[105]

[Re’fet’in bir fıkrasıdır]

بِاسْمِهٖ وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ

Muhterem ve çok kıymetli Üstâdım,

Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un Sekizinci Kısmı’nın remzini dikkatle okudum. İhtivâ ettiği hârikanümâ rumûzât ve o rumûzâtın ifade ettiği yüksek hakāik, fakîre azîm istifâdeler te’mîn etti. Ve beni derin derin tefekkür ve teemmüle sevk etti. Çocukluğumdan beri hakāik-i dîniyeye çok merâk eder ve her fırsattan istifâde ederek tedkîkāt ve tetebbuâtda bulunurdum. Ne yazık ki, emelime muvaffak olamazdım. Bu sebebden ye's ü nevmidîye dûçâr olurdum. Nâ-mütenâhî şükürler olsun ol Hallâk-ı Azîm’e ki, zât-ı âliye-i fâzılâneleri gibi, her asırda emsâline ender tesâdüf olunan bir dâhî-i a‘zama bizleri mülâkî kıldı. Otuz seneden beri rûhumun çok büyük iştiyâk ve tahassürle beklediği bir Üstâd-ı muhtereme nâil eyledi. اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ ثُمَّ الْحَمْدُ لِلّٰهِ هٰذَامِنْ فَضْلِ رَبّٖی

Mâdem şimdiye kadar böyle hakîkatler hiç bir eserde görülmemiş ve işitilmemiştir. Yazılması çok muvâfıktır ki, okuyan her ehl-i îmânı, Kur’ân-ı Hakîm’in hazâin-i nâ-mütenâhiyesinden bir kısım cevâhiri elde etmek sûretiyle, hem ağniyâ-yı ma‘neviye adedine dâhil olsun ve hem de künûz-u mahfiyeye ıttılâ‘ kesb etmek gibi, rûh-u beşerin en büyük ihtiyâcâtını tatmîn etmiş bulunsun. Hulâsa, tevâfukāt ve rumûzât-ı Kur’âniye tebşîrât-ı azîmeyi ihtivâ etmesi i‘tibâriyle, kemâl-i hassâsiyetle ta‘kîb ve tedkîk olunmaktadır. Bundan dolayı nihâyetsiz hürmet ve ta‘zîmâtımı arz eder ve mübârek ellerinizden öperek, Cenâb-ı Hakk’ın bize inkişâf-ı kalbî ihsân buyurması husûsundaki duâ-yı hayriyelerini istirhâm eylerim, sevgili Üstâdım Efendim.

Re’fet

[106]

[Rüşdü’nün bir fıkrasıdır]

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ

Pek kıymetdâr ve pek muhterem Üstâdım Efendim Hazretleri,

Nûrlarıyla kara kalbimi nûrlandırmış olduğunuz mektubâtınızdan, i‘câz-ı Kur’ân’dan İhlâs-ı Şerîf, Muavvizeteyn, Fâtiha-i Şerîfe sûrelerinin tevâfukāt-ı hurûfiye sırlarını gösterir Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un Sekizinci Remz’ini dîn kardeşlerimle birlikte okuduk. Çok şükür, bin şükür, elhamdülillâh Cenâb-ı Vâcibü’l-Vücûd ve Tekaddes Hazretlerinin kelâmı olan Kur’ân-ı Azîm-i Hakîm’in sırlarına hayret ettim ve bütün kalbimle ve lisânımla اَللّٰهُمَّ نَوِّرْ قُلُوبَنَا بِنُورِ الْاٖیمَانِ والْقُرْاٰنِ dedim.

Üstâdım, yeni tevâfukātlı Kur’ân-ı Azîmüşşân’ın baş tarafına bu remzin ilâvesi, hak ve hakîkati i‘lân maksadına muvâfık ise de, okudukça doymak ve usanmak bilmeyen ve her okudukça dünya lezzetinden bin kat fazla lezzet veren ve kararmış kalbleri nûrlandıran ve bize bizim lisânımızla hâllerimizi teşrîh ve tarîk-i hakkı gösteren risâle-i pür-nûrlarınızda da beraber ayrıca bulunmasını ve Kur’ân-ı Hakîm’in başına mümkün olursa hem Arabcasının ve hem de Türkçesinin konulması muvâfık olacağı zannındayım, Efendim Hazretleri

Rüşdü

[107]

[Saatçi Lütfü’nün bir fıkrasıdır]

بِاسْمِهٖ وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ

İ‘câz-ı Kur’ânîden İhlâs-ı Şerîf ile Muavvizeteyn ve Fâtiha-i Şerîfe sûrelerinin tevâfukāt-ı hurûfiye sırlarını gösterir Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un Sekizinci Remz’ini aldım ve okudum. Neşir buyurulan işbu risâledeki tevâfukāt, şimdiye kadar emsâli nâ-mesbûk bir sırrı meydana koymuş. Bu hususa dâir mütâlaada bulunmak, kuvve-i kalemiyemin ve havsala-i mevcûdemin kat-ender-kat fevkınde bulunmakla beraber, aff-ı üstâdânelerine mağrûren şu kadar diyebilirim ki, neşir

buyurulan risâledeki îzâhât, herhangi bedbîn ve kör olan bir gāfili uyandırmaya ve hatta bütün mevcûdiyetiyle kararmış kalbleri tenvîre ve irşâda pek büyük delîl bulunduğundan, muhterem Üstâdımızın tasavvuru ve kararı vechiyle, her ferdin Kur’ân-ı Azîmü'l-Burhân’daki mu‘cizâtı görmesi için Kur’ân’ın baş tarafına derci husûsu pek muvâfık görüldüğünü arz ederim, Efendim Hazretleri.

Saatçi Lütfü

[108]

[Âsım Bey’in bir fıkrasıdır]

بِاسْمِهٖ وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ

Üstâdımı bu fakîre lütf u kereminden ihsân buyuran Kādir-i Mutlak, Ezel ve Ebed Sultânı Cenâb-ı Hayy-ı Lâyemût Hazretlerine, her dakîkada yüz binlerce hamd ve şükür etsem -ki ediyorum- yine yüz binde bir borcumu bile îfâ edemem. لَهُ الْحَمْدُ وَالْمِنَّةُ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبّٖی Pür-taksîr olan bu fakîr, bilâ-fâsıla otuz dört sene olan hayat-ı askeriyemde, muktezâ-yı beşeriyet, az ve çok ma‘siyet fırtına ve dalgalarına tutulmuş, vazîfe-i dîniye-i uhreviye ve ubûdiyet ciheti pek çok noksân kalmış ve hâb-ı gaflet perdesine bürünmekle imrâr-ı hayat etmiş olduğumu şimdi anlıyorum. Ve kusûrlu geçmiş zamanlarıma pişman ve nâdim olup, evvelki güldüklerime şimdi ağlıyorum. Bu da, siz Üstâdıma ve risâlelere kavuşmakla hâsıl olmuştur ki, yüz binlerce şükür, Cenâb-ı Hakk sizi bu fakîre ihsân buyurdu.

Dört sene evvel Burdur’a geldiğimde, kardeşimiz Şeyh Mehmed Efendi’nin delâlet ve tavassutu ile muhâbereye başlanmış ve binnetîce hikmet-resân ve nûr-feşân ve müşkilküşâ ve kâinâtın muammâ-yı tılsımını açan anahtarları bu fakîrin eline veren yine o risâlelerdir. İşte o bahâ takdîr edilemeyen bu anahtarlar, öyle mücevherât ve pırlanta elmaslar ki, ne diyeyim, iktidarsızlığımdan lisânım ve kalemim kalbimin tercümanı olamıyor, âciz kalıyor.

Şerîat, hakîkat ve ma‘rifet hazîne ve definelerini küşâd edecek ve eden, ancak ve ancak bu Nûr risâle-i şerîfeleridir. Bu Nûr risâlelerinin her birisi birbirinden nûrlu. Hele İ‘câz-ı Kur’ân, نُورٌ عَلٰی نُورٍ, Nasıl tavsîf edeyim? Bir gülistân-ı ferah-fezâda gāyet nâdîde ve hoş bu ezhâr-ı latîfe gûnâ-gûn bulunup da, hangisini koparmaya tercîh etmeye mütehayyir kalıp da, netîcede hepsinden bir deste, bir demet yapmaya karar verdiği gibi; bu risâle-i şerîfeler de yazanı, okuyanı, dinleyeni Nûr bahçesine, Nûr deryasına gark edip de mütefekkir, mütehayyir edip, hepsinden bir çiçek demeti yapmaz da ne yapar? İnsanı, fakat o insanı tahayyür ve tefekkür sahrâsında mest-i lâya‘kıl bırakmaz da ne yapar? Bütün dünyevî beşeriyet ve hayvaniyet hâssalarından tecerrüd etmesine, Hâlik’ına ubûdiyet-i mütemâdiyede bulunmasına, mezmûm bilcümle ahlâkları def‘ u tard etmesine, ilâ âhir gibi hissiyâtıyla mütehassis edip de nefs-i emmâreyi öldürmez de ne yapar?

Diyebilirim ki, bu Nûr risâle-i şerîfeleri bir gülistân-ı cinândır. Bu gülistândan istifâde edemeyen bed mayalara, nasîbdâr olamayanlara sad-hezâr teessüf İşte o gibilere ilhâm-ı Rabbânî erişsin de, Yirmi Üçüncü Söz risâle-i şerîfesinin âhirindeki iki levhanın birincisi ki, hicâb-ı gafletten nihânı, ikinci levhadaki zevâl-i gafletle ayana tebdîl edebilsinler.

Cümle-i mü’minîn-i muvahhidînin tarîk-i hidâyette hatve-endâz olmaları için, Cenâb-ı Vâcibü’l-Vücûd Hazretlerine kavlen duâ ve tazarru‘ etmekteyim. Ve fiilen de henüz dörtte birini yazamadığım bu Nûr risâle-i şerîfelerinin fakirde mevcûd olanlarını, i‘timâd ettiğim, muhabbet ve aşkı olduğunu hissettiğim ihvâna, ezcümle genç zevât-ı muhtereme, Cum‘a günleri fakirhânede toplanıldığı vakit, bizzât okuyor ve ellerine birer Nûr parçalarından verip akşama kadar ve bazı geceleri okutmakta devam ediliyor. Hepimiz Cenâb-ı Kâdir-i Kayyûm’a ubûdiyet ve niyâzımızı îfâ ediyoruz ve zât-ı üstâdânelerine karşı da borcumuz olan duâ-yı üstâdânelerini yâd ve tezkâr ediyoruz.

Cenâb-ı Zülcelâl ve’l-Kemâl Hazretleri, muhterem zât-ı üstâdânelerini dünyalar durdukça Nûr risâlelerine rehberlikte, delâlette ve Nûr dellâllığında ilâ âhirü’d-deverân dâim buyursun duâsını, her namazımın âhirinde hemşîrenizle beraber vird-i zebân etmişiz, Efendim Hazretleri

Âsım

[109]

[Husrev’in bir fıkrasıdır]

بِاسْمِهٖ وَاِنْ مِنْ شَیْءٍ اِلَّا یُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ

اَلسَّلَامُ عَلَیْكُمْ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكَاتُهُ

Sevgili ve kıymetdâr Üstâdım, efendim

Hâfız Ali Efendi kardeşimle irsâl buyurulan Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un Dokuzuncu Kısmını pek büyük bir sevinçle aldım ve okudum. Kısmen kardeşlerimle, kısmen de yalnız başıma, beş-altı def‘a okuduğum hâlde, bu risâlenin rûhuma ilkā eylediği nûrânî feyizleri karşısında, okudukça okumak ihtiyacım artıyordu. Ve senelerden beri müştâkı bulunduğum tarîkatin böyle ulvî, nezîh, âlî hakîkatlerini öğreten bu kıymetdâr risâleyi elimden bırakamıyorum. Her okudukça başka bir zevki veren ve kendi arkadaşları olan diğer risâleler gibi, her bakışta başka bir güzellik ve letâfet gösteren bu risâleyi ve içindeki ulvî ve âlî hakîkatleri bize okuyan levhaların münderecâtını belki dört-beş seneden beri arıyor, bulamıyordum.

Sevgili Üstâdım, Allâh sizden ebediyen râzı olsun. Nasıl ki bahr-i muhît içerisinde yaşadıkları hâlde, susuz kalmalarından dolayı değil, belki kendilerinden zîkıymet şeylerin husûlü için, nisan yağmuruna şiddetli bir alâka ile ihtiyâç gösteren balıklar gibi, benim de bu risâleye ihtiyacım şiddetli idi. Cenâb-ı Hakk ve Feyyâz-ı Mutlak Hazretlerine bî-nihâye şükürler olsun ki, hayâtımın bu karanlıklı sahîfesini de arzularımın pek fevkınde olarak nûrlandırdı.

Evet, bu risâlenin fakîr talebenizde hâsıl ettiği te’sîr ve intibâ‘larını kalemle ifadeden her vakit için âcizim. Küçük küçük cümleleri ve anahtarlarıyla pek büyük defîne ve hazineleri açan ve azîm girdabları kapatan ve tarîkatin nezîh, âlî ve çok yüksek feyizli, sürûrlu, zevkli, doyulmaz ve bırakılmaz bir yol olduğunu ders veren bu kıymetdâr risâleyi çok ehemmiyetli buluyorum. Bilhassa tarîkate mensûb olup da, hâricin ithâmından kaçınan veyâhûd öğrenmek ve anlamak istedikleri hâlde muvaffak olamayan ve alâkadâr olmak isteyen kardeşlerimi, bu risâleye mâlikiyetlerinden dolayı tebrîk etmekte, kendimi çok haklı buluyorum.

Kıymetdâr Üstâdım,

Risâlenin geri kalan kısmının da bir an evvel ikmâliyle istifâde ve istifâzamız için irsâl buyurulmasını, dest ü dâmenlerinizi öperek niyâz etmekteyim. Ve ikmâl ü irsâline, arkadaşlarımla beraber sabırsızlıkla intizârımızı arz ederim, Efendim Hazretleri

اَلْبَاقٖی هُوَ الْبَاقٖی

Husrev

[110]

[Husrev’in bir fıkrasıdır]

Sevgili Üstâdım muhterem efendim,

Kur’ân-ı Kerîm’in âyât ve kelimât ve hurûfâtında görünen ihtilâf bertaraf edilmek üzere, yeniden hakîkî ve esaslı bir sûrette âyât ve kelimât ve hurûfâtın tesbît edileceği hakkındaki iş‘âr-ı fâzılâneleri, cidden şâyân-ı tebşîr olmakla beraber ve bu gibi ahvâl, bizi Üstâdımızın ulvî ve umûmî olan vazîfesinde her vakit için Cenâb-ı Hakk’dan muvaffakiyet talebinde bulunmaklığa sevk ediyor. Bilhassa kardeşimiz Hacı Nûh Bey’e yazılan mektûb sûreti ve buna mümâsil diğer mektûbât, bizim hayatımızı değiştirmiş ve müstakbeldeki hayâtımıza nûrlar serptiği gibi; bugünkü insanlığın giriftâr olduğu riyâkârlık, tabasbus ve temelluk ve emsâli gibi pek çok ahlâk-ı rezîleden kurtarmış ve her birerlerinin yerlerine de ahlâk-ı hasene fidanları gars ederek, birer şecere-i âliye ve nâfizenin vücûda gelmesine sebebiyet vermiştir. Hatta o kadar diyebilirim ki, bugünkü beşeriyetin duygularından bambaşka bir hayâta sevk etmiş ve her an Hâlikımız bizden ne sûretle râzı olacak ve bugün ne gibi bir sa‘y ile sahîfe-i hayatımı kapatacağım? Acaba ümmeti bulunduğumuz o sevgili Peygamber-i Zîşân asm Efendimiz’in, dalâlet yolunu tutan veyâhûd dalâlete gidenlerin arkalarından giden ümmetlerini, ne sûretle tarîk-i hidâyete getirmek için sa‘y etsek, hoşnûdiyet-i Peygamberîyi asm celb edebiliriz? duyguları ve mefkûreleriyle yaşatmaktadır.

Kıymetdâr Üstâdlarına her hatvede ittibâı seven o talebelerinizin rûhlarında, Üstâdlarının en güzel fıkrası olan Kur’ân-ı Azîmüşşân’a fedâ olan bu baş, başka bir yere eğilmeyecektir sözü, hayatımızda en güzel ve en büyük bir miftâh ve bir düstûr olmuştur.

İşte bu hayâtta bu zevkle yaşadığımız içindir ki, bu vâdideki korku denilen mevhûm kuvvet, talebelerinizin hak uğrunda gösterdikleri cesâretten korkmaktadır. Rızâ-yı İlâhî uğrunda her gelecek hâle memnûniyetle göğüs germeyi, Üstâdlarının hâlinden her gün ve her an ders alan talebelerinize ve o kardeşlerime hayırlı muvaffakiyetler ve saâdetler temennî ederken, sevgili Üstâdım, size de lâyık olduğunuzdan daha güzel bir şekilde ve daha elyak bir tarzda eltâf-ı Sübhâniyeye nâiliyetiniz için duâ eder ve dâmenlerinizi kemâl-i hürmet ve ta‘zîmle öperim, Efendim Hazretleri.

Husrev

[111]

[Husrev Efendi’nin bir fıkrasıdır]

Sevgili Üstâdım,

Kenzü’l-Arş duâsının feyzinden gelen bir nükte-i Kur’âniyedeki yanlışlığın tarafımızdan nasıl karşılandığını suâl eden ve hatânın esbâbını bize îzâh eden sevimli mektûbunuzu aldım. Bu kısmı, Sûre-i Kevser’in latîf ve yüksek tevâfukātını gösteren Altıncı Remiz’le ve bir de büyük bir fâtihten daha büyük olan tarîkate âit kısımla beraber okudum.

Bu hafta sevincim ve şevkim pek ziyâde idi. Bir taraftan senelerden beri tab‘ edilmesi ve âlem-i İslâm’a neşredilmesi için istinsâh edilen o kıymetdâr mahzen-i hakāik, emîn vâdilere gönderiliyordu. Diğer taraftan şu baharın câzibedâr güzelliğinden, pek çok yüksek bir nûrâniyetle karşımıza çıkan Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un her bir kısmının verdiği zevk-i ma‘nevî içerisinde yaşıyorduk.

Kenzü’l-Arş duâsının feyzinden gelen ikinci bir nükte-i Kur’âniyeyi, mektûbunuz gelmeden evvel arkadaşlarla birlikte tekrar okuduk. Tedkîk gāyesi hiç birimizde olmadığı için, on dakîka içerisinde yazılan bu kısmın nûrânî şu‘leleri arasında kaldık. Okurken, ağzımızdan arada sırada çıkan sadâ-yı hayret ve taaccübden başka bir şey işitilmiyor ve yüzümüzden akan beşâşet, duyduğumuz ma‘nevî zevki, ta‘rîfe kâfî geliyordu.

Sevgili Üstâdım, her bir risâle aramızda pek büyük bir sevinçle karşılandığı ve hayretle okunduğu ve lâyık olduğu şekilde hürmet gördüğü içindir ki, her nasılsa vâki‘ olan hatâ hakkındaki mektûbunuzu aldığım vakit, kıymetdâr Üstâdım, bu hâli bize ihtâr etmeye idiniz, biz hiç bir vakit böyle şeyle meşgul olmayacaktık. Ve yanlış var

diyenlere karşı da hak da‘vâ edeceğimizde hiç tereddüd etmeyecektik. Sûre-i Kevser’in ve Sekizinci Remzin tevâfukāt-ı hurûfiyeleri üzerinde birer birer tedkîkātta bulunmuş ve hiç birinde noksân bulmamıştık. Esâsen bu tedkîkātımız, noksân aramak gāyesiyle değil, belki tevsî‘-i ma‘lûmât ve bir de ma‘nevî gıdamızı almak için vukū‘ buluyordu. Bu akşam fakirhânede Re’fet, Lütfü, Rüşdü Efendi kardeşlerimle oturmuş bu husûsta tekrar konuşmuştuk. Hepimiz diyorduk ki: Üstâdımızın bize hakîkati söylemekte hiç bir şeyden çekinmediğini biliyoruz. İşte bu hâl bize kâfîdir. Şimdiye kadar da böyle bir şey vukū‘ bulmuş değildir. Bu husûsta en büyük şâhid, risâleler ilmi kendilerine isnâd eden zâtların ellerinde gezdiği hâlde, onları da tasdîke mecbûr etmesidir.

İşte sevgili Üstâdım, bu hâdise dimağımızı daha ziyâde takviye etmiş bulunuyor ve bizi size daha ziyâde rabt ediyor. Ve her husûsta bizi himâye ve vikāye etmekte olduğunuza, kâfî ve daha kat‘î bir burhân yerine geçmiş bulunuyor.

Sevgili Üstâdım, bu hafta hatt-ı destinizle, pek çok zahmet çekerek, bin müşkilât içerisinde yazdığınız bütün Kur’ân’daki tevâfukātı gösterir bir nükteyi daha aldım. Bundan başka bu nükte gibi umûmî olup, yalnız tarzları ayrı olmak üzere iki tevâfukāt listesi daha yazılacağı iş‘âr buyuruluyor. Onları da sabırsızlıkla bekliyoruz. Ve yorgunluğunuzu hâtırladıkça, yüreklerimiz sızlıyor. Cenâb-ı Hakk, sizlere lâyık bir tarzda hayr-ı kesîr ihsân etsin

Husrev

[112]

[Hulûsî Bey’in bir fıkrasıdır]

Yirmi Dokuzuncu Mektûb’un Yedinci Kısmı,

1 Şeâir-i İslâmiyenin tağyîrine aslâ râzı olmayan ve tahammül edemeyerek kulaklarını tıkayanların kanâatlerindeki isâbete kat‘î huccet.

2 Te’vîlkârâne zâhirî muvâfakat gösteriyorum iddiâsında bulunanları, birinci zümreye ilhâk ettirecek müessir bir kuvvet.

3 Ulemâü’s-sû’ ahzâbına şedîd bir tokat.