بِاسْمِهٖ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

[یگرمی یدنجی مكتوبڭ مقدّمەسی]

خلوصی بگ و صبری افندینڭ مكتوبلرندە رسالۀ نور حقّندەكی فقرەلرینڭ بر مكتوب صورتندە رسالۀ نور اجزالری ایچندە ادخال ایدیلمەسنڭ بش سببی وار.

[برنجی سبب] خلوصی ایسە، آخردەكی سوزلرڭ و اكثر مكتوباتڭ یازیلمەسنە اونڭ غیرتی و جدّیتی اڭ مهم سبب اولمسی و صبرینڭ دخی اون طقوزنجی مكتوب كبی بر قسم مكتوباتڭ یازیلمەسنە سبب، اونڭ صمیمی و جدّی اشتیاقی اولمسیدر.

[ایكنجی سبب] بو ایكی ذات بیلمییوردیلركە، بر وقت شو فقرەلر نشر ایدیلەجك. بیلمدكلری ایچون، غایت صمیمی، تصنّعسز، خالصانە و درجۀ ذوقلرینی و او حقائقە قارشو شوقلرینی افادە ایتمك ایچون، خصوصی بر صورتدە یازمشلر. اونڭ ایچون، او تقدیراتلری تقریض نوعندە دگل، طوغریدن طوغری یە، مبالغەسز بر صورتدە، كوردكلری و ذوق ایتدكلری حقیقتی افادە ایتمەلریدر

[اوچنجی سبب] بو ایكی ذات حقیقی طلبەلرمدن و جدّی آرقداشلرمدن.. و خدمت قرآن آرقداشلرم ایچندە طلبەلك و قرداشلق و آرقداشلغڭ اوچ خاصّەسی واركە، بو ایكی ذات اوچندە دە برنجیلگی قزانمشلر.

(برنجی خاصّە) بڭا منسوب هر شیئە ماللری كبی تصاحب ایدییورلر. بر سوز یازیلسە، كندیلری یازمش و تألیف ایتمش كبی ذوق آلییورلر، اللّٰهە شكر ایدییورلر. عادتا جسدی مختلف، روحلر بر حكمندە، حقیقی، معنوی ورثەلردر.

(ایكنجی خاصّە) بتون مقاصد حیاتیە ایچندە اڭ بیوك، اڭ مهم مقصدلری، او نورلی سوزلر واسطەسیلە قرآنە خدمت بیلییورلر. دنیا حیاتنڭ نتیجۀ حقیقیەسنڭ و دنیایە كلمكدەكی وظیفۀ فطریّەلرینڭ اڭ مهمّی، حقائق ایمانیەیە خدمت اولدیغنی تلقّی ایتمەلریدر.

(اوچنجی خاصّە) بن كندی نفسمدە تجربە ایتدیگم و اجزاخانۀ مقدسۀ قرآنیەدن آلدیغم علاجلری، اونلر دە كندی یارەلرینی حسّ ایدوب او علاجلری مرهم صورتندە تجربە ایدییورلر. عین حسّیاتملە متحسّس اولویورلر. و اهل ایمانڭ ایمانلرینی محافظە ایتمك غیرتی، اڭ یوكسك درجەدە طاشیمەلری و اهل ایمانڭ قلبنە كلن شبهات و اوهامدن حاصل اولان یارەلری تداوی ایتمك اشتیاقی، یوكسك بر درجۀ شفقتدە حس ایتمەلریدر

[دردنجی سبب] خلوصی بگ، بنم یگانە معنوی اولادم و مدار تسلّیم و حقیقی وارثم و بر دهای نورانی صاحبی اولاجغی قویًّا محتمل اولان برادرزادەم عبد الرّحمنڭ وفاتندن صوڭرە، خلوصی عینًا یرینە كچوب او مرحومدن بكلەدیگم خدمتی، اونڭ كبی ایفایە باشلامەسیلە و بن اونی كورمدن خیلی زمان اوّل سوزلری یازار ایكن، اونڭ عین وظیفەسی ایلە موظّف بر شخص معنوی بڭا مخاطب اولمشجەسنە، اكثریت مطلقە ایلە تمثیلاتم اونڭ وظیفەسنە و مسلگنە كورە اولمشدر. دیمك اولویوركە، بو شخصی، جناب حق بڭا خدمت قرآن و ایماندە بر طلبە، بر مُعٖین تعیین ایتمشدر. و بن دە بیلمەیەرك اونڭلە اونی كورمدن اوّل قونوشویورمشم و درس ویرییورمشم.

صبری ایسە، فطرتًا بندە موجود خاص بر نشان وار. بتون كزدیگم یردە كیمسەدە كورمدم. صبریدە عین نشان فطری وار. بتون طلبەلرم ایچندە، قرابت نسلیەدن داها زیادە قرابت كندندە حسّ ایتمش. و شو حوالیدە اڭ آز امید ایتدیگم و او دە كیچ اویاندیغی حالدە اڭ ایلری كیتدیگی، بر اشارتدركە، او دە بر خلوصئ ثانیدر، منتخبدر. جناب حق طرفندن بڭا طلبە و خدمت قرآندە آرقداش تعیین ایدیلمشدر.

[بشنجی سبب] بن كندی شخصمە عائد تقدیرات و مدحی قبول ایتمم. چونكە، معنًا بیوك ضرر كوردم. اونڭ ایچون شخصمە قارشو تقدیرات، فخر و غرورە مدار اولدیغی ایچون شدّتلە نفرت ایدوب قورقویورم. فقط قرآن حكیمڭ دلّالی و خدمتكاری اولمقلغم جهتندن و او وظیفۀ قدسیە نقطەسندە تقدیر و مدح بڭا عائد اولمایوب، نورلی سوزلرە و بلكە طوغریدن طوغری یە حقائق ایمانیەیە و اسرار قرآنیەیە عائد اولدیغی ایچون مفتخرانە دگل، جناب حقّە قارشو متشكّرانە قبول ایدییورم.

ایشتە بو ایكی شخص، بو حقیقتی هركسدن زیادە آڭلادقلری ایچون، اونلر بیلمەیەرك وجدانلرینڭ سوقی ایلە رسالۀ نور حقّندە یازدقلری تقدیرات و مدحلرینڭ، رسالۀ نور اجزالری ایچندە درج ایدیلمەیە سبب اولمشدر. جناب حق بونلرڭ امثالنی زیادە ایتسین و اونلری دە موفّق ایتسین و طریق حقدن آییرماسین. آمین.

اَللّٰهُمَّ وَفِّقْنَا وَاِیَّاهُمَا وَاَمْثَالَهُمَا مِنْ اِخْوَانِنَا لِخِدْمَةِ الْقُرْاٰنِ وَالْاٖیمَانِ كَمَاتُحِبُّ وَتَرْضٰی بِحَقِّ مَنْ اَنْزَلْتَ عَلَیْهِ الْقُرْاٰنَ عَلَیْهِ اَفْضَلُ الصَّلَاةِ وَاَتَمُّ التَّسْلٖیمَاتِ مَا اخْتَلَفَ الْمَلَوَانِ وَمَا دَارَ الْقَمَرَانِ

سعید النّورسی

للّٰە الحمد خلوصی، صبرینڭ آرقەسندە پك چوق خلوصی، صبری امدادیمە یتیشدیلر. مقدّمەدە یازیلدیغی كبی خلوصی و صبرینڭ فقرەلرینە منحصر قالمدی. اوتەكی خلوصیلر و صبریلر، الحق یگرمی یدنجی مكتوبی چوق زنكین و رنكین و یوكسك و كنیش بر صورتە چویردیلر. جناب حق اونلردن راضی اولسون. و خدمت قرآنیەدە موفّق أیلەسین. آمین.

س ع

[یگرمی سكزنجی مكتوبڭ یدنجی مسئلەسی]

بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖیمِ ٭قُلْ بِفَضْلِ اللّٰهِ وَبِرَحْمَتِهٖ فَبِذٰلِكَ فَلْیَفْرَحُوا هُوَ خَیْرٌ مِمَّا یَجْمَعُونَ

شو مسئلە [یدی اشارت] در.

[برنجی اشارت] تحدیث نعمت صورتندە برقاچ سرّ عنایتی اظهار ایدن [یدی سببی] بیان ایدرز.

[برنجی سبب] اسكی حرب عمومیدن اوّل و اوآئلندە، بر واقعۀ صادقەدە كورویورمكە، آرارات طاغی دینیلن مشهور اگری طاغڭ آلتندەیم. بردن او طاغ مدهش انفلاق ایتدی. طاغلر كبی پارچەلری دنیانڭ هر طرفنە طاغیتدی. او دهشت ایچندە باقدمكە، مرحوم والدەم یانمدەدر. دیدم: آنا، قورقما! جناب حقّڭ امریدر. او رحیمدر و حكیمدر. بردن او حالتدە ایكن باقدمكە، مهم بر ذات بڭا آمرانە دییوركە: اعجاز قرآنی بیان ایت! اویاندم، آڭلادمكە، بر بیوك انفلاق اولاجق. او انفلاق و انقلابدن صوڭرە، قرآن اطرافندەكی سورلر قیریلاجق. طوغریدن طوغری یە قرآن كندی كندینە مدافعە ایدەجك. و قرآنە هجوم ایدیلەجك. اعجازی، اونڭ چلیك بر زرهی اولاجق. و شو اعجازڭ بر نوعنی شو زماندە اظهارینە، حدّیمڭ فوقندە اولارق بنم كبی بر آدم نامزد اولاجق. و نامزد اولدیغمی آڭلادم. مادام اعجاز قرآنی بر درجە بیان، سوزلرلە اولدی. البتە او اعجازڭ حسابنە كچن و اونڭ رشحاتی و بركاتی نوعندن اولان خدمتمزدەكی عنایاتی اظهار ایتمك، اعجازە یاردیمدر و اظهار ایتمك كركدر.

[ایكنجی سبب] مادام قرآن حكیم مرشدیمزدر، استادیمزدر، اماممزدر. هر بر آدابدە رهبریمزدر. او كندی كندینی مدح ایدییور. بز دە اونڭ درسنە اتّباعًا اونڭ تفسیرینی مدح ایدەجگز. هم مادام یازیلان سوزلر اونڭ بر نوع تفسیریدر. و او رسالەلركە، حقائق قرآنیەنڭ مالیدر و حقیقتلریدر. و مادام قرآن حكیم اكثر سورەلردە، خصوصًا [الٓرٰ] لردە، [حٰمٓ] لردە، كندی كندینی كمال حشمتلە كوسترییور. كمالاتنی سویلەیور. لایق اولدیغی مدحی كندی كندینە ایدییور. البتە سوزلردە انعكاس ایتمش قرآن حكیمڭ لمعات اعجازیەسندن و او خدمتڭ مقبولیتنە علامت اولان عنایات ربّانیەنڭ اظهارینە مكلّفز. چونكە او استادیمز اویلە ایدر. و اویلە درس ویرر.

[اوچنجی سبب] سوزلر حقّندە تواضع صورتندە دیمییورم، بلكە بر حقیقتی بیان ایتمك ایچون دیرمكە: سوزلردەكی حقائق و كمالات بنم دگل، قرآنڭدر. و قرآندن ترشّح ایتمشدر. حتّی اوننجی سوز، یوزر آیات قرآنیەدن سوزولمش بعض قطراتدر. سائر رسالەلر دخی عمومًا اویلەدر. مادام بن اویلە بیلییورم. و مادام بن فانی یم، كیدەجگم. البتە باقی اولاجق بر شی و بر اثر، بنملە باغلانمامق كركدر و باغلانماملی. و مادام اهل ضلالت و طغیان، ایشلرینە كلمەین بر اثری، اثر صاحبنی چوروتمكلە اثری چوروتمك عادتلریدر. البتە سمای قرآنڭ ییلدیزلریلە باغلانان رسالەلر، بنم كبی چوق اعتراضاتە و تنقیداتە مدار اولابیلن و سقوط ایدەبیلن چوروك بر دیرك ایلە باغلانماملی.

هم مادام عرف ناسدە بر اثردەكی مزایا، او اثرڭ مصدری و منبعی ظن ایتدكلری مؤلّفنڭ اطوارندە آرانیلییور. و بو عرفە كورە او حقائق عالیەیی و او جواهر غالیەیی كندم كبی بر مفلسە و اونلرڭ بیڭدە برینی كندندە كوسترەمەین شخصیتمە مال ایتمك، حقیقتە قارشو بیوك بر حقسزلق اولدیغی ایچون، رسالەلر كندی مالم دگل، قرآنڭ مالی اولارق و قرآنڭ رشحات مزیّاتنە مظهر اولدقلرینی اظهار ایتمەیە مجبورم. اوت، لذّتلی اوزوم صالقیملرینڭ خاصیتلری، قورو چوبوغندە آرانیلماز. ایشتە بن دە، اویلە بر قورو چوبوق حكمندەیم.

[دردنجی سبب] بعضًا تواضع، كفران نعمتی استلزام ایدییور. بلكە كفران نعمت اولور. بعضًا دە تحدیث نعمت، افتخار اولور. ایكیسی دە ضرردر. بونڭ چارۀ یگانەسیكە، نە كفران نعمت چیقسین، نە دە افتخار اولسون. مزیت و كمالاتلری اقرار ایدوب، فقط تملّك ایتمەیەرك، منعم حقیقینڭ اثر انعامی اولارق كوسترمكدر.

مثلا، ناصلكە مرصّع و مزیَّن بر البسۀ فاخرەیی بری سڭا كییدیرسە و اونڭلە چوق كوزللشسەڭ، خلق سڭا دیسە: ما شٓاء اللّٰه، چوق كوزلسڭ. چوق كوزللشدڭ. اگر سن تواضعكارانە دیسەڭ: حاشا، بن نەیم؟ هیچ. بو نەدر؟ نرەدە كوزللك؟ او وقت كفران نعمت اولور. و حلّەیی سڭا كییدیرن ماهر صنعتكارە قارشو حرمتسزلك اولور.

اگر مفتخرانە دیسەڭ: اوت، بن چوق كوزلم. بنم كبی كوزل نرەدە وار؟ بنم كبی برینی كوستریڭز. او وقت، مغرورانە بر فخردر.

ایشتە فخردن، كفراندن قورتولمق ایچون دیمەلیكە: اوت، بن كوزللشدم. فقط كوزللك لباسڭدر. و طولاییسیلە لباسی بڭا كییدیرنڭدر. بنم دگلدر.

ایشتە بونڭ كبی بن دە سسم یتیشسە، بتون كرۀ ارضە باغیرارق دیرمكە: سوزلر كوزلدرلر، حقیقتدرلر. فقط بنم دگلدرلر. قرآن كریمڭ حقائقندن تلمّع ایتمش شعاعلردر. [وَمَا مَدَحْتُ مُحَمَّدًا بِمَقَالَتٖی وَلٰكِنْ مَدَحْتُ مَقَالَتٖی بِمُحَمَّدٍ] دستوریلە دیرمكە: [وَمَا مَدَحْتُ الْقُرْاٰنَ بِكَلِمَاتٖی وَلٰكِنْ مَدَحْتُ كَلِمَاتٖی بِالْقُرْاٰنِ] یعنی قرآنڭ حقائق اعجازینی بن كوزللشدیرەمدم. كوزل كوسترەمدم. بلكە قرآنڭ كوزل حقیقتلری بنم تعبیراتلریمی دە كوزللشدیردی، علویلشدیردی.

مادام بویلەدر. حقائق قرآنڭ كوزللگی نامنە، سوزلر نامندەكی آیینەلرینڭ كوزللكلرینی و او آیینەدارلغە ترتّب ایدن عنایات الٰهیەیی اظهار ایتمك، مقبول بر تحدیث نعمتدر

[بشنجی سبب] چوق زمان اوّل بر اهل ولایتدن ایشیتدمكە، او ذات اسكی ولیلرڭ غیبی اشارتلرندن استخراج ایتمش و قناعتی كلمشكە، شرق طرفندن بر نور ظهور ایدەجك، بدعەلر ظلماتنی طاغیتاجق! بن بویلە بر نورڭ ظهورینە چوق انتظار ایتدم و ایدییورم. فقط چیچكلر بهاردە كلیر. اویلە قدسی چیچكلرە زمین حاضر ایتمك لازم كلیر. و آڭلادقكە، بو خدمتمزلە او نورانی ذاتلرە زمین احضار ایدییورز.

مادام كندیمزە عائد دگل، البتە سوزلر نامندەكی نورلرە عائد اولان عنایات الٰهیەیی بیان ایتمكدە مدار فخر و غرور اولاماز. بلكە مدار حمد و شكر و تحدیث نعمت اولور.

[آلتنجی سبب] سوزلرڭ تألیفی واسطەسیلە قرآنە خدمتمزە بر مكافات عاجلە و بر واسطۀ تشویق اولان عنایات ربّانیە بر موفّقیتدر. موفّقیت ایسە اظهار ایدیلیر. موفّقیتدن كچسە، اولسە اولسە بر اكرام الٰهی اولور. اكرام الٰهی ایسە، اظهاری بر شكر معنویدر. اوندن دخی كچسە، اولسە اولسە هیچ اختیاریمز قاریشمدن بر كرامت قرآنیە اولور. بز مظهر اولمشز. بو نوع اختیارسز و خبرسز كلن بر كرامتڭ اظهاری ضررسزدر. اگر عادی كراماتڭ فوقنە چیقسە، او وقت اولسە اولسە قرآنڭ اعجاز معنویسنڭ شعلەلری اولور.

مادام اعجاز اظهار ایدیلیر. البتە اعجازە یاردیم ایدنڭ دخی اظهاری، اعجاز حسابنە كچر. هیچ مدار فخر و غرور اولاماز. بلكە مدار حمد و شكراندر

[یدنجی سبب] نوع انسانڭ یوزدە سكسانی اهل تحقیق دگلدركە، حقیقتە نفوذ ایتسین و حقیقتی حقیقت طانییوب قبول ایتسین. بلكە صورتە، حسن ظنّە بناءً، مقبول و معتمد انسانلردن ایشیتدكلری مسائلی تقلیدًا قبول ایدرلر. حتّی قوّتلی بر حقیقتی ضعیف بر آدمڭ ألندە ضعیف كورور. و قیمتسز بر مسئلەیی قیمتدار بر آدمڭ ألندە كورسە، قیمتدار تلقّی ایدر. ایشتە اوڭا بناءً، بنم كبی ضعیف و قیمتسز بر بیچارەنڭ الندەكی حقائق ایمانیە و قرآنیەنڭ قیمتنی، اكثر ناسڭ نقطۀ نظرندە دوشورمەمك ایچون بالمجبوریە اعلان ایدییورمكە، اختیاریمز و خبریمز اولمادن، بریسی بزی استخدام ایدییور. بز بیلمەیەرك بزی مهم ایشلردە چالیشدیرییور. دلیلمز دە شودركە، شعوریمز و اختیاریمزدن خارج بر قسم عنایاتە و تسهیلاتە مظهر اولویورز. اویلە ایسە، او عنایتلری باغیرارق اعلان ایتمەیە مجبورز. ایشتە كچمش یدی اسبابە بناءً [كلّی برقاچ عنایت ربّانیەیە ] اشارت ایدەجگز.

[برنجی اشارت] یگرمی سكزنجی مكتوبڭ سكزنجی مسئلەسنڭ برنجی نكتەسندە بیان ایدیلمشدركە، توافقاتدر. ازجملە، معجزات احمدیەؐ مكتوباتندە، اوچنجی اشارتندن تا اون سكزنجی اشارتنە قدر آلتمش صحیفە، خبرسز، بیلمەیەرك، بر مستنسخڭ نسخەسندە ایكی صحیفە مستثنا اولمق اوزرە متباقی بتون صحیفەلردە كمال موازنتلە، ایكی یوزدن زیادە (رسول اكرم علیە الصّلاة والسّلام ) كلمەلری بربرینە باقییورلر. كیم انصاف ایلە ایكی صحیفەیە دقّت ایتسە، تصادف اولمدیغنی تصدیق ایدەجك. حالبوكە تصادف، اولسە اولسە بر صحیفەدە كثرتلی امثال كلمەلری بولونسە، یاری یاری یە توافق اولور. آنجق بر ایكی صحیفەدە تمامًا توافق ایدەبیلیر. او حالدە بویلە عموم صحیفەلردە (رسول اكرم علیە الصّلاة والسّلام ) كلمەسی ایكی اولسون، اوچ اولسون، درت اولسون ویا داها زیادە اولسون، كمال میزان ایلە بربرینڭ یوزینە باقسە، البتە تصادف اولمسی ممكن دگلدر. هم سكز آیری آیری مستنسخڭ بوزامدیغی بر توافقڭ، قوّتلی بر اشارت غیبیە ایچندە اولدیغنی كوستریر.

ناصلكە اهل بلاغتڭ كتابلرندە بلاغتڭ درجاتی بولوندیغی حالدە، قرآن حكیمدەكی بلاغت، درجۀ اعجازە چیقمش. كیمسەنڭ حدّی دگلكە اوڭا یتیشسین. اویلە دە، معجزات احمدیەنڭؐ بر آیینەسی اولان اون طقوزنجی

مكتوب و معجزات قرآنیەنڭ بر ترجمانی اولان یگرمی بشنجی سوز و قرآنڭ بر نوع تفسیری اولان رسالۀ نور اجزالرندە توافقات، عموم كتابلرڭ فوقندە بر درجۀ غرابت كوسترییور. و اوندن آڭلاشیلییوركە، معجزات قرآنیە و معجزات احمدیەنڭؐ بر نوع كرامتیدركە، او آیینەلردە تجلّی و تمثّل ایدییور.

[ایكنجی اشارت] خدمت قرآنیەیە عائد عنایات ربّانیەنڭ ایكنجیسی شودركە: جناب حق، بنم كبی قلمسز، یاریم امّی، دیار غربتدە كیمسەسز، اختلاطدن منع ایدیلمش بر طرزدە.. قوّتلی، جدّی، صمیمی، غیّور، فداكار و قلملری برر الماس قیلیچ اولان قرداشلری بڭا معاون احسان ایتدی. ضعیف و عاجز اوموزیمە چوق آغیر كلن وظیفۀ قرآنیەیی، او قوّتلی اوموزلرە بیندیردی. كمال كرمندن یوكمی خفیفلشدیردی. او مبارك جماعت ایسە، خلوصینڭ تعبیریلە تلسز تلغرافڭ آخذەلری حكمندە.. و صبرینڭ تعبیریلە نور فابریقەسنڭ الكتریكلرینی یتیشدیرن ماكینەلر حكمندە، آیری آیری مزیتلری و قیمتدار مختلف خاصیتلریلە برابر.. یینە صبرینڭ تعبیریلە بر توافقات غیبیە نوعندن اولارق، شوق و سعی و غیرت و جدّیتدە بربرینە بڭزر بر صورتدە، اسرار قرآنیەیی و انوار ایمانیەیی اطرافە نشر ایتمەلری و هر یرە ایریشدیرمەلری.. و شو زماندە، یعنی حروفات دگیشمش، مطبعە یوق، هركس انوار ایمانیەیە محتاج اولدیغی بر زماندە و فتور ویرەجك و شوقی قیراجق چوق اسباب واركن، بونلرڭ فتورسز، كمال شوق و غیرتلە بو خدمتلری، طوغریدن طوغری یە بر كرامت قرآنیە و ظاهر بر عنایت الٰهیەدر.

اوت، ولایتڭ كرامتی اولدیغی كبی، نیّت خالصەنڭ دخی كرامتی واردر. صمیمیّتڭ دخی كرامتی واردر. باخصوص للّٰه ایچون اولان بر اخوّت دائرەسندەكی قرداشلرڭ ایچندە، جدّی، صمیمی تساندڭ چوق كرامتلری اولابیلیر. حتّی شویلە بر جماعتڭ شخص معنویسی بر ولیّ كامل حكمنە كچەبیلیر. عنایاتە مظهر اولور. ایشتە ای قرداشلرم و ای خدمت قرآندە آرقداشلرم! بر قلعەیی فتح ایدن بر بولوگڭ چاووشنە بتون شرفی و بتون غنیمتی ویرمك، ناصل ظلمدر، بر خطادر. اویلە دە شخص معنویڭزڭ قوّتیلە و قلملریڭز ایلە حاصل اولان فتوحاتدەكی عنایاتی، بنم كبی بر بیچارەیە ویرەمزسڭز. البتە بویلە مبارك بر جماعتدە، توافقات غیبیەدن داها زیادە قوّتلی بر اشارت غیبیە وار و بن كورویورم. فقط هركسە و عمومە كوسترەمییورم.