
SAYFA 37
[13]
بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ
Bana hizmet eden küçük bir Risâle-i Nûr talebesinin çoklar nâmına sorduğu suâline bir cevâbdır.
Suâl: Üstâdım, yağmur duâsı ve namazın netîcesi görünmedi, fâidesiz kaldı. İki üç def‘a bulut toplandı, yağmur vermedi, dağıldı. Neden?
Elcevab: Yağmursuzluk, bu çeşit duâ ve namazın vaktidir, illeti ve hikmeti değil. Nasıl ki güneş ve ayın tutulması zamanında küsûf ve husûf namazı kılınır ve güneşin gurûbuyla akşam namazı kılınır. Öyle de, yağmursuzluk, kuraklık, yağmur namazının ve duâsının vaktidir. İbâdet ve duânın sebebi ve netîcesi emir ve Rızâ-yı İlâhîdir, fâidesi uhrevîdir. Eğer namazdan, ibâdetten dünyevî maksadlar niyet edilse, yalnız onlar için yapılsa, o namaz battâl olur. Meselâ, akşam namazı güneşin batması için ve husûf namazı ayın açılması için kılınmaz. Öyle de, bu nevi‘ ibâdet, yağmuru getirmek için kılınsa yanlış olur. Yağmuru vermek, Cenâb-ı Hakk’ın vazîfesidir. Biz vazîfemizi yaptık, onun vazîfesine karışmayız.
Gerçi yağmur namazının zâhir netîcesi yağmurun gelmesidir, fakat asl-ı hakîkî, en menfaâtli netîcesi ve en güzel ve tatlı meyvesi şudur ki: Herkes o vaz‘iyetle anlar ki, onun ta‘yînini veren, babası, hânesi, dükkânı değil, belki onun ta‘yînâtını
SAYFA 38
ve yemeğini veren, koca bulutları sünger gibi ve zemîn yüzünü bir tarla gibi tasarrufunda bulunduran bir zât, onu besliyor, rızkını veriyor. Hatta en küçücük bir çocuk da, dâimâ aç olduğu vakit vâlidesine yalvarmaya alışmışken, o yağmur duâsında küçücük fikrinde büyük ve geniş bu ma‘nâyı anlar ki: Bu dünyayı bir hâne gibi idare eden bir zât, hem beni, hem bu çocukları, hem vâlidelerimizi besliyor, rızıklarını veriyor. O vermese, başkalarının fâidesi olmaz. Öyle ise ona yalvarmalıyız der, tâm îmânlı bir çocuk olur. Bu münâsebetle kısacık altı nokta beyân edilecek.
Birinci Nokta: Ni‘met ve Rahmet-i İlâhiyenin fiyatı, şükürdür. Biz şükrü hakkıyla vermedik. Evet, rahmetin fiyatını şükürle vermediğimiz gibi; zulmümüzle, isyânımızla gazabı celbediyoruz. Şimdi zemîn yüzünde zulüm ve tahrîbât, küfür ve isyan ile, nevʻ-i beşer tâm tokada kendini müstehak etti ve dehşetli tokatlar yedi. Elbette bir parça hissemiz de olacak.
İkinci Nokta: Hadîste var ki: Hatta deniz dibindeki balıklar dahi günâhkâr ve zâlimlerden şekvâ ediyorlar ki, onların yüzünden yağmur kesilir, hatta bizim de nafakamız azalır derler. Evet, bu zamanlarda öyle günâhlar, zulümler olur ki, rahmet istemekte yüzümüz kalmıyor, ma‘sûm hayvanlar da yüzümüzden azâb çekerler.
SAYFA 39
Üçüncü Nokta: Âyette vardır: Öyle musîbetten çekininiz ki, geldiği vakit zâlimlere mahsûs kalmaz, ma‘sûmlar ve mazlûmlar da içinde yanar. Çünkü, musîbet-i âmmede ma‘sûmlar hârika bir tarzda, yangın içinde selâmet kalsalar, hikmet-i dîniye bozulur. Çünkü dîn bir imtihân ve tecrübedir. O vakit, Ebû Cehil gibi fenâlar, aynen Ebû Bekir-i Sıddîk radıyallâhü anh gibi tasdîk ederler. Onun için, musîbet-i âmmede ma‘sûmlar da belâ çekerler.
Dördüncü Nokta: Şimdi, malda ve rızıkta hileler ile sûiistîmal ile, rüşvetle çok haram karıştığı ve ekinciler kendi malına hakkıyla sâhib olmadığı ve on adamdan iki üçü tâm rahmete müstehak ise, ekincilerin malından istifâde edenlerden beş altısı ya zulüm ile, ya haram karıştırmakla, ya şükürsüzlük ile rahmete istihkākını kaybediyorlar.
Beşinci Nokta: Risâle-i Nûr, bu Anadolu memleketine gelecek belâların def‘ine ehemmiyetli bir vesîledir. Sadaka nasıl belâyı def‘ediyorsa, onun intişârı ve okunması da küllî bir sadaka nev‘inden, semâvî ve arzî belâların def‘ine vesîle olduğu, çok emârelerle ve çok hâdiselerle tebeyyün etmiştir. Hatta Kur’ân’ın işaretiyle tahakkuk etmiştir. Yazması ve intişârı men‘edildiği zamanlarda dört def‘a zelzelelerin başlaması ve intişârıyla durmaları; ve Anadolu’da ve ekserî yerlerde okunması, İkinci Harb-i Umûmî’nin Anadolu’ya girmemesine bir vesîle olduğunu Sûre-i وَالْعَصْرِ işâret ettiği hâlde;
SAYFA 40
bu iki ay kuraklık zamanında, mahkemenin Risâle-i Nûr’un berâetine ve vatana menfaâtli olduğuna dâir kararını, mahkeme-i temyîzin tasdîk etmesiyle, Risâle-i Nûr’un tâm bir serbestiyetle intişârını ve okunmasını beklerken, bütün bütün aksine olarak men‘edilmesi; ve mahkemedeki risâlelerin sâhiblerine iâde edilmemesi; ve bizi de o cihette konuşmaktan men‘etmeleri cihetiyle, belâların def‘ine vesîle olan bu küllî sadaka-i ma‘neviye belâya karşı çıkamadı, günâhımız netîcesi kuraklık başladı.
Altıncı Nokta: Yağmursuzluk bir musîbettir ve cezâ-yı amel bir azâbdır. Buna karşı, ağlamakla ve hüzün ve kederle, niyâz ve hazînâne yalvarmakla ve pek ciddî nedâmet ve tövbe ve istiğfâr ile karşılamak ve sünnet-i seniye dâiresinde, bid‘alar karışmadan, şerîatin ta‘yîn ettiği tarzda dergâh-ı İlâhî’ye ilticâ etmek ve duâ ve o hâle mahsûs ubûdiyetle mukābele etmektir.
Hem böyle umûmî musîbetler, ekser nâsın hatâsından geldiği cihetle, o insanların ekserî kısm-ı a‘zamı tövbe ve nedâmet ve istiğfâr etmekle def‘olur.
Biz Risâle-i Nûr şâkirdleri, dünyaya çok ehemmiyet vermediğimizden ve dünyaya yalnız Risâle-i Nûr için baktığımızdan, bu yağmursuzlukta dahi o noktadan bakıyoruz. İşte, Denizli’de mahkemeye verilen cüz’î bir kısım Risâle-i Nûr’un sâhiblerine iâdesinin aynı zamanında, burada dahi bir kısım zâtların yazmaya başladıkları
SAYFA 41
aynı vaktinde, bu yağmursuzlukta bir derece rahmet yağdı. Fakat Risâle-i Nûr’un serbestiyeti cüz’î olmasından, rahmet dahi cüz’î olarak kaldı. İnşâallâh yakında benim de risâlelerim iâde edilecek. O vakit tâm serbest olacak ve intişârı küllîleşecek. Ve rahmet dahi tâm olacak. Hâşiye
Saîdü’n-Nûrsî
[14]
بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ
Azîz, Sıddîk Kardeşlerim,
[Hem ma‘nevî, hem maddî birkaç cihette sorulan bir suâle mecbûriyet tahtında bir cevâbdır.]
Suâl: Neden ne dâhilde, ne hâriçte bulunan cereyânlara ve bilhassa siyâsetli cemâatlere hiç bir alâka peydâ etmiyorsun? Ve Risâle-i Nûr ve şâkirdlerini mümkün olduğu kadar o cereyânlara temastan men‘ediyorsun? Hâlbuki, eğer temas etsen ve alâkadâr olsan, birden binler adam Risâle-i Nûr dâiresine girip, parlak hakîkatlerini neşredeceklerdi. Hem bu kadar sebebsiz sıkıntılara hedef olmayacaktın.
SAYFA 42
Elcevab: Bu alâkasızlık ve ictinâbın en ehemmiyetli sebebi, mesleğimizin esası olan ihlâs bizi men‘ediyor. Çünkü bu gaflet zamanında, husûsen tarafgîrâne mefkûreler sâhibi, her şeyi kendi mesleğine âlet ederek, hatta dinini ve uhrevî harekâtını da o dünyevî mesleğe bir nevi‘ âlet hükmüne getiriyor. Hâlbuki hakāik-i îmâniye ve hizmet-i nûriye-i kudsiye, kâinâtta hiç bir şeye âlet olamaz. Rızâ-yı İlâhî’den başka bir gāyesi olamaz. Hâlbuki şimdiki cereyânların tarafgîrâne çarpışmaları hengâmında bu sırr-ı ihlâsı muhâfaza etmek, dinini dünyaya âlet etmemek müşkilleşmiş. En iyi çâre, cereyânların kuvveti yerine, inâyet ve tevfîk-i İlâhî’ye dayanmaktır.
İçtinâbımızın çok sebeblerinden bir sebebi de, Risâle-i Nûr’un dört esasından birisi olan Şefkat etmek, zulüm ve zarar etmemektir. Çünkü, وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ اُخْرٰی yani Birisinin hatâsıyla, başkası veya akrabası hatâkâr olmaz, cezâya müstehak olmaz olan düstûr-u irâde-i İlâhiyeye karşı, bu zamanda اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُومٌ كَفَّارٌ sırrıyla şedîd bir zulüm ile mukābele eder. Tarafgîrlik hissiyle, bir cânînin hatâsıyla, değil yalnız akrabasına, belki taraftârlarına dahi adâvet eder. Elinden gelse zulmeder. Elinde hüküm varsa, bir adamın hatâsıyla bir köye bomba atar. Hâlbuki bir ma‘sûmun hakkı, yüz cânî için fedâ edilmez. Onların yüzünden ona zulmedilmez. Şimdiki vaz‘iyet, yüz ma‘sûmu birkaç cânî için zararlara sokar.
SAYFA 43
Meselâ hatâlı bir adama müteallik, bîçâre ihtiyâr vâlide ve pederi ve ma‘sûm çoluk çocukları ezmek, perişan etmek, tarafgîrâne adâvet etmek, şefkatin esasına zıddır.
Müslümanlar içinde tarafgîrâne cereyânlar yüzünden, böyle ma‘sûmlar zulümden kurtulamıyorlar. Husûsen ihtilâle sebebiyet veren vaz‘iyetler, bütün bütün zulmü dağıtır, genişletir. Cihâd-ı dînî de olsa, kâfirlerin çoluk çocuklarının vaz‘iyetleri aynıdır. Ganîmet olabilir, Müslümanlar onları kendi mülküne dâhil edebilir. Fakat İslâm dâiresinde birisi dinsiz olsa, çoluk çocuğuna hiç bir cihetle temellük edilmez, hukūkuna müdâhale edilmez. Çünkü o ma‘sûmlar, İslâmiyet râbıtasıyla dinsiz pederine değil, belki İslâmiyet’le ve cemâat-ı İslâmiye ile bağlıdır. Fakat kâfirin çocukları, gerçi ehl-i necâttırlar; fakat hukūkta, hayâtta pederlerine tâbi‘ ve alâkadâr olmasından, cihâd darbesinde o ma‘sûmlar memlûk ve esîr olabilirler.
Umûm kardeşlerime birer birer selâm ve kârı binler olan Leyle-i Mi‘râcınızı tebrîk ederim. Merhûm Hacı İbrâhîm’in, Re’fet Bey gibi müteallikātlarına benim tarafımdan ta‘ziye edip deyiniz ki: O merhûm, Risâle-i Nûr talebeleri dâiresi içindedir. Dâimâ onlara olan duâlara mazhardır. Biz de husûsî ona duâ ederiz.
اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی
Kardeşiniz ve duânıza dâimâ muhtâç Saîdü’n-Nûrsî
SAYFA 44
[15]
بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ
Azîz, Sıddîk Kardeşlerim,
(Bir suâle mecbûrî cevâbın tetimmesidir.)
Bu yaz mevsimi, gaflet zamanı ve derd-i maîşet meşgalesi hengâmı ve şühûr-u selâsenin çok sevâblı ibâdet vakti ve zemîn yüzündeki fırtınaların silâhla değil, diplomatlıkla çarpışmaları zamanı olduğu cihetiyle, gāyet kuvvetli bir metânet ve vazîfe-i nûriye-i kudsiyede bir sebât olmazsa, Risâle-i Nûr’un hizmeti zararına bir atâlet, bir fütûr ve tevakkuf başlar.
Azîz kardeşlerim, siz kat‘î biliniz ki, Risâle-i Nûr ve şâkirdlerinin meşgūl oldukları vazîfe, rû-yu zemîndeki bütün muazzam mesâilden daha büyüktür. Onun için, dünyevî merâk-âver mes’elelere bakıp, vazîfe-i bâkiyenizde fütûr getirmeyiniz. Meyve’nin Dördüncü Mes’elesini çok defʻa okuyunuz, kuvve-i ma‘neviyeniz kırılmasın.
Evet, ehl-i dünyânın bütün muazzam mes’eleleri, fânî hayâtta zâlimâne olan düstûr-u cidâl dâiresinde, gaddârâne, merhametsiz ve mukaddesât-ı dînîyeyi dünyaya fedâ etmek cihetiyle, kader-i İlâhî onların o cinâyetleri içinde, onlara bir ma‘nevî cehennem veriyor. Risâle-i Nûr ve şâkirdlerinin çalıştıkları ve vazîfedâr oldukları fânî hayâta bedel, bâkî hayâta