdâr eden o kardeşlerimize pek çok selâm ediyoruz. Onların nûra bu zamanda bu hizmetleri kıymetdârdır. Kahraman Tâhirî’nin ve Büyük Rûhlu Küçük Alî’nin makine yazısında Husrev’in yardımına koşmaları, İnşâallâh hem bizi çok mesrûr, hem Âlem-i İslâm’ı memnûn, hem Medresetü’z-Zehrâ’yı, Câmiü’l-ezher gibi şa‘şaalandıracak.

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

Kardeşiniz Saîdü’n-Nûrsî

Bu defʻa Sâlih Yeşil’in uzunca yazdığı bir mektûbuna karşı yazılan cevap berây-ı ma‘lûmât size gönderildi. Hâşiye

[343]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُٓ اَبَدًا دَٓائِمًا

Azîz, Muhterem Kardeşim,

Evvelâ: Zâtınızın ehemmiyetli mektûbunu aldım, fakat gücenmeyiniz. İstediğin gibi uzun cevap yazamıyorum. Çünkü üç aydan beri tesemmüm netîcesi olarak yatak içindeyim. Pek zahmetle zarûrî işlerimi görüyorum. Yalnız bir tek çocuk gelir, sobamı yakar, ekmeğimi getirir. Hem Risâle-i Nûr’a âit pek çok meşgalelerim var ki, bir dakîka vakit bulamıyorum. Meselâ, dört yüz sahîfeli Zülfikārları birkaç gün zarfında tashîh etmeye mecbûr oluyorum. Burada yardımcı, yalnız sobamı yakan, ekmeğimi getiren çocuktur. Sizden başka yalnız bir tarafla muhâbere ediyorum. Hatta yirmi sene talebem

ve nûr kardeşim Abdülmecîd’e senede bir-iki mektûb yazamıyorum. Senin gibi ehl-i tedkîk bir âlimle uzun uzadıya konuşmaya vakit bulamıyorum. Gücenmeyiniz.

Sâniyen: Bin üç yüz seneden beri Âlem-i İslâm’ı ağlatan ve bütün ehl-i hakîkate Eyvâhlar Yazıklar olsun dediren, Âlem-i İslâm’ın en dehşetli büyük yarasını deşmek, düşünmek, benim husûsî meşrebimde tahammülüm fevkinde elem veriyor. Husûsen yirmi beş seneden beri ihlâs ile hakîkî hizmet-i îmâniye, beni her nevi‘ siyâsetten çektiğini ve yirmi beş sene zarfında bir gazeteyi okutturmadığı gibi, yirmi sene bu işkenceli esâretimde hayât-ı siyâsiyeye bakmamak için hükûmete müdâfaât-ı hapsiyeden başka mürâcaat etmeyen; ve vazîfe-i îmâniyeye noksân gelmemek ve ihlâs kırılmamak ve siyâsete bulaşmamak için on sene bu dehşetli harb-i umûmîye bakmayan, baktırmayan bir hâlet-i rûhiyeyi taşımaya mecbûriyetim varken; şimdi dehşetli ejderhâlar hakāik-i îmâniye cephesinde ehl-i îmâna gözümüz önünde saldırmalarından ve çokları ısırmalarından, ehl-i îmânı kurtarmak mecbûriyeti Kur’ân’ın emriyle varken; bu zamanı bırakıp, eski zamana gidip, Ehl-i Beyt’e gelen dehşetli zulümleri temâşâ etmek, daha ziyâde rûhumu ezer ve kuvve-i ma‘neviyeyi kırıp rûhuma azâb azâb üstüne gelmektir.

Zâlim siyâsetin gaddârâne bir düstûru olan, cemâat için ferd fedâ edilir diye, çok zâlimâne pek çok vukūâtı, ehvenü’ş-şer diye, bir nevi‘ adâlet-i izâfiye nâmında

hâkimiyetine bir maslahat göstermişler. Hatta bu asırda, o gaddâr düstûrun hükmüyle, bir adamın hatâsıyla bir köyü mahveder. Beş on adamın, onların siyâsetine zarar vermek tevehhümüyle, binler adamı perişan eder.

İşte eski zamanda bir derece siyâsetin bu gaddâr düstûru İslâmlar içine girdiğinden, siyâsette bu müdhiş düstûrlar karşısında, mecbûriyetle selef-i sâlihîn sükût ile ve Ehl-i Sünnet Ve’l-Cemâat’ın imamları o kapıları kapamak, طَهَّرَ اللّٰهُ اَیْدِیَنَا فَنُطَهِّرُ اَلْسِنَتَنَا deyip o kapıları açmıyorlar.

Mâdem Ehl-i Beyt’e zulmedenler, şimdi âhirette cezâsını öyle bir tarzda görüyorlar ki, bizim onlara hücûmla yardımımıza hiç bir ihtiyâç kalmıyor. Ve mazlum Ehl-i Beyt, muvakkat bir azâb ve zahmet mukābilinde, o derece yüksek bir mükâfât görmüşler ki, aklımız ihâta etmiyor. Değil şimdi onlara acımak, belki onları o hadsiz rahmete mazhariyetleri noktasında binler tebrîk etmek gerektir ki, birkaç sene zahmetle, milyonlar mertebeler ve bâkî saâdetler âhirette kazandıkları gibi, dünyada da kaldıkları zamanda, ehemmiyetsiz, dünyanın fânî saltanatı ve muvakkat hâkimiyeti ve karışık siyâsetine bedel, ma‘nevî birer sultân ve hakîkat âleminde birer şâh, birer ma‘nevî padişah makamını kazandılar. Vâliler yerine, evliyâlara, aktâblara kumandan oldular. Kazançları bire bin değil, milyonlardır.

İşte bu sır içindir ki, Yeni Saîd’in husûsî üstâdı olan İmâm-ı Rabbânî ra, Gavs-ı A‘zam ra ve İmâm-ı Gazâlî ra, Zeynelâbidîn ra husûsen Cevşenü’l-Kebîr münâcaâtını bu iki imamdan ders almışım ve Hazret-i Hüseyin ra ve İmâm-ı Alî’den kerremâllahü vechehu aldığım ders, otuz seneden beri, husûsen Cevşenü’l-Kebîr’le dâimâ onlara ma‘nevî irtibâtımda, geçmiş hakîkati ve şimdiki Risâle-i Nûr’dan bize gelen meşrebi almışım. Zâlimlerin gaddârlıklarını değil deşmek, bakmak, belki düşünmek de meşrebimize gelmiyor. Çünkü onlar mücâzâtını ve mazlûmlar mükâfâtını, aklımızın fevkinde görmüşler. O mes’elelerle meşgūl olmak, şimdiki bu hazır musîbet-i dîniyeye karşı mükellef olduğumuz vazîfe-i Kur’âniyeye zarar verir. Ulemâ-yı İlm-i Kelâmın ve usûlü’d-dîn allâmelerinin ve Ehl-i Sünnet Ve’l-Cemâat’ın dâhî muhakkiklerinin İslâmî akîdelere dâir çok tedkîk ve muhâkemâtla ve âyât ve hadîsleri müvâzene ile kabûl ettikleri usûlü’d-dîn düstûrları, şimdiki Risâle-i Nûr’un meşrebini muhâfazaya emrediyor ve kuvvet veriyor. Hatta hiç bir yerde, hatta ehl-i bid‘a kısmı da bu meşrebimize ilişemiyorlar. Hakîkat-i ihlâs tam muhâfaza edildiği için, her nevi‘ ehl-i İslâm içine giriyor. Şîalıkta mutaassıb ve Vehhâbîlikte de müfrit, feylesofların en maddîsi ve mütefennini ve mutaassıb hocaların en enâniyetlisi, beraber nûr dâiresine girmeye başlamışlar ve kısmen şimdi de kardeşçe bulunuyorlar. Hatta bazı misyonerler de ve dîn-i Îsâ’nın aleyhisselâm hakîkî rûhânîsi o dâireye gireceklerine emâreler var. Birbirine hücûm değil, belki bir tesânüd, bir musâlaha lüzûmunu hissedip

medâr-ı münâkaşa mes’eleleri ortaya atmıyorlar. Demek İmâm-ı Alî’nin (radıyallâhu anh ve kerremallâhü vecheh) otuz kırk işaretiyle sarâhat derecesinde haber verdiği Risâle-i Nûr, bu zamanın müdhiş yaralarına tam bir ilaçtır. Onun için o dâire bize kâfî gelmiş, hârice çıkmıyoruz.

İmâm-ı Alî’nin (radıyallâhu anh ve kerremallâhü vecheh) şahsına ve hayatına ve adâlet-i hakîkiye üzerine giden siyâsetine ilişmek, darbe vurmak başkadır. Şahsiyet-i zâhirîsinden ve hayât-ı dünyeviyesinden ve siyâset-i ictimâiyesinden binler derece daha yüksek olan şahsiyet-i ma‘nevîsine ve kemâlât-ı ilmiyesine ve makāmât-ı velâyetine ve vârisliğine darbe gelmez ve gelmemiş ve gelemiyor. Kimin haddi var? Onun için, iki ciheti birleştirmek tevehhümüyle karşısında muârazaya çalışanların taarruzu pek dehşetli görünüyor. Ehl-i îmân ortasında nasıl böyle vukūât olabilir? diye hayret veriyor. Hâlbuki Yezîd ve Velîd gibi habîs herifler müstesnâ, ötekilerin kısm-ı a‘zamı, İmâm-ı Alî’nin radıyallâhu anh hârika kemâlâtına ve kerâmetlerine ve verâsetine ilişmek değil, belki yalnız hayât-ı ictimâiye-i insâniyeye âit idaresine darbe vurmaya çalışmışlar, hatâ etmişler. Bir hâşiyecik

Hâricî ve büyük bir düşmanın hücûmu zamanında, dâhilî küçük düşmanlıkları bırakmak elzemdir. Yoksa, hücûm eden büyük düşmana yardım hükmüne geçer. Bunun için dâire-i İslâmiyede eskiden beri tarafgîrâne birbirine mukābil, muârız vaz‘iyetini alan ehl-i İslâm, o dâhilî düşmanlıkları muvakkaten unutmak, maslahat-ı İslâmiye muktezâsıdır.

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی Hasta Kardeşiniz Saîdü’n-Nûrsî

[344]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُٓ اَبَدًا دَٓائِمًا

Azîz, Sıddîk Kardeşlerim,

Evvelâ: Makine ile yazdığınız Zülfikār’da yanlış pek azdır. Mu‘cizât-ı Ahmediye asm makamıyla, Haşir makamının yarısını dikkatle baktım. Ma‘nâya zarar verecek bir tek sehiv buldum. Binler Mâşâallâh sizlere Husrev’in şirin ve parlak kalemi sönük yerleri de okutturuyor. Bugün yetmiş beş sahîfe Mu‘cizât-ı Ahmediye’yi asm tedkîk ettim. Cenâb-ı Hakk’a şükür ki, pek az sehivler var. Hem dikkatle onların ma‘nâsı anlaşılır. Yalnız Mu‘cizât-ı Ahmediye’yi asm Dördüncü İşâreti’nin Dördüncü Esası’nda, dokuzuncu sahîfenin birinci satırında asıl Mehdî’nin kelimesi yerinde sehven asılmış Mehdî’nin yazılmış. asılmış kelimesini asıl kelimesine tebdîl ediniz.

Sâniyen: Bu def‘a beşinci Şuâ‘ı tedkîk ettim. Dedim ki: Mâdem iki mahkemeler, beraber çok tedkîk ettiler. Bizi onunla mes’ûl etmediler. Ve müdâfaâtımda da gāyet kat‘î ve reddedilmez bir tarzda o risâleye dâir beyânât var. Elbette onun neşrinde zarar olmaz. Eğer siz münâsib görseniz, ma‘nevî Târîhçe-i Hayât mecmûasının âhirinde müdâfaâttan sonra ilhâk edilmesini meşveretinizle karar vermenize havâle ediyorum.

Mübâreklerin kahramanları ve nûrun bahâdırları olan Tâhirî ile Küçük Ali, İnşâallâh iki Husrev, iki Hâfız Alî hükmünde, nûrun bu tarzdaki en mühim hizmetini de eskide yaptığı hizmet gibi fevkalâde bir sûrette yapacaklar. Hâşiye

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

Kardeşiniz Saîdü’n-Nûrsî

[345]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُٓ اَبَدًا دَٓائِمًا

Azîz, Sıddîk Fedâkâr Kardeşlerim,

Evvelâ: Fahr-i Âlem Hâtemü’n-Nebiyyîn Şefîü‘l-müznibîn, Rasûl-ü Rabbü’l-âlemîn, Seyyidinâ Muhammed Aleyhissalâtü Vesselâm’ın velâdet-i şerîfesinin mübârek gecenizi bütün canımızla tebrîk ederiz.

Sâniyen: Zülfikār’a tamâmen baktım. Mâşâallâh hatâları pek azdır. Yalnız bazı nüshalarda sönük kelimeler var. Okunmayan kısmını ben işaretler koydum. Bir defterde hangi makam, hangi sahîfe, hangi satırlarda sehivli ve sönükler var diye rakamla yazdırıp size göndereceğim.

Sâlisen: Kardeşimiz Nazîf, Asâ-yı Mûsâ’dan şimdilik yeni harfle yazsın. Bitirdiği meyve kısmını makine ile otuz kırk nüshasını ihtiyâç varsa acele çıkarmasını benden soruyor. Hadsiz şükür olsun ki, elmas kalemleri ihtiyâç bırakmamışlar. Hem Asâ-yı Mûsâ parça parça olmasın. Mecmûunda başka bir kuvvet var. Bu dakîkada hâtırıma Küre Medrese-i Nûriyesi geldi. Saatçi Nûrî ve Muallim Abdurrahmân, İhsân ve evvelce İstanbul’da nûrlar nâşiri Hâfız Emîn hayâlimin karşısında göründüler. Ve lisân-ı hâlleri dedi: Biz nûrlara ebedî bağlıyız. Eski alâkamızı tamâmen muhâfaza ediyoruz. Hiç merâk etme. Ben de onlara hem selâm edip, hem eski makamlarını nazarımızda muhâfaza ettiklerini tebşîr ederim.

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

Umûmunuza binler selâm hasta kardeşiniz Saîdü’n-Nûrsî

[346]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُٓ اَبَدًا دَٓائِمًا

Azîz, Sıddîk Kardeşlerim,

Evvelâ: Zülfikār’ın savâb-hatâ cetvelini gönderdim. Fakat pek acele ve râhatsızlık zamanında yaptığımdan, hem tekrar mukābele etmediğimden, belki içinde sehvim de var.

Siz dikkat edersiniz, ma‘nâyı bozmayan noktaları siz tebdîl edebilirsiniz. Hem bu cetveli de ıslâh edebilirsiniz. Hem bu cetvele göre nüshalar tashîh edilse daha münâsibdir. Hem Zülfikār’ın pek yüksek yazmak sevâbına hissedâr olmak için, mübârek kardeşler her biri bazı nüshalarını tashîh etsin. Veyâhûd cetveli yirmi otuz adet nüsha makine ile çıkarıp, sâir yerlerdeki arkadaşlara gönderirsiniz. Her ne ise, siz daha iyi bilirsiniz. Vazîfenize karışmam. Cenâb-ı Hakk’a hadsiz şükür olsun ki, sizin gibi sarsılmaz, çekilmez, pişman olmaz, çok telâş etmez, demir gibi metîn şâkirdleri Risâle-i Nûr’a sâhib ve nâşir ihsân eylemiş.

Sâniyen: Ben de bundan evvelki hafta mektûbunuzu almadığımdan sizin gibi telâş ettim. Acaba onlara bir ilişmek mi var diye beklerken, ferahlı mektûblarınızı aldım. Fakat o komiserin cildciden bir yazma Zülfikār’ı alması, hem size, hem bir hiss-i kable’l-vukū‘ ile bana burada bir bulantı verdi. Birden zâil oldu. Vazîfemiz, ihlâs ile ve sebât ve tesânüdle ve mümkün olduğu kadar ihtiyât ile, sırran tenevverât irşâd-ı ulvîyi fiilen tasdîk etmek, ona göre hareket etmektir. Yoksa, muârızlara mukābele etmek ve onların hücûmundan telâş etmek değil. Muvaffakiyet ve fütûhât-ı nûriye ve revâc ile intişârı ise, vazîfe-i İlâhiyedir. Vazîfemizi yapıp, vazîfe-i İlâhiyeye karışmamak gerektir diye hem bana, hem sizin bedelinize teselli buldum.

Evet kardeşlerim, kırk seneden beri hem hakîkat-i İslâmiye ile, hem benimle mücâdele edilen perde altındaki zındıklar, münâfıklar elbette Zülfikār’ın fütûhâtına ve şâkirdlerinin şevklerini kırmak için, bazı böyle ehemmiyetsiz iliştirmek için, ya bazı me’mûrları veya bazı zâbıtayı iğfâl edip evhâm veriyorlar. İnşâallâh bir zarar olmaz. Siz hem ihtiyât ediniz, hem telâş etmeyiniz.

Sâlisen: Bu defʻa beşi Ahmed nâmında on tane nûr şâkirdlerinin ehemmiyetli ve güzel ve samîmî mektûblarını aldım. Her birisine husûsî mektûb yazmak hakları varken, maatteessüf birkaç cihette vaktim müsâade etmiyor, Gücenmesinler. Hem râhatsızlık, hem meşgalem pek ziyâde, o beş Ahmed’den Denizli Ahmedleri ve arkadaşlarının hey’et-i mecmûası hakîkaten merhûm Hasan Feyzî’nin vazîfe-i nûriyesini gāyet ciddiyetle ve sebât ile yapacaklarına kanâatimiz geliyor. Onlara bin Bârekallâh Ve bize mektûb yazan Kâtip Tevfîk ve mahdûmu Şevket gibi daha çok şâkirdler iltihâk edeceklerini mektûbuyla gösteriyor. Milâs’ta nûrun erkân-ı mühimmesinden Halîl İbrâhîm’in mübârek ve tatlı emânetini aldım. O ve arkadaşları, Mehmed’ler ve Ahmed Feyzî orayı Denizli gibi nûrlara hizmet ettikleri gibi daha ziyâde çalışacaklarını ümîd ediyoruz.

Râbian: O beş Ahmed’den Safranbolu’da Hasan Feyzî’nin tam yerine geçmiş ve Hâfız Alî’nin tam vârisi Safranbolu’lu Ahmed Fuâd’ın gāyet samîmî ve fedâkârâne mektûbunda, benim bedelime aynen Hasan Feyzî, Hâfız Alî gibi, bâkî kalan hayatını bana verip benden