
SAYFA 279
[236]
[Hulûsî-i Sânî Mehmed Sabrî’nin mühim bir fıkrasıdır]
Üstâd-ı âlî kadrim Efendim Hazretleri,
Bu def‘aki ıyd-i fıtır ziyaretiyle teşerrüfümde bir hediye bekliyordum. Avdetimizde Alî Efendi kardeşimizden fevka’l-matlûb hediye ve onu müteâkib Kerâmet-i Aleviye, iktisâd-ı şer‘iye ve ihlâsât-ı Kur’âniye ve ahlâkiye ve müdâfaât-ı şahsiye ve ma‘neviye risâle-i ferîdelerini aldım. Bayramlık bir hediye ümîd ederken, bu ayın her gününe hesabsız hediyeler kıymetinde birer hediye ihsân kılındı.
Kalbim nûrlara, rûhum sürûrlara müstağrak olunca, bu âsâr-ı güzîde hakkında müteşekkirâne bir şeyler yazmak için kalemim lisanımı tazyîk ediyor. Lisânımda ne söylense, behtimiz tam takdîr edilemez. Evvelâ Kemâl-i acz ve medyûn-u şükrânlığımı yaz diyor ve yazdırıyor. Sâniyen İktisâd kelimesi evvelce kulağıma girdikçe, lafz-ı kelimeden başka kelime-i iktisâdın medlûlu nedir, muktezeyâtı nedir, derk edilemiyordu. Bihamdihî Teâlâ her bir nüktesinde yetmiş remizli hikmet bulunan yedi nükteyi hâvî iktisâd mecelle-i şer‘iyesinin irşâdât ve îkāzâtıyla, iktisâdın ma‘nâ-yı hakîkîsinin ne demek olduğunu anladım. Bu derse hakîkaten çok muhtâç idik. Birçok mü’minlerle beraber öğrenip hemen tatbîke başladım ve dedim: Yâ Hazret-i Üstâd خُدَا اَزْشُمَا رَاضٖی بَادْ
Cenâb-ı Erhamü’r-râhimîn ne zaman hâricî tehâcüm ve tecâvüzât baş gösterse, Beşîr ve Kerîm ism-i Celîlinin tecellîsi ile nesl-i risâlet meâbinden bulunan ve فَجَدّٖی رَسُولُ اللّٰهِ اَعْنٖی مُحَمَّدًا nazm-ı hakîkat-feşân ile nâzdârâne ulviyetini i‘lân eden Hazret-i Gavs-ı A‘zam ks Hazretleri’nin sarîh haber-i beşâretiyle ve bunu te’kîd ve te’yîden cedd-i eşrefi Hazret-i Alî kerremallâhü vecheh hazretlerinin de hâs bir hitâbı ve muhâtabların da aynı emel ve gāyede sarf-ı mesâî etmeleriyle beraber emârât-ı adîde ve kaviye ve alâim-i sarîha ve vâzıha ile risâletü’l-envâr hey’etini tebrîk ve tebşîr etmeleri وَاللّٰهُ یَعْصِمُكَ ilâ âhir sırrıyla sanki اِنَّمَاحِزْبُ الْقُرْاٰنِ مَعْصُومٌ فَهٰٓؤُلَٓاءِ فُلَانٌ وَفُلَانٌ ma‘lûm derecesinde kanâat-bahş bir kaziyedir.
Ma‘lûm-u fâzılâne-i üstâdâneleri olduğu vecihle, o mülhidler gayz ve intikamlarını o Resûl-ü Zîşân Aleyhissalavâtü’r-rahmân Efendimiz Hazretlerinin âlinden ve veresesinden almak istiyorlar; fakat Cenâb-ı Ahkemü’l-Hâkimîn hizbü’l-Kur’ân’a beşâret
SAYFA 280
sayfasını açtığı gibi وَاللّٰهُ عَزٖیزٌ ذُو انْتِقَامٍ sırrıyla onlardan da intikām alacak. Zîrâ kendi i‘dâm kararını kendi götüren bir cânî gibi, maksad ve gayeleriyle taban tabana zıd bulunan mücelledü’l-envârı, hem kısmen açık olduğu hâlde cihât-ı erbaaya irsâl ve îsâline Cenâb-ı Kādir-i Mutlak Hazretleri’nin Hazret-i Mûsâ aleyhisselâm’a muvakkat bir müddetde firavun’u teshîr buyurduğu gibi onları teshîr etmesi, bir alâmet-i muvaffakiyet ve zaferdir. Ol Cenâb-ı Rabbü’l-İzzet Hazretlerine hesabsız hamd ve şükür olsun.
İhlâs hakkında çok azîm ve son derece ehemmiyetli bir ders-i Kur’ânî’yi takdîm ve tefhîm ile; riyâ, rekābet, kıskançlık gibi müzmin ve müz‘ic ve mühlik emrâz-ı rûhiyenin eczâ-yı cesed-i mü’minde, her bir zerresi lütf-u Bârî ile hedm ve kal‘ edip kurutan ve yekdiğeriyle çok münâsebetdâr bulunan ve ehl-i îmânı a‘lâ-yı illiyyîne çıkarmak için iki kanat mesâbesinde bulunan iki lem‘a-i hâlisaları da mütâlaa ve istinsâh ettim. Rabbime şükürler olsun, hissemi aldım. Fakat âsâr-ı Kur’âniye ve nûrâniyeden oldukları cihetle daha bir çok hakāik ve hikmet-i hafiyenin mündemic bulunduğunu tasdîk ve i‘tirâfla dedim.
Üstâd-ı âlî şânımız, Risâle-i Nûr ismiyle müsemmâ, dokuz seneden beri her birerlerimiz için inşâ buyurmuş oldukları sarây-ı îmânı bugün ta‘bîri câiz ise, bir badana ve bazı yerlerinde mürûr-u eyyâmla çatlaklık ve şitâ ve dalâletin şiddet ve dehşetiyle hücûm ve savleti ânında en ileri dereceye varan burûdetin dâhil-i sarâya nüfûz edip, nâkâbil-i tedâvi ve telâfî cerîhalar ve zararlar tevlîd etmemesi için îrâd buyurulan bu gibi bir derse, bizler cidden eşedd-i ihtiyâcla muhtaçtık. Zîrâ bizler acz ve zaafımızı düşünerek eyyâm ve ahvâlin sûret-i berrâklığına aldanarak, ne sarây-ı ma‘nevîmizde ve ne de kisve-i cismimizde bir mühimmât tedârik etmeyerek lâkaydâne bulunuyorduk. Şu mübârek Lem‘aların nûrlarıyla gaflet perdeleri yırtılarak, havanın fırtınalı ve ateşîn çok tehlikeli ve pek zulmetli olduğunu anlayarak, şu lem‘anın tavsiyesi vechiyle vücûduma bir abâ ve kalbime bir gıda ve gözüme bir fener ettim. Bu vesâyâ arasında, Ey kardeşlerim hitâb-ı müşfikāne ve nidâ-yı mütevâziânelerini okuyup işittikçe, Lebbeyk, yâ Hazret-i Üstâd, سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا icâbet-i kemterânemle Rabbime ma‘lûm olan daavâtta bulundum.
SAYFA 281
İşârât-ı Selâse nâmıyla müsemmâ es-seyfü’l-meslûl tesmiye ettiğim risâle-i ferîdelerinde, nâkâbil-i inkâr hakāik-i mürûde ve müdâfaât-ı vâkıaya karşı kimsenin şakk-ı şefe etmeye mecâli bulunmadığı pek vâzıh ve gāyet sarîh ve delâil-i kat‘iye ile müsbet müddeâsıyla sâbit ve yektâlığıyla imtiyâz etmiş bir fıkra-i hakîkattir. Bu eserde eski üstâd ta‘bîrini asıl üstâd nâm-ı âlîsine kalb ederek diyorum: Asıl Üstâdımın şu ve şuna mümâsil haklı ve hakîkatli müdâfaâtı tam yerindedir. Bu haklı beyânât-ı hârika bütün rûhlara ve bilhassa rûh-u fakîrâneme çok zevkli ve hoş geliyor. Me’zûniyet alsam çoklara göstereceğim. Hâlik-ı A‘zam’a hesabsız şükürler olsun ki, bizim gibi kusûrlu, hatâlı, âciz kullarına ihsân-ı ale’l-ihsân olarak, bir cisimde iki üstâd ihsân buyurdu. Diğer Üstâdımız ma‘rifet-i İlâhiye ve mesâil-i îmâniyeyi ta‘lîm eder. Asıl Üstâdımız celâliyle ittisâf eder. A‘dâya karşı zırhlı mücâhid-i îmân ve yeni Üstâdımız hilmiyetle ittisâf eder, yârân-ı ehl-i îmân oluruz.
Azîz ve muhterem Üstâdım, şimdiye kadar kıymetdâr ve ma‘nîdâr ve cihân-değer lâyuad eser-i girân-bahâlarınızla binler yabânî ve meyvesiz ağaçları semeredâr eşcâra hakāik-i Kur’âniye aşısıyla aşıladınız ve hatta koca hamam kütüklerini şem‘alandırıp mahsûldâr bir hâlete ifrâğ buyurdunuz. Sa‘yiniz meşkûr olsun. Âmîn
Talebeniz
Hulûsî-i Sânî
M S
[237]
[Büyük Hâfız Zühdü’nün Risâle-i Nûr niyetiyle Risâle-i Nûr’un bir nâşirine dâir bir fıkrasıdır]
Üstâd-ı Ekremim,
Cenâb-ı Hakk biz Risâle-i Nûr şâkirdlerinin irşâd ve ihlâsı, ehl-i dünyânın ikrâh ve gayzını, her iki tarafın iyiliği olmak üzere bin türlü mihnet ve meşakkat-i garâib-i hâl göstere göstere, tâ Kürdistan’dan efendimi Isparta vilâyetinin halkına göndermiştir. Buradaki çektiğiniz mihnet ve meşakkat, a‘dânın hücûmu hep biz yüzündendir. Fakat ehl-i dünyâ şahs-ı âlînize ihânet etmişler ise de, Risâle-i Nûr Şâkirdlerine çok büyük lütufta bulundular ve bulunmuşlardır. Onlar da efendimizi Risâle-i Nûr şâkirdleri gibi görse ve bilseler idi, biz âcizlere efendim düşer mi ve düşürürler mi idi
SAYFA 282
Mülâkāt olabilmek kābil olabilir mi idi? Hidâyet yolu gösterici lem‘aları yazmaya, hem sohbet olmaya muvaffak olunabilir mi idi? Onun için bendeniz onlara da Allâh’ın hidâyeti yetişip, an karîb irşâda muhtâç bulunduklarını Rabbim bildirsin diye duâcıyım.
Şu hâlde efendimiz’e lütuf buyurulan mücevherât-ı Kur’ân-ı Hakîm’in hakāik ve dekāik tohumunun zirâat tarlası Isparta vilâyetinde meskûn ahâlinin kalbi demek olur. Me’mûr edildiğiniz vazîfe nihâyet bulmamış olmalı ki, Rûhu’l-Beyân sâhibi İsmâîl Hakkı’nın söylediği nazmında Gül açılmaz gülistân olmayınca dediği gibi, açılmıyorsunuz. Açıyoruz, söyletiyoruz, söylettiriyoruz. Her tarafa îcâb ettikçe yedinizdeki mahfûz mücevherâtı neşretmedikçe me’muriyetinize nihâyet verilmeyecektir. Derdimizin büyüklüğünü dermanımıza gönderilen Efendimin fazl u kemâlinden anlıyorum
Hâfız Zühdü
[238]
[Büyük Hâfız Zühdü’nün Risâle-i Nûr niyetiyle Üstâdı hakkında hüsn-ü zannına binâen yazdığı bir fıkrasıdır]
Ne bahtiyar yaratmış yaradan seni
Kendine numûne etmeyen, delidir deli
Cenâb-ı Hak lutf etmiş, göndermiş bize
İnsaf edelim, kendinize gelin ahâli
Kahyası değilim, o işini görmüş
Ölmezden evvel kendisi ölmüş
Zem, meth âna lâzım değildir
Hakîkati o çok güzel görmüş
Gördüğü hakîkati göstermek ister
Zihnini işgāl ettiği hep bu teşvişler
SAYFA 283
Islah-ı halka vücûd hasretmiş
Gece gündüz Allâh’tan te’sîrini diler
Hakîkat yaratmış numune-i nev-i beşer
Nefsin hastalıklarını nefisten çeker
Kabahat görmez, setreder geçer
İstimsak edeni cennete çeker
Cismi dünyada, âhiret işi
Var mı kendine benzer söyleyen bir kişi
İsmi müsemmâda dâhil Bedîüzzamân EnNursi
İki cihânda ayırmaz Zühdü müflisi
Beni kendine yâr et, diye yalvardım
Hem gözünden öptüm, kabûl dedi kandım
Hâfız Alî Efendi'ye tezkere yazdı
Uhuvvet defterine geçtiğimi inandım
Bu fırsat her zaman elimize geçmez
Nedâmet ederiz, fayda etmez
Şimendiferin hareketi belli değildir
Biletsiz insanı hem kabûl etmez
Halka duâcıyım hep var olsunlar
Söylediğim haktır kulağa koysunlar
Gösterdiğim tabip uzakta değil
Derdin dermânıdır gidip bulsunlar
SAYFA 284
Ben de dertli idim, dermanımı buldum
Nasihatlerinin çoğunu kulağıma koydum
Gün-be-gün derdim sıhhat bulmakta
Tabip hazıktır diye dellâl oldum Hâşiye
Vereme tutulmuş bütün insanlar
Tabip gönderilmiş kendilerini arar
Darb-ı mesel olmuştur
Tâli'i yâver olanın yarasını yârî sarar
Yaşım elli yedi her şeyden geçtim
Mevcut eşyâdan iyisini seçtim
Himmeti var olsun, çok himmet etti
Kûşe-i vahdeti ihtiyâr ettim
Vezinsiz, mevzunsuz biraz söyledim
Dinlenir diye gönlümü eğledim
Aruz ilmiyle alâkam yoktur
Okuyana cehlimi izhâr eyledim
Hâfız Zühdü
SAYFA 285
[239]
[Doktor Abdulbâkî’nin fıkrasıdır]
Feyiz-yâb, fazîletli, muhterem Üstâdım Efendim Hazretleri,
Yirmi beş devâyı mücmel, bu def‘a te’lîf-i âlîlerini istinsâh eylediğim Risâle-i Nûr hakkında bendenize te’sîr ettiği aşı, doğrudan doğruya fikir, kalb ve rûhuma bir iksîr-i şâfî olarak te’sîr eden aşının tereşşuhâtı, bir havuz teşkîl eylediği cihetle, işbu havuzun setlerini açmak, tereşşuhâtı seyelân-ı tabiîsine koymak bir mes’ele olmuştur ki, yirmi beş devâyı sath-ı arz üzerinde maddiyyûn yirmi beş bin hekim-i anglüsyon bir araya toplansa, bunları toplamak için yirmi beş bin lira sarf etmek isteyen milyoner bir fabrikatör, otuz altı sahîfelik Risâle-i Nûr’un vereceği ma‘lûmâtı ve hastanın maddî ve ma‘nevî rûhî gıda ve teselli ve tedâviyi bu Risâle-i Nûr kadar veremez.
Eceli yakın bir hastaya maddî bir takım tedâbîr ittihâz ile röntgen ve elektrik hekimi ve kimyevî ilaçların te’sîri muvakkat olduğu, nihâyet te’sîrinin adem-i icrâsıyla kat‘î ölüm hasta hakkında vâki‘ olacağı fennen ta‘yîn etmesiyle, hey’et-i mezkûrenin dağılması ve tedâbîr ve ilaçların ecele faydası olmadığını bilen maddiyyûn doktorlar, Sâni‘-i Hakîm’in yolcusudur derler.
Mâdem zevilhayat için er ve geç yolculuk var. Yolun zorluğunu ve karanlığın zulmetini bilen ehl-i îmân için bir nûr aramak çâresi var. O nûru intişâr eden, saâdet-i ebediye için hazırlık öğreten, Kur’ân-ı Hakîm’in dellâlı ve Resûl-ü Ekrem Aleyhissalâtü Vesselâm’ın sünnet-i seniyesinin yardımcısı olan Üstâdım Efendim Hazretlerinin bu def‘a te’lîf ettikleri risâlede, hastalığa mübtelâ olanların derecesine göre amel-i sâlihlerinin artması, seyyiâtlarının azalacağı ve bilhassa hastanın âfiyeti giderek, Allah’dan gelen hastalığa şükreden, sabreden bir mü’min kardeşin çektiği azâb ve işkence bir ecir mukābili olduğu, bir keffâretü’z-zünûb olduğunu âyet-i celîle ve hadîs-i sahîh ile kat‘î olarak isbat eden böyle bir allâmenin neşriyâtına inanmamak, Allâh’ın emrine inanmamaktır.
Biz ümmîlere, Arabca okumasını bilmeyen ve ibâreleri anlamayan biz câhillere Allâh’ın emirlerini öğretmekle mükellef ve farz-ı aynı îfâ etmesiyle müdâvim ve sünnet-i seniyeyi îzâh ve ameli icrâsını aşılayan Üstâdımıza, Rabbim uzun ömür ihsânıyla hizmet-i Kur’ân ve sırr-ı îmân hakkındaki vazîfesine muvaffakiyetini Rabbimden temennî ediyorum.
SAYFA 286
Cismimin zamanınıza yetişmesiyle, rûhumun Üstâdımdan terbiye almış olmasıyla, Rabbime hamd ü senâ ve şükürlerimi her an secdelerle niyâz ediyorum. Vâki‘ olan kusurumun affıyla duânıza muhtâç bulunduğumu arz eylerim Efendim Hazretleri.
Abdülbâkî
[240]
[Ehl-i dünyânın Risâle-i Nûr sâhibi hakkındaki asılsız üç vehimleri münâsebetiyle bir kardeşimizin ettiği suâline karşı Re’fet, Husrev, Rüşdü, Bekir ve Süleymân’ın verdikleri cevâb ve fıkralarıdır]
Üstâdımız Barla’da kimsesiz kaldığı için mütâlaa edecek kitapları olmadığından, dünyadan ümîdini kesip, âhiret noktasında, îmân cihetinde kendi nefsiyle olan mükâlemelerini, düşündüklerini çok def‘a Ey nefsim, Ey nefsim diye kaleme almış. Ne vakit o vaz‘iyetten, o belâdan kurtuldu, buraya geldi. Altı ay zarfında oradaki altı gün kadar bir şey yazmadı. Zâten neşriyât yapmıyor. Ancak kendi nefsi için nota nev‘inde kayıd ettiği mesâili, îmân cihetinde vesveseye düşmüş bazı hâs dostlarının istemelerine binâen, güçlükle onlar alıp mütâlaa ediyorlar. Yazdığı en mühim bir eseri bir müdür, vesveseli ve onun hakkında muannid bir vâliye şikâyet tarzında vermiş. O muannid vâli tedkîkātında, Bu eserde ve bunun neşriyâtında siyâsete taalluk edecek bir cihet yoktur. Sırf mesâil-i îmâniyeye âittir diye hakîkati anlamakla o müdürü tekdîr etmiştir.
Hem hocamız tarîkat zamanı olmadığını, mütemâdiyen dostlarına söylüyor. Îmânı kurtarmak zamanıdır diyor. Buna delîl, dokuz senedir hiç kimseye tarîkat ta‘lîm etmemesidir. Yalnız mezhebi Şâfiî olduğu için, namazdan sonraki tesbîhâtı biraz fazlacadır. O fazlalık da, otuz üçer tesbîhâttan sonra, mezheb-i Şafiîde sünnet olan bazen on, bazen otuz üç لَٓا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ ve üç def‘a salavât okumaktan ibârettir.
Husûsî ibâdetinde yanına hiç bir kimseyi bırakmaz. En hâs hizmetçisi de yanına giremez. Ve diyor ki: Ben şeyh değilim. Ancak bir hocayım. Eskiden dünyaya karıştığım için günahlarım çoktur. Onlara istiğfâr ediyorum diyor.